موضوع علم دینی در دانشگاه تربیت مدرس بررسی شد

سومین نشست توسعه و ترویج كرسی‌های نظریه پردازی نقد و مناظره با موضوع «علم دینی، غیر دینی، تفسیر دینی غیر دینی» در دانشكده علوم انسانی دانشگاه تربیت مدرس برگزار شد.

کد خبر: ۴۶۰۵۳۰

شنبه - ۲۳ آبان ۱۳۹۴ / November 14, 2015

به گزارش گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو،‌ حجت الاسلام فلاح رفیع، مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه تربیت مدرس در این نشست گفت: بسیاری از انسان ها چنین تصور می كنیم كه موجودات غیر انسانی نیز جهانی همچون جهان ما دارند چون نگاه ما به عالم هستی نگاهی كاملا متفاوت از موجودات دیگر است. منظور از جهان پدیده ای موجود در جهان نیست بلكه تفسیر و تحلیل پدیده ها است.

وی افزود: فرق ما انسان ها و دیگر موجودات به وجود تفسیر و تحلیل از سوی ما انسان ها و عدم آن از سوی دیگر موجودات است. آدمی، جهان را خود تفسیر می كند در حالی كه موجودات دیگر اینگونه نیستند و دست كم به میزان انسان، ‌ جهان خود را تفسیر نمی كنند.

مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه تربیت مدرس تصریح کرد: در عین حال كه واقعیت جهان قابل انكار نیست صرف واقعیت داری به شناخت آن منجر نمی شود بلكه تفسیر واقعیت نیز امری ضرروی است.

رفیع افزود: تفسیر جهان غیر از تجربه جهان است و تفسیر، مبتنی بر منبعی غیر از منبع تجربه است. منبع تجربی جهان، حواس مشترک بین انسان و دیگر موجودات است در حالیكه تفسیر، مبتنی بر نیروی عقل و اندیشه است كه مخصوص آدمی است.

وی گفت: با تجربه به مدد عقل، علم تجربی حاصل می شود و بنابراین ركن اول علم تجربی، درک جهان به واسطه حواس آدمی است اما درک حسی جهان بدون عقل به علم منجر نمی شود.

مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه تربیت مدرس تاکید کرد: با تفسیر به مدد حس، نگرش فلسفی حاصل می شود، بنابراین ركن اول نگرش فلسفی به جهان عقل تفسیرگری است كه با مدد حس می تواند به تفسیر جهان دست یابد.

رفیع در خصوص فلسفه ورزی در تفسیر اظهار داشت: تفسیر در عین حال كه كاری فلسفی كردن بر روی واقعیت است خود می تواند واقعیاتی باشد كه بر روی آن كار فلسفی و یا فلسفه ورزی صورت پذیرد. ما به تفسیر واقعیت نمی پردازیم، بلكه فلسفه را در هاون فلسفه می كوبیم و در نمد آن ورز می دهیم.

وی تاكید كرد: فلسفه خود پژوهش است و لزوما نباید انتظار پاسخ نهایی و یا حتی صحیح را از آن داشته باشیم. فلسفه هر مقوله ای را اعم از عینی و ذهنی در هاون خود قرار می دهد. ما نه تنها برای همه علوم فلسفه داریم بلكه برای فلسفه نیز فلسفه داریم و ابزار كار فلسفی، عقل آدمی است.

مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه تربیت مدرس با اشاره به تعدد تفسیرها خاطر نشان كرد: تفسیر و تحلیل تنها در میان آدمیان است و دیگر موجودات از آن برخوردار نیستند. تفسیر در انسان ها می تواند متفاوت باشد نه در تفسیر و تحلیل بلكه در حس و مشاهده نیز ممكن است تفاوت هرچند اندک وجود داشته باشد.

فلاح با اشاره به تفاوت نظریه و تفسیر اظهار داشت: نظریه ها تفاوت هایی را با تفسیرها دارند؛ نظریه ها نسبت به تفسیرها حكم مقدمه را دارند و نظریه ها، تفسیرها را به دنبال خود می آورند و با انباشت نظریه و یا تمركز بر روی نظریه ای خاص، ‌ تفسیر خاصی از جهان شكل می گیرد.

وی گفت: نظریه ها به تبع علوم مبتنی بر آنها، فی حد ذاته نه دینی اند و نه غیر دینی. آنچه آنها را دینی یا غیر دینی می كند مفسر آنهاست.

مسئول نهاد نمایندگی مقام معظم رهبری در دانشگاه تربیت مدرس افزود: ما علم دینی نداریم همانگونه كه علم غیر دینی نداریم. به جای علم دینی، تفسیر دینی از علم وجود دارد، همانگونه كه تفسیر غیر دینی از علم وجود دارد و علم به خودی خود بدون تفسیر مفسر، نه دینی است و نه غیر دینی.

فلاح اظهار داشت: عالمان و مبلغان دینی بیش از هر چیز باید سعی خود را در برای باورمند كردن انسان ها و بیدارسازی وجدان و فطرت خدایی آنها از راه های گوناگون همچون استدلال و حكمت و موعظه و وجدال احسن به كار گیرند. با تحقق این امر نه تنها علوم كه همه ذره ذره هستی، خدایی و دینی خواهد شد.