آمانو: در صورت توافق، پروتکل الحاقي اجرا می‌شود

خبرگزاری فرانسه در گزارشی نوشت: مدیر کل آژانس بین المللی انرژی اتمی که ماموریت خواهد یافت توافق نامه احتمالی میان تهران و قدرت های بزرگ را درباره برنامه هسته ای ایران به اجرا گذارد، بر این عقیده است که بازرسان این آژانس باید امکان دسترسی به همه مراکز و سایت ها از جمله مراکز نظامی این کشور را داشته باشند.

کد خبر: ۴۱۴۸۷۶

چهارشنبه - ۰۶ خرداد ۱۳۹۴ / May 27, 2015

به گزارش خبرنگار بین الملل «خبرگزاری دانشجو» ؛خبرگزاری فرانسه در گزارشی نوشت: یوکیا آمانو ، مدیر کل آژانس بین المللی انرژی اتمی که ماموریت خواهد یافت توافق نامه احتمالی میان تهران و قدرت های بزرگ را درباره برنامه هسته ای ایران به اجرا گذارد، بر این عقیده است که بازرسان این آژانس باید امکان دسترسی به همه مراکز و سایت ها از جمله مراکز نظامی این کشور را داشته باشند.

یوکیا آمانو که از روز سه شنبه در چارچوب سفری دو روزه به فرانسه رفته است، اعلام کرد:به موجب مفاد پروتکل الحاقی پیمان منع تکثیر سلاحهای هسته ای که تهران تعهد کرده است در صورت انعقاد توافق نامه بین المللی تا پایان ژوئن درباره برنامه هسته ای ایران به اجرا گذارد، بازرسی از سایت ها و مراکز مشکوک ایران امکان پذیر است.

مسئله بازرسی از مراکز هسته ای ایران که هدف از آن کنترل و حصول اطمینان از ماهیت مسالمت آمیز برنامه هسته ای این کشور است، همچنان یکی از موارد بسیار حساس و اختلاف برانگیز در مذاکرات کنونی میان ایران و قدرت های بزرگ است.

هفته گذشته آیت الله علی خامنه ای، رهبر معظم ایران، امکان نظارت بر مراکز نظامی ایران را توسط بازرسان آژانس بین المللی انرژی اتمی به شدت رد کرد و در همین حال یک افسر بلندپایه نظامی ایران نیز چنین چیزی رادرخواست رسمی جاسوسی  دانست.

آمانو در مصاحبه با خبرگزاری فرانسه و روزنامه فرانسوی لوموند تاکید کرد:  من از گمانه زنی در این باره یا تفسیر این اظهارنظرها ( سخنان مقامات ایران) خودداری می کنم. آژانس بین المللی انرژی اتمی یک سازمان فنی است و توجه و تلاش خود را بر روی واقعیات متمرکز می کند.

دیپلمات ژاپنی خاطر نشان کرد بیشتر ۱۲۰کشوری که در جهان پروتکل الحاقی پیمان منع تکثیر سلاحهای هسته ای را اجرا می کنند و مطابق با این پروتکل به بازرسان آژانس بین المللی انرژی اتمی اجازه بازرسی های سرزده و اعلام نشده را از سایت های هسته ای خود می دهند، بر این عقیده هستند که آژانس بین المللی ا نرژی اتمی حق دارد اجازه دسترسی به همه مراکز از جمله مراکز نظامی کشورهای عضو را درخواست کند.

مدیر کل آژانس بین المللی انرژی اتمی افزود: در حال حاضر ایران پروتکل الحاقی پیمان منع تکثیر سلاحهای هسته ای را اجرا نمی کند اما زمانی که این اتفاق بیفتد، آژانس بین المللی انرژی اتمی همان تدابیری را که در مورد دیگر کشورها اجرا می کند درباره ایران نیز به اجرا خواهد گذاشت.

آمانو در عین حال تصریح کرد که آژانس بین المللی انرژی اتمی در بازرسی های خود، جنبه حساس برخی از مراکز را مد نظر قرار خواهد داد.

بر اساس این گزارش ایران که برنامه هسته ای بحث برانگیز آن از بیش از یک دهه پیش به مسئله ای تنش آفرین تبدیل شده، مذاکرات حساسی را از یک طرف با جامعه بین المللی و از طرف دیگر با آژانس بین المللی ا نرژی اتمی انجام می دهد.

