کشاورزی ارگانیک؛ سیستمی نو که دانشکده‌های کشاورزی از آن غافل هستند

کشاورزی و تامین امنیت غذایی یکی از مقوله‌های مهم در سلامت جمعیت هر کشوری است و امروز دنیا به دلیل افزایش سطح رفاه جمعیت و سطح سلامت به سمت کشاورزی ارگانیک و تولید محصول ارگانیک قدم برداشته است و جای خالی آن در دانشکده‌های کشاورزی احساس می‌شود.

کد خبر: ۴۴۹۹۰۸

سه‌شنبه - ۲۱ مهر ۱۳۹۴ / October 13, 2015

گروه دانشگاه خبر گزاری دانشجو- اکبر بهاری؛ کشاورزی ارگانیک یکی از سیستم کشاورزی به روز دنیا است که در این نوع کشاورزی بر مبنای نگاه جامع نگر بر سیستم کشاورزی نگریسته می‌شود که در آن هیچ گونه وابستگی به نهاده‌های شیمیایی خارج از مزرعه ندارد.

در این نوع از کشاورزی از نهاده‌های سنتز شده مانند کودهای شیمیایی، آفت کش‌ها، داروهای دامپزشکی، گیاهان اصلاح شده ژنتیکی و نژادی و مواد نگهدارنده، مواد افزودنی و از تابش اشعه‌ها استفاده نمی‌شود.

رضا منجزی، کار‌شناس ارشد کشاورزی اظهار داشت: در کشورهای پیشرفته به دلیل اهمیت بالای سلامت، تولید محصولات ارگانیک جزو سیاست‌های کشاورزی قطعی کشور‌ها است.

وی افزود: متأسفانه در کشورهای در حال توسعه از جمله ایران با حجم بالای از مصرف سموم کشاورزی مواجه هستیم که این سلامت اکوسیستم بشری و جانوری را تهدید می‌کند.

این کار‌شناس کشاورزی با اشاره به اهمیت کشاورزی ارگانیک گفت: طبیعت دارای سیستم خودترمیمی است و می‌تواند با بهره گیری از دشمن‌های طبیعی و کودهای آلی نیازهای خود را تامین کند و نیازی به دخالت‌های بشری نیست.

منجزی افزود: محصولات ارگانیک امروز در کشورهای اروپایی در سطح وسیع کشت و برداشت می‌شود و با کیفیت بالا به فروش می‌رسد، ولی در کشور به دلیل هزینه‌های بالای که این نوع سیستم کشاورزی دارد، استقبال چندانی از آن صورت نمی‌گیرد.

وی با انتقاد از سرفصل های تدریسی در دانشگاه ها گفت: در دانشکده های کشاورزی باید روش های نوین کشاورزی از جمله کشاورزی ارگانیک گنجانده شود وگرنه در آینده با وجود این همه ظرفیت دچار خسارت می شویم.

امیر آینه بند، عضو هیئت علمی دانشگاه شهید چمران اهواز نیز اظهار داشت: خوزستان به دلیل داشتن آب و هوای گرمسیری بهترین استعداد را برای کشاورزی ارگانیک دارد.

وی افزود: دمای بالا و رطوبت سرعت تجزیه مواد آلی از جمله بقایای گیاهی را افزایش می‌دهد و بازگشت مواد آلی را به چرخ طبیعت تسریع می‌دهد و این سرمایه گذاری در این نوع محصولات را به صرفه می‌کند و به ویژه در خوزستان با وجود داشتن بقایای نیشکر و بقایای درختان نخل راه اندازی این نوع سیستم امری راحت و مزایای زیست محیطی بالای برای خوزستان دارد.

عضو هیأت علمی دانشگاه تصریح کرد: این نوع سیستم کشاورزی یک سیستم زمان بر و پرهزینه است و دوره انتقالی در این سیستم حدود ۱۵ سال طول می‌کشد؛ بنابراین نیاز به مراقبت‌های دقیقی است که این باعث می‌شود در کشور رغبتی به تولید محصول ارگانیک ایجاد نشود، به طوری که کودهای ورمی کمپوست که در این نوع کشاورزی کاربرد بالای دارد، در خرم آباد تولید می‌شود و در خوزستان وجود ندارد.

