بعیدی‌نژاد:

چرا برخی فکر می‌کنند در مذاکرات به دنبال توسعه اقتصادی بودیم؟

مدیرکل سیاسی و بین المللی وزارت امور خارجه گفت: برای ما سخت است که برخی فراموش می‌کنند و گمان می‌کنند ما در زمان مذاکرات تنها به دنبال توسعه اقتصادی بودیم.

کد خبر: ۵۱۵۰۹۱

سه‌شنبه - ۱۱ خرداد ۱۳۹۵ / May 31, 2016

به گزارش گروه سیاسی خبرگزاری دانشجو، حمید بعیدی‌نژاد امشب در مراسم گزارشی از روند اجرای برجام که به همت انجمن علوم سیاسی و  حقوق دانشگاه بوعلی سینا برگزار شد، اظهار کرد: حضور در دانشگاه را بسیار مغتنم می‌دانیم زیرا بسیاری از جنبه‌های مذاکرات و توافق‌های انجام شده برای دانشگاهیان به ویژه در راستای شناخت ابعاد تفاهم‌های حاصل از برجام برای آینده دانشجویان ضروری است.

وی با بیان اینکه در محیط دانشگاهی به جنبه‌های تخصصی‌تر توافقنامه پرداخته می‌شود، افزود: بدون اغراق متنی که به عنوان برجام می‌شناسیم بر روی هر یک از کلماتش که بالغ بر 180 صفحه به زبان انگلیسی است، 100 ساعت زمان گذاشته شده است.

مسؤول تیم کارشناسی مذاکرات ایران با 1+5 با اشاره به اینکه باید از نقطه نظر علمی به آن توجه شود، تصریح کرد: اما جا دارد جدا از فضای عمومی و سیاسی، دانشجویانی که می‌خواهند در آینده به صورت تخصصی فعالیت کنند، از جنبه تخصصی به برجام نگاه کنند.

وی با تأکید بر اینکه شاید بسیاری از افراد به دلیل تخصصی بودن، متن برجام را نخوانده باشد، ادامه داد: این متن بسیار پیچیده و علمی است و نیاز به ساعت‌ها کار علمی و پژوهشی دارد.

بعیدی‌نژاد با اشاره به اینکه از نقطه نظر سیاسی مذاکرات ایران و 1+5 بسیار حائز اهمیت است، خاطرنشان کرد: در بسیاری از مواقع عمده سئوالات درباره برجام تکراری است و این نشان می‌دهد که افراد کمی هستند که به دنبال پاسخ‌های خود باشند.

وی با بیان اینکه اعضای تیم مذاکره‌کننده ابایی از بحث‌های علمی و چندساعته ندارند، گفت: به برجام بیشتر از جنبه‌های سیاسی نگریسته شده و هنوز همه ابعاد آن به خوبی روشن نشده است.

این مقام مسؤول با اشاره به اینکه مذاکرات در تاریخ معاصر مراودات بین‌المللی یک مذاکره بی‌نظیر است، اظهار کرد: این مذاکره با کشورهایی که عضو دائم شورای امنیت بوده و هسته‌ای هستند، صورت گرفت، در حالی که ایران یک کشور هسته‌ای نبود.

بعیدی‌نژاد با بیان اینکه مذاکره یک کشور بدون سلاح هسته‌ای با کشورهای دارای سلاح هسته‌ای پیچیدگی‌های خاص خود را دارد، افزود: مبنای ما برای آغاز مذاکرات بحث انجام غنی‌سازی بود که کشورهای غربی آن را طی چند دهه تاریخ معاصر ان پی تی برای هیچ کشوری نپذیرفتند.

وی با بیان اینکه در سال 82 مذاکرات با سه کشور اروپایی آغاز شده بود که بعد از دو سال به نتیجه نرسید، ادامه داد: در آن زمان به دنبال صرفنظر کردن ایران از غنی‌سازی بودند که ما هرگز آن را نپذیرفتیم.