بنابر ادعای این خبرگزاری انتظار می رود ایران و گروه ۱+۵ شامل آمریکا، روسیه، فرانسه، انگلیس، چین و آلمان تا پایان ژوئن یک توافق نامه هسته ای تاریخی امضا کنند که بتواند ماهیت صرفا مسالمت آمیز فعالیت های هسته ای ایران را تضمین کند و در ازای آن تحریم هایی که جامعه جهانی بر ضد تهران به اجرا گذاشته است، لغو شوند.

فرانس پرس می افزاید: در توافق اولیه ای که ایران و قدرت های بزرگ در سوئیس امضا کرده اند، همه جزئیات فنی و حقوقی مربوط به حل و فصل مسئله هسته ای ایران آمده است. در این سند پارامترهای مربوط به نکات کلیدی مذاکرات میان ایران و قدرت های بزرگ از جمله غنی سازی اورانیوم، کنترل تاسیسات و مراکز هسته ای، تحریمهای اعمال شده بر ضد ایران و مدت اجرای توافق نامه آورده شده است.

آژانس بین المللی انرژی اتمی که مسئولیت کنترل توافق نامه نهایی میان ایران و قدرت های بزرگ ( البته اگر امضا شود) را بر عهده خواهد داشت، تلاش می کند تا ابعاد نظامی احتمالی فعالیت های هسته ای ایران را پیش از سال دو هزار و سه بررسی کند. این در حالی است که مقامات تهران پیوسته هر گونه تلاش برای دستیابی به سلاح هسته ای را به شدت تکذیب کرده اند.

مدیر کل آژانس خاطر نشان کرد: برای بررسی ابعاد نظامی احتمالی برنامه هسته ای ایران، چندین ماه زمان نیاز است و این مسئله تا اندازه زیادی به همکاری ایران بستگی دارد اما این روندی نیست که نتوان پایانی برای آن متصور شد. ما می توانیم این مسئله را در یک دوره زمانی منطقی روشن کنیم.

آژانس  به عنوان مثال خواستار آن است که بازرسان این نهاد به مرکز نظامی پارچین که نزدیک تهران واقع شده است، دسترسی داشته باشند. کشورهای غربی احتمال می دهند که ایران در این مرکز نظامی انفجارهای متعارفی که می تواند در برنامه هسته ای این کشور کاربرد داشته باشد، آزمایش کرده است اما مقامات ایران این مسئله را کاملا تکذیب می کنند.

آمانو ادامه داد: در عوض، گرفتن ضمانت های معتبر مبنی بر این که همه فعالیت های هسته ای ایران اهداف صلح آمیز را دنبال می کنند، سالها زمان خواهد برد.

اگر توافق نامه ای بین المللی درباره برنامه هسته ای ایران میان این کشور و قدرتهای بزرگ گروه ۱+۵ منعقد شود، آژانس مسئولیت کنترل بر اجرای آن را بر عهده خواهد گرفت و وظیفه خواهد داشت گزارشهای خود را در این باره به شورای امنیت سازمان ملل متحد ارائه کند.

آمانو افزود: این بزرگ ترین عملیاتی خواهد بود که آژانس بین المللی انرژی اتمی به اجرا خواهد گذاشت و نیازهای انسانی، مالی و مادی آن قابل توجه خواهد بود.

در حال حاضر هر روز بین چهار تا ده بازرس آژانس بین المللی انرژی اتمی در ایران فعالیت می کنند اما در صورت امضای توافق نامه نهایی درباره برنامه هسته ای ایران، دست کم روزانه ده بازرس هسته ای باید در ایران به بازرسی و کنترل بپردازند و علاوه بر این به تجهیزات جدیدی از قبیل دوربین و مهر و موم نیاز خواهند داشت.

آمانو هزینه احتمالی چنین عملیاتی را که آژانس  باید در ایران انجام دهد، مشخص نکرد اما یادآوری کرد که اجرای توافق نامه موقتی که نوامبر سال ۲۰۱۳ میان تهران و قدرت های بزرگ منعقد شد و بر اساس آن بخشی از برنامه هسته ای ایران در ازای تعدیل تحریمهای اعمال شده بر ضد این کشور به حال تعلیق درآمد، ماهانه یک میلیون یورو هزینه در بر داشت.