آینه بند بیان کرد: اگر نگاه کلان و آینده نگرانه به کشاورزی داشته باشیم باید به سمت سیستم‌های پایدار حرکت کنیم و از دستکاری طبیعت و ورود مواد شیمیایی پرخطر پرهیز کنیم وگرنه طبیعت دچار مرگ خاموش می‌شود.

وی ادامه داد: کشاورزی سنتی جوابگو نیست و کشاورزی نوین و منطبق با دانش روز باید در سرفصل های دانشگاهی گنجانده شود و کشاورزی ارگانیک آن طور که باید و شاید در دانشگاه ها مورد مطالعه قرار نمی گیرد.

کیخسرو چنگلوایی اظهار داشت: یکی از برنامه‌های اصلی وزارتخانه و سازمان جهاد کشاورزی تولید محصول سالم و در نهایت محصول ارگانیک است.

وی افزود: محصولات کشاورزی به دلیل اینکه با سلامت مردم ارتباط مستقیم دارند و از سویی برای اینکه بتوانند قابلیت صادرات به کشورهای خارجی داشته باشند، باید به شکل سالم و بارعایت استاندارهای جهانی تولید شوند.

رئیس جهاد کشاورزی خوزستان با بیان تفاوت محصول سالم و ارگانیک گفت: ما در خوزستان در وهله اول به دنبال تولید محصول سالم هستیم و محصول سالم محصولی است که سموم و کودهای شیمیایی در حد مجاز استفاده شده و بقایای این سموم نیز در حد قابل قبول باشد.

وی بیان کرد: برای این منظور در وهله اول به دنبال آگاه سازی تولیدکننده‌ها و مصرف کننده‌های محصولات کشاورزی در زمینه محصولات سالم هستیم.

چنگلوایی اظهار داشت: یکی از گام‌هایی که برای رسیدن به محصول سالم انجام داده‌ایم، ترویج روشهای کشاورزی جایگزین روش‌های شیمیایی است و به این منظور دنبال ترویج روش‌های مبارزه فیزیکی، مکانیکی و بیولوژیکی به جای شیمیایی هستیم.

وی گفت: این روش‌ها می‌تواند در کاهش سموم نقش مهمی داشته باشند و در این راستا با بهره گیری از روش‌های بیولوژیکی آفات ۷۵ هزار هکتار از مزارع خوزستان را کنترل کردیم.

رئیس جهاد کشاورزی خوزستان بیان کرد: در روش بیولوژیکی از دشمن‌های طبیعی از جمله کفشدوزک‌ها، زنبور‌ها و فرمون‌ها استفاده می‌شود.

وی در تشریح سایر اقدامات جهادکشاورزی برای تولید محصول سالم گفت: سموم پرخطر را از چرخه تولید محصولات کشاورزی حذف کردیم و اگر نیاز جدی به این سموم باشد، باید در دز کم و همچنین با دوره کارنس پایین استفاده شود.

چنگلوایی درباره محصولات تولیدی در خوزستان اظهار داشت: با اطمینان می‌شود گفت خرما، گندم، ذرت، نیشکر و مرکبات که محصولات اصلی خوزستان هستند، به شکل سالم تولید می‌شود.

وی گفت: این اقدامات اولیه برای رسیدن به محصول ارگانیک است که محصول ارگانیک محصولی است که همه چرخه‌های تولید آن در طی سه سال بدون مصرف مواد شیمیایی صورت گیرد.

پیشنهاد می‌شود با توجه به شرایط مساعدی که در استان فراهم است و از سویی با توجه به جایگاه مهم محصولات ارگانیک در سلامت جامعه، سازمان جهاد کشاورزی با تسریع روند حرکتی به سمت کشاورزی ارگانیک و فرهنگ سازی مناسب و ارائه تسهیلات مناسب، محصولات ارگانیک را در سبد غذایی مردم خوزستان قرار دهد.