مدیرکل سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه با تأکید بر اینکه تفاهمنامه نخستین دور مذاکرات را سفرای انگلیس، آلمان و فرانسه برای ما آوردند، خاطرنشان کرد: در آن تفاهمنامه جمله‌ای آوردند که ایران غنی‌سازی را متوقف می‌کند که ایران اعلام کرد توافقنامه‌ای را که غنی‌سازی هسته‌ای را قبول نکند، نخواهد پذیرفت و متن توسط کشور ما رد شد.

وی با بیان اینکه در آن زمان ایران تعلیق را متوقف کرد و به سمت توسعه تکنولوژی هسته‌ای رفت و آنان نیز به سمت تحریم‌های شورای امنیت گام برداشتند، گفت: اما در روند جدید مذاکرات از سال 92، که ابتدا با آمریکایی‌ها به صورت محرمانه آغاز شد و سپس با 1+5 مذاکره کردیم، اصل بر حق مسلم ایران در اجرای غنی سازی بود.

بعیدی‌نژاد با اشاره به اینکه در همان زمان هم به آمریکا اعلام کردیم که اگر حق غنی‌سازی ایران را نپذیرد، مذاکره‌ای هم در کار نخواهد بود، اظهار کرد: آمریکا اعلام کرد با توجه به اراده کشور ایران، غنی سازی را می‌پذیریم اما در حدود و اندازه آن مذاکره خواهیم کرد.

برجام حاصل 12 سال مقاومت ملت ایران است

وی با بیان اینکه امروز ملت ایران توانستند با مقاومت‌هایی که در این 12 سال نشان دادند، تحریم‌ها را لغو و به تفاهم برسند، افزود: اما در حال حاضر برخی از افراد به دلیل دیدگاه سیاسی اعلام می‌کنند که برجام هیچ امتیازی برای کشور نداشته است.

مدیرکل سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه با تأکید بر اینکه در 12 سال پیش دنیا آماده بود که امتیازات بسیاری در حوزه‌های اقتصادی و فناوری بدهند که ایران غنی‌سازی انجام ندهد، تصریح کرد: غنی‌سازی ایران برای فروش و معامله نیست و ملت ایران 12 سال مقابله کرد که به این دستاورد برسد.

وی با اشاره به اینکه 12 سال مذاکره نکردیم که در نهایت به سرنوشت تنها یک بانک برسیم، ادامه داد: این مذاکرات دستاوردهای ملت ایران است و ما به نمایندگی از مردم به مذاکره پرداختیم و اگر توان نظامی، اقتصادی و هسته‌ای کشور نبود، کاری از دست ما نمی‌آمد.

بعیدی‌نژاد با بیان اینکه غنی‌سازی حق مسلم و ذاتی ایران است و شناختن و نشناختن آن از سوی چند کشور مهم نیست، خاطرنشان کرد: خیلی سخت بود که این شرایط را بپذیرند و برای ما نیز سخت است که برخی فراموش می‌کنند و گمان می‌کنند ما در زمان مذاکرات تنها به دنبال توسعه اقتصادی بودیم.

وی با تأکید بر اینکه غنی‌سازی خط قرمز غرب است، گفت: حق غنی سازی با پایداری مردم به دست آمده و آنان را مجبور کرده از موضع خود عقب‌نشینی کنند.

سرپرست تیم کارشناسی مذاکرات ایران با 1+5 با اشاره به اینکه در گزارش کسینجر، وزیر خارجه اسبق آمریکا، با شاه آمده است که آمریکا برای شاه غنی‌سازی هسته‌ای را نپذیرفت، اظهار کرد: آمریکایی‌ها در مقابل اصرار شاه برای انرژی هسته‌ای، فقط سرمایه‌گذاری در شرکت‌های اروپایی و خریدن سهم را مجاز دانستند که خرید سوخت را تضمین کند.

