به بهانه به آغاز سال تحصیلی؛

شبانه، پیام نور، غیرانتفاعی یا آزاد؛ کدام دانشگاه به صرفه‌تر است؟

برای خیلی از دانشجویان این سوال پیش آمده است که دانشگاه آزاد شهر خودمان را انتخاب کنیم یا دانشگاه شبانه شهری با اختلاف ۲۰۰ کیلومتری از شهرمان؟

کد خبر: ۶۳۴۵۵۴

چهارشنبه - ۲۹ شهريور ۱۳۹۶ / September 20, 2017

گروه دانشگاه خبرگزاری دانشجو-زینب امیدی، شاید برای هر دانشجویی این سوال پیش آمده باشد که دانشگاه آزاد شهر خودمان را انتخاب کنیم یا دانشگاه شبانه شهری با اختلاف ۲۰۰ کیلومتری از شهرمان؟ از این دست مقایسه‌ها بیشتر برای کسانی اتفاق می‌افتد که حالا کنکور را پشت سر گذاشتند و در گیر و دار انتخاب رشته هستند. در کنار این مساله، هزینه تحصیل در دانشگاه، خوابگاه و تغذیه نیز برای هر دانشجو جز مهمترین دغدغه‌های دوران تحصیل به شمار می‌رود. اما اینکه با آگاهی از میزان هزینه کرد دوره تحصیل و مدیریت اقتصادی هر خانواده چطور باید انتخاب درستی داشت، چیزی است که ما در این گزارش به بررسی آن پرداخته ایم.

کدام دانشگاه را انتخاب کنم؟
پسر و دخترهای ۱۹ - ۱۸ ساله زیادی هستند که هم در دانشگاه‌های دولتی قبول شده اند و هم در دانشگاه آزاد و پیام نور. آن‌ها معمولا دانشگاه دولتی شهر خودشان یا کلانشهرهای نزدیک را انتخاب می‌کنند و، اما جمعیت زیادی از آن‌ها کسانی هستند که مانده اند بین دانشگاه آزاد و دانشگاه دولتی نوبت شبانه و دانشگاه‌های غیرانتفاعی کدام یک را انتخاب کنند. بدیهی است که همه این‌ها هزینه دارند، اما در سطوح مختلف. آن‌ها بین هزینه حدودا یک تا دو میلیون تومان هر ترم دانشگاه آزاد و ۶۰۰ - ۵۰۰ هزار تومانی دانشگاه‌های شبانه مانده اند. آن‌ها حتی به گزینه دانشگاه غیرانتفاعی هم فکر می‌کنند که هزینه‌ای بالغ بر ترمی یک میلیون تومان برای پر هزینه‌ترین رشته‌ها یعنی رشته‌های فنی مهندسی دارد.

با دانشگاه‌های پولی بیشتر آشنا شوید:

دانشگاه غیرانتفاعی

دانشجویانی که قصد دارند در دانشگاه‌های غیرانتفاعی تحصیل کنند و یا از مهر ماه وارد آن خواهند شد باید بدانند طبق گفته مسئولین این دانشگاه، در حال حاضر میانگین هزینه یک ترم تحصیل در دانشگاه‌های غیرانتفاعی در رشته‌های فنی مهندسی که بالاترین قیمت را دارند ترمی یک میلیون و در سال دو میلیون تومان است که به عبارتی چهار سال دوره کارشناسی برای هر دانشجو هشت میلیون تومان هزینه در بر دارد. حدود ۷۰۰ تا ۷۵۰ هزار تومان نیز هزینه خوابگاه هر دانشجو برای یک ترم تحصیلی است که سالانه حدود یک و نیم میلیون تومان می‌شود.

دانشگاه‌های غیر انتفاعی به علت عدم دریافت سوبسیت غذای دانشجویی از سوی دولت؛ همانند دانشگاه‌های دولتی نمی‌توانند غذا ارائه کنند و طبق یارانه‌ای که «صندوق کمک