ولایتی: انتقال علما، کتاب و ترجمه عوامل ساخت تمدن است

مشاور رهبر معظم انقلاب در امور بین‌الملل با تاکید بر این که اروپا علم را از مسلمانان آموخت، گفت: انتقال علما، کتاب و ترجمه از عوامل تمدن‌ساز است.

کد خبر: ۵۷۰۱۲۵

سه‌شنبه - ۳۰ آذر ۱۳۹۵ / December 20, 2016

به گزارش گروه فضای مجازی خبرگزاری دانشجو، علی‌اکبر ولایتی در مراسم رونمایی از 110 اثر پژوهشی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی در حوزه روابط فرهنگی و بین‌المللی، گفت: ترجمه و انتشار آثار پژوهشی در حوزه روابط فرهنگی و بین‌المللی به زبان‌های دیگر، ابتکاری است در راستای انتقال فرهنگ اسلامی ـ ایرانی که پس از انقلاب اسلامی ایران تحول یافته است و پیش از آن، انتقال مفاهیم ارزشی و فرهنگی به جوامع دیگر، در کشور ما صورت نمی‌گرفت.

وی در ادامه با بیان اینکه موضوع فرهنگ ایرانی به قدمت تاریخ بشر و فرهنگ اسلامی به قدمت تاریخ دین مبین اسلام است، افزود: ایرانی‌ها همیشه مردمی فرهنگی بودند و خواهند بود و بیشترین نقش را در تمدن اسلامی ایفا کرده‌اند و همچنان پرچمدار بازسازی و بازنگری تمدن اسلامی، ایرانیان هستند.

ولایتی ضمن اشاره به چند نکته در خصوص اهمیت ترجمه به عنوان ابزاری برای انتقال فرهنگ یک قوم به قومی دیگر است، گفت: اسلام سعه صدری دارد که آن را به ملت‌های مختلف منتقل کرده و موجب جهانی شدن همه دستاوردهایش شده است.

وی ادامه داد: در حالیکه بسیاری از مکاتب، مذاهب و روش‌ها نتوانستند بر اقوام و فرهنگ‌های دیگر مسلط شوند، اسلام در این باره موفق عمل کرد. برخی این بحث را مطرح می‌کنند که این تمدن مسلمانان و یا تمدن اسلامی است؛ پاسخ آن، هر دو تمدن است، یعنی هم تمدن اسلام و هم تمدن مسلمانان.

ولایتی همچنین گفت: هیچ کسی به اجبار دین مبین اسلام را نمی‌پذیرد، اسلام بر خلاف بسیاری از مکاتب و مذاهب، هر سخن نیکی را قبول می‌کند. زمانی که اسلام در جهان گسترش یافت، بهترین ارزش‌های هر قوم و فرهنگ و تمدنی را پذیرفت و داخل مجموعه فرهنگ اسلامی قرار داد که این هنر اسلام است.

مشاور رهبر معظم انقلاب در امور بین‌الملل تأکید کرد: زمانی که اسلام با تمدن‌های دیگر مجاورت داشت آنها را نفی نکرد. گاهی ادعایی مبنی بر کتاب‌سوزی مسلمانان مطرح می‌شود؛ این اتهام واهی است زیرا اسناد تاریخی موجود خلاف این ادعای واهی را اثبات می‌کند.

وی از مهم‌ترین راه‌های انتقال فرهنگ‌ها ترجمه آثار به زبان‌های مختلف دانست و گفت: حنین‌ بن اسحاق و اسحاق‌ بن حنین، پدر و پسری هستند که در قرون دوم و سوم 220 کتاب و رساله را از زبان‌های یونانی و سریانی به عربی ترجمه کردند. در نمونه‌ای دیگر، فارابی زبان یونانی یاد گرفت و دست به ترجمه کتاب «ما بعد الطبیعه» ارسطو زد؛ چون ترجمه قبلی این کتاب دچار اشکال بود.

**انتقال علماء، کتاب و ترجمه؛ سه عامل مهم تمدن

ولایتی در بخش دیگری از سخنانش به ترجمه کتب در تاریخ اسلام اشاره و تصریح کرد: از راه‌های دیگر انتقال فرهنگی ترجمه کتاب‌ها و انتقال دانشمندان بوده است. ابوریحان بیرونی، ابوسهل مسیحی و ابن‌سینا با اجبار به دربار غزنوی دعوت شدند. ابوریحان در دربار محمود عزنوی حاضر شد، ابوسهل مسیحی در مسیر فوت کرد و ابن‌سینا هم به دلیل مذهب شیعه که داشت، از خوارزم گریخت و ابتدا به دربار آل زیار و بعد به دربار آل‌بویه پناه آورد.