آمریکا زیر بار اجرای غنی سازی برای متحدان خود نیز نرفت

وی با بیان اینکه آمریکا برای کره جنوبی نیز غنی‌سازی هسته‌ای را نپذیرفت، افزود: به تازگی متوجه شدند که کره جنوبی به شکل آزمایشگاه غنی‌سازی را انجام دادند که جنجال بزرگی راه افتاد؛ کره همه دانشمندان را برکنار کرد و آن را حرکتی خودسرانه خواند.

بعیدی‌نژاد با اشاره به اینکه حق غنی‌سازی را نباید دست کم گرفت، تصریح کرد: امروز همه کشورهایی که به خاطر غنی‌سازی، تحریم شورای امنیت و تحریم‌های مختلف را وضع کردند، این تحریم‌ها را بر داشته و به ادامه غنی‌سازی ایران تن داده‌اند.

وی با اشاره به اینکه هیچ فعالیت هسته‌‌ای در ایران متوقف نشده و نخواهد شد، خاطرنشان کرد: راکتور تحقیقاتی اراک از افتخارات علمی ایران است و در زمان مذاکرات اصرار شدند که اراک تعطیل شود که وقتی موفق نشدند، پیشنهاد کردند که آب سنگین به سبک تبدیل شود.

مدیرکل سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه با بیان اینکه اما ما طرحی پیشنهاد دادیم که آب سنگین حفظ شود و پلوتونیوم کمتری تولید شود، گفت: بزرگترین دانشمندان را از بزرگترین لابراتوارهای هسته‌ای دنیا و آمریکا جمع کردند تا به ایران ثابت کنند که نمی‌تواند این طرح را ارائه دهند.

وی با اشاره به اینکه ما اعلام کردیم به صورت علمی اثبات خواهیم کرد، اظهار کرد: دو سال و چهار ماه مذاکره کردیم، بخش اعظم زمان آن به  مسائل عملی پرداخته شد.

بعیدی‌نژاد با بیان اینکه یک جنگ علمی برپا شده است، افزود: این بزرگ‌ترین افتخار است که توانستیم ثابت کنیم؛ امروز این طرح به بخشی از برجام تبدیل شده و راکتور اراک، نشان داده که ما این توان علمی را داریم اما برخی از افراد این شاهکار علمی را زیر سئوال می‌برند.

وی با بیان اینکه محفظه راکتور را باید تغییر دهیم، تصریح کرد: طرف مذاکره به دنبال خارج کردن محفظه رآکتور به خارج از کشور بود اما موضع ما این بود که محصول ایرانی را به خارجی‌ها نخواهیم داد.

مدیرکل سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه با اشاره به اینکه جزئیات طرح یک به یک مشخص شده است، ادامه داد: ما هرگز برنامه ممنوعه‌ای را دنبال نکردیم و به همین دلیل حاضر شدیم راکتور اراک غیر فعال و شیارهای محفظه را با بتن پر کنیم تا امکان استفاده از آن وجود نداشته باشد.

وی با بیان اینکه ایران موفق شد طرح غیر ممکن از نظر طرفین مذاکره را اثبات کند، اظهار کرد: این اقتدار علمی، فنی و سیاسی بود که از خروج محفظه‌ از کشور جلوگیری کرده و انصاف نیست که آن را تخریب و وارونه جلوه دهیم.

حتی یک بند از قطعنامه‌ها نیز اجرایی نشد

بعیدی‌نژاد با اشاره به اینکه از روز اول مذاکره تا روز آخر با پشتیبانی ملت جز اقتدار و عزت وجود نداشت، افزود: قطعنامه‎هایی را که صادر کرده بودند بدون اینکه اجرا شود، لغو شد که در تاریخ سابقه نداشته است.

وی با بیان اینکه شورای امنیت برای اجرای قطعنامه‌ها کشورها را تحریم و با آن‌ها وارد جنگ می‌شود، تصریح کرد: در قطعنامه‌های ایران زمینه‌های وقوع جنگ را دیده بودند اما هرگز یک بند از آن هم اجرا نشد.

