سخنان مولاي متقيان؛

ديده و دل‏

انسان بايد چشمِ بازى داشته باشد و از آنچه مى‏بيند در جهت شناخت خويشتن و جهان پيرامون خويش بهره ببرد، سپس آنچه را دريافته است، به ديگران منتقل كند.

کد خبر: ۶۲۷۹۹

دوشنبه - ۲۴ اسفند ۱۳۸۸ / March 15, 2010

قال على عليه السلام: «الْعَيْنُ رائِدُ الْقَلْبِ»؛ «چشم پيشقراول و ديده‏بان قلب است» «ميزان الحكمة».

شرح و تفسير

اين حديث كوتاه و پر معنى، ممكن است اشاره به جهات مثبت يا منفى چشم باشد.

مثلًا، ممكن است شخصى نعوذ باللَّه چشم چران باشد و اين بيمارى از چشم به قلب او منتقل شود و بدين وسيله قلب او در تسخير شيطان قرار گيرد، يك نگاه ممكن است سر چشمه از هم پاشيدگى خانواده‏ها، اختلافات و حتّى ضرب و قتل شود!

در روايتى پيرامون خطر اين گناه بزرگ مى‏خوانيم: «اوّلُ نَظْرَةٍ لَكَ وَ الثَّانِيَةُ عَلَيْكَ وَ لا لَكَ وَ الثَّالِثَةُ فيها الْهَلاكُ؛ در نگاه اوّل (كه غير اختيارى است) چيزى بر تو نيست و نگاه دوم كه اختيارى است، به ضرر توست، نه به نفع تو و نگاه سوم (كه در حقيقت اصرار بر گناه است) باعث هلاكت توست؟» «وسايل الشيعه، ج14».

ممكن است كه اشاره به جهات مثبت چشم باشد، مثل اين كه يك نگاه ممكن است انسان را از كفر به سوى ايمان و از شك به سوى يقين هدايت كند، تفكّر در خلقت و آفرينش زمين و آسمان كه در قرآن مجيد نسبت به آن سفارش شده، از راه ديدن اين مناظر حاصل مى‏شود.

به هر حال روايت فوق به جنبه‏هاى مثبت و منفى آثار چشم و تأثير مهمّ آن بر قلب انسان و سعادت و شقاوت آدمى اشاره دارد.

پيام روايت اين است كه انسان بايد چشمِ بازى داشته باشد و از آنچه مى‏بيند در جهت شناخت خويشتن و جهان پيرامون خويش بهره ببرد، سپس آنچه را دريافته است، به ديگران منتقل كند./انتهاي پيام/