وی سپس با بیان اینکه انتقال علما، کتاب و ترجمه، سه عامل مهم انتقال علم، فرهنگ و تمدن است، ادامه داد: اسلام جمع‌کننده همه تمدن‌ها است و اروپا، علم خود را با استفاده از تلاش‌های علمی مسلمانان آموختند و بارور کردند. این تأثیر به اندازه‌ای است که؛ کاغذ و باروت اختراع چینی‌هاست اما اروپایی‌ها آن را به نام مسلمانان می‌شناسند. اعداد 0 تا 9 اختراع هندی‌هاست اما در کشورهای اروپایی به آن اعداد عربی می‌گویند. بر این اساس تأکید می‌شود که مسلمانان در شکل‌دهی تمدن‌ بشری، نقش اساسی داشته‌اند.

** فرهنگ امروز مسلمانان در بیداری اسلامی جلوتر از غرب است

ولایتی در ادامه سخنان خود، افزود: غربی‌ها معتقدند هر چه تمدن وجود دارد برای آنهاست در حالیکه تمدن متعلق به تمام بشر است نه یک قوم خاص. ما دلایل متعددی داریم که نشان می‌دهد مسلمانان تمدنی را که از یونان و روم گرفتند بسیار بر آن افزودند. حتی در تاریخ آمده که فیثاغورث حدود 10 سال در ایران زندگی می‌کرد و بسیاری از علومش را از ایرانیان و هندی‌ها آموخت. بنابراین بسیاری از کتب ما که در بخش دوم ترجمه در اروپا منتقل و ترجمه شد، برای طالبان علم در اروپا سرآمد شد.

مشاور مقام معظم رهبری در امور بین‌الملل یادآور شد: فرهنگ امروز مسلمانان در بیداری اسلامی جلوتر از غرب است، امروز مشخص است که فرهنگ غرب منحط شده و مناظرات اخیر کاندیداهای آمریکا این امر را تأیید می‌کنند، چرا که هر کدام سعی داشتند یکدیگر را به بی‌اخلاقی و بی‌ارزشی متهم کنند. این مناظرات درپوش را از جامعه‌ای که دچار ضدارزشی و بی‌اخلاقی شده برداشته است، بنابراین غرب امروز احتیاج به فرهنگ ما دارد.

وی تأکید کرد: ما در سایه بیداری اسلامی و پرچم‌داری ایران در برابر چهره وارونه‌ای که غرب از اسلام نشان می‌دهد، ایستاده‌ایم.

** سالروز شهادت رایزن فرهنگی ایران در پاکستان گرامی داشته شد

براساس اعلام سازمان فرهنگ وارتباطات اسلامی قهرمان سلیمانی، معاون پژوهشی و آموزشی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی طی سخنانی، ضمن تسلیت فرارسیدن سالروز شهادت صادق گنجی، اولین شهید اقتدار فرهنگی کشورمان به مدیریت و راهبری روابط فرهنگی بین‌المللی و سیاست‌گزاری و هماهنگی برنامه‌ها در سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، اشاره کرد.

صادق گنجی رایزن فرهنگی ایران در پاکستان بود که روز ۲۸ آذر ۱۳۶۹ در لاهور توسط شاخه نظامی سپاه صحابه ترور شد. گنجی مسئولیت کنسولگری و خانه فرهنگ ایران در لاهور پاکستان را از سال ۱۳۶۵ تا ۱۳۶۹ بر عهده داشت.

سلیمانی اظهار کرد: مجموعه فعالیت‌های سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی معطوف به مدیریت روابط فرهنگی بین‌المللی است. آنچه که در طول این مدت بر آن تلاش شده، انتقال فرهنگ ایرانی و اسلامی به جهانیان بوده که این روند با بهره‌گیری از بدنه کارشناسی سازمان محقق شده است.

وی افزود: سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی در تلاش است تا با بهره‌گیری از دانش سازمانی و توان فرهیختگان در قالب فعالیت‏های متنوع و گوناگون مخاطبان خود را با گوشه‌هایی از تمدن کهن هفت هزار ساله این مرز و بوم و دستاوردهای انقلاب شکوهمند اسلامی ایران آشنا کند.

وی گفت: سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی بر این باور است که برنامه‌ریزی در امور فرهنگی بین‌المللی باید براساس تحقیق، پژوهش و مطالعه باشد تا اثربخشی برنامه‌ها را شاهد باشیم. از این‌رو گفت‌وگوهای دینی میان ادیان الهی پیرامون چالش‌ها و گرفتاری‌های بشر و همچنین، گفت‌وگوهای فرهنگی در دستور کار قرار داده است که می‌تواند به بسیاری از رنج‏های جامعه انسانی پایان دهد.

سلیمانی یادآور شد: مجموعه کار علمی که از سوی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی طراحی و تولید می‌شود، مُتکی بر دانش و فضیلت است، چراکه اگر غیر از این باشد نتیجه نهایی آن سودمندی حاصل نخواهد شد.

گرامیداشت «هفته پژوهش»، رونمایی از 110 اثر پژوهشی در حوزه روابط فرهنگی و بین‌المللی و همچنین معرفی پژوهشگران برتر سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، با حضور علی‌اکبر ولایتی، مشاور رهبر معظم انقلاب در امور بین‌الملل، ابوذر ابراهیمی‌ترکمان، رییس سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، جمعی از پژوهشگران در حسینیه الزهرا (س) برگزار شد.