مدیرکل سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه با اشاره به اینکه خواسته‌های شورای امنیت بدون اینکه به مرحله اجرا برسند؛ لغو شدند، ادامه داد: این در تاریخ معاصر روابط بین‌الملل بی سابقه است که از افتخارات ملت ما محسوب می‌شود.

وی با تأکید بر اینکه وقتی وارد مذاکره شدیم به عمق فاجعه‌ای تحریم‌ها برای کشور پی بردیم، خاطرنشان کرد: از آنجا که وابستگی ما به درآمد نفتی زیاد است، پس بر روی این درآمدها تمرکز کرده بودند.

بعیدی‌نژاد با اشاره به اینکه به دنبال از بین بردن مشتری‌های نفت ایران طی دو سال‌ها بودند، گفت: ابتدا کشورهای اروپایی را از خرید نفت ایران منع کردند و پس از آن کشورهای آفریقایی را نیز با تطمیع و تهدید از مراوده با ایران منصرف کردند.

وی با بیان اینکه تنها پنج کشور ژاپن، ترکیه، چین، هند و کره جنوبی از ایران نفت می‌خریدند که قرار شد در طول یک مدت معین واردات نفت این کشورها نیز صفر شود، اظهار کرد: البته پول تمام این خریدها در یک حساب مسدود می‌شد و در اختیار ایران قرار نمی‌گرفت و تنها می‌توانستیم 50 درصد از فروش نفت را به پول محلی تبدیل کرده و نیازهای کشور را از بازار کشور هدف تهیه کنیم.

مدیرکل سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه با اشاره به اینکه به دنبال تکرار الگوی نفت در برابر غذای عراق بودند، افزود: بخشی از این پول‌ها به طور غیر مستقیم از طریق خرید کالا به ایران بازگردانده شده و برای نخستین بار سیستم تحریم بانکی را ایجاد و برای ایران اعمال کردند.

وی با تأکید بر اینکه تنها امکان استفاده از روش‌های غیر معمول و بانکی برای جابجایی پول وجود داشت، تصریح کرد: اگر امروز جوانانی که یک‌شبه پولدار شدند را می‌بینیم از این راه پولدار شدند و امروز هم حاضر نیستند پس بدهند.

بعیدی‌نژاد با بیان اینکه پیش‌نویس قانونی در کنگره آمریکا مبنی بر منع دائم تجارت با ایران تهیه شده، ادامه داد: 17 سناتور آن را امضا کردند و اعلام کردند دنیا بین ایران و آمریکا یکی را انتخاب کند و تمام واردات و صادرات به ایران تحریم می‌شد.

وی با اشاره به اینکه آمریکا‌هایی گام به گام به این قانون نزدیک می‌شدند، خاطرنشان کرد: حتی آمریکای‌ها پنج کشور خریدار نفت ایران را به صورت مداوم رصد می‌کردند تا از قوانین تعیین شده در حوزه مراوده با ایران تخطی نکنند.

مدیرکل سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه با بیان اینکه این شرایط باعث عصبانیت نتانیاهو شد، گفت: او معتقد بود با نزدیک‌تر شدن به اهداف نباید مذاکره کرد و در نهایت آمریکا در مقابل اسرائیل و کشورهای منطقه ایستاد و برخلاف میل آنان مذاکره کرد.

میزان صادرات نفت به نقطه قبل از تحریم‌ها بازگشت

وی با تأکید بر اینکه کسی فکر نمی‌کرد سهم خود را از بازار نفت بگیریم، اظهار کرد: مذاکراتی که کشور ایران انجام داد از جنبه‌های مختلف باعث افتخار است و اگر کشورهای غربی به خواسته‌های ایران تن دادند، به خاطر توانایی ملت ما بود.

بعیدی‌نژاد افزود: همدان چندین هزار سال سابقه تمدنی مدون دارد و باقی مانده هگمتانه بزرگترین نشان باستانی بودن و گسترده بودن تمدن ایران است.

وی با اشاره به اینکه اروپایی‌ها همواره تأکید کردند که ایران در تاریخ زنده بوده است، تصریح کرد: ایران با تمام ناملایماتی که دیده، همچنان زنده است و به گفته طرف‌های مذاکره، شیوه مذاکره ایرانی‌ها از سابقه تمدنی ایران مشهود است.

مدیرکل سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه با بیان اینکه بعد از برجام افتخار و تمدن ایرانی بسیار شکوفاتر شد، گفت: به یاری خداوند خواهیم دید تفاهم انجام شده، موانع را از سر راه ایران برخواهد داشت و ایران روز به روز موفق‌تر خواهد شد.

وی درباره عظمت دانشگاه بوعلی سینا، اظهار کرد: در جریان مذاکرات به تحقیقاتی که در دانشگاه بوعلی سینا انجام شده، استناد می‌کردند و ما نیز از فعالیت‌های این دانشگاه سخن می‌گفتیم.

بعیدی‌نژاد با بیان اینکه برای برجام نباید بیانیه سیاسی خواند، افزود: در برجام نباید جریانات سیاسی کشور را مداخله داد و دانشجویان نیز چندان در سایه تصمیمات سیاستی، حرکت نکنند بلکه در مسیری که به سوی حقیقت می‌رود، گام بردارند.

وی با تأکید بر اینکه باید واقعیات را نقد کنیم و نه تصورات ذهنی را، تصریح کرد: ما به نظرات اکثریت و اقلیت احترام می‌گذاریم و وجود فضای تحمل دیگران در دانشگاه بوعلی را بسیار پسندیده می‌دانیم.

مدیرکل سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه با بیان اینکه دو هدف عمده مذاکرات، به رسمیت شناختن حقوق هسته‌ای ایران و حذف تحریم‌ها بوده است، ادامه داد: رفع تحریم‌ها جزو خواسته‌های ایران بوده و همچنان هست.

وی با اشاره به اینکه برخی تصور می‌کنند برجام یک تفاهمنامه تجاری است، خاطرنشان کرد: این تصور اشتباه است، زیرا این تفاهم اقتصادی نیست بلکه به دنبال برداشتن موانع اقتصادی است.

بعیدی‌نژاد با بیان اینکه برجام نتایج اقتصادی دارد، گفت: برجام به رفع موانع رشد اقتصادی کمک می‌کند و تحقق این هدف به چگونگی مدیریت اقتصادی ما در کشور بازمی‌گردد.

وی با تأکید بر اینکه میزان صادرات نفت بر اثر برجام به نقطه قبل از تحریم‌ها بازگشته، اظهار کرد: پیش از برجام کشتی‌های نفتکش برای تردد به بنادر ایران با محدودیت مواجه بودند، بیمه کردن کشتی‌های نفتکش امکان پذیر نبود، دارایی بانک مرکزی مسدود بود و امروز تمام این تحریم‌ها لغو شده است.

مدیرکل سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه افزود: بیمه کردن کشتی‌ها، پهلو گرفتن کشتی‌ها آزاد شده، تحریم بانکی رفع شده، سوئیفت آزاد شده و دستاوردهای دیگر نیز وجود دارد که وقت برای شمردن آنان به اندازه کافی نداریم.

وی تصریح کرد: البته برخی از بانک‌ها هنوز به دلیل نگرانی از جرائم آمریکا به روال سابق بازنگشتند که ما از امریکا به شدت اصلاح این امور را بر طبق مفاد برجام مطالبه داریم.

بعیدی‌نژاد با بیان اینکه اگر توافقات اجرا نشود، ایران عکس‌العمل مناسب را انجام خواهد داد چون انتخاب‌های بسیاری دارد، ادامه داد: در صورت محقق نشدن توافقات، ایران می‌تواند دست به اقداماتی بزند که آمریکا را از اقداماتش پشیمان خواهد کرد.

وی با بیان اینکه نمی‌توان انتظار داشت در مسیر رفع تحریم‌ها، مشکل اجرایی وجود نداشته باشد، گفت: ایران هرگز برنامه‌ای برای بازفرآوری اورانیوم غنی شده نداشته و هر اقدام صنعت هسته‌ای باید هدف مشخص و در راستای اهداف کشور باشد.

مدیرکل سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه با اشاره به اینکه هر دوره‎ای از مذاکرات هسته طی 12 سال گذشته خصوصیات ویژه‌ای داشته است، اظهار کرد: 12 سال کشور ما مقاومت و پایداری کرده و فرآیندهای طی شده در جریان این سال‌ها قابل قیاس با هم نیستند و ما باید با نگاه ملی و در راستای اهداف کشور به آن‌ها بنگریم.

وی با اشاره به اینکه پیش از آغاز جدید دور مذاکرات، مباحث کلی مطرح می‌شد، افزود: در آن زمان چون به نقطه اشتراکی برای اهداف مذاکره دست نیافته بودند، مذاکرات به وضعیت امروز  نرسیده بود که جزییات مطرح شود.

بعیدی‌نژاد با بیان اینکه مذاکره با هدف تغییر ارتباط با آمریکا نبود، تصریح کرد: البته برجام در این مسئله تأثیر دارد، اما هرگز برنامه‌ای برای تلطیف روابط ایران و آمریکا وجود نداشته است.

وی ادامه داد: خصومت‌های ما با آمریکا همچنان وجود دارد و اختلافات ریشه‌ای با هم داریم که باید در چارچوب‌های دیگر بررسی شود.

مدیرکل سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه ما به دنبال به رسمیت شناختن حق غنی‌سازی نبودیم، چرا که این حق ذاتی است، خاطرنشان کرد: مسئله به رسمیت شناختن اجرای این حق بود زیرا آن‌ها انتظار داشتند که ایران غنی‎سازی را به اجرا نگذارد که در نهایت مجبور شدند به تصمیم ملت ما برای انجام غنی‌سازی احترام بگذارند.

وی با بیان اینکه با مذاکرات مشکلات بر سر راه اجرای برجام را حل کنیم، گفت: اگر به نقطه‌ای برسیم که مشکلات ریشه در سیاست‌ها داشته باشد، با آن به مقابله برخواهیم خواست.

بعیدی‌نژاد تأکید کرد: تفاهمی که در برجام داریم، تفاهم با اوباما یا پوتین و موگرینی نیست، بلکه با دولت‌هاست که بر اساس اصل حقوقی به نام «تداوم دولت‌ها» برقرار است.

وی با بیان اینکه ترامپ و هیچ کس دیگر نمی‌تواند برجام را قبول نکند، اظهار کرد: شعارهای مطرح شده را نباید جدی گرفت بلکه مسائل انتخاباتی است و حتماً اگر امریکا بخواهد به برجام پشت کند با مخالفت جامعه جهانی، چین و روسیه مواجه خواهد شد.

مدیرکل سیاسی و بین‌المللی وزارت امور خارجه با بیان اینکه طرف‌های مذاکره به دنبال تعطیل شدن کارخانه تولید آب سنگین بودند، تصریح کرد: آنها اصرار داشتند که ایران آب سنگین تولید نکند که ما مخالفت کردیم، زیر بار نرفتیم و تولید را ادامه دادیم به طوری که امروز آمریکا هم مشتری آب سنگین ما است.

وی خاطرنشان کرد: این نشان می دهد مسیر ما مسیر درستی بوده و امروز صنعت هسته‌ای ایران نه تنها تعطیل نشده، بلکه به راه خود نیز ادامه می‌دهد و به کشورهای صادرکننده آب سنگین تبدیل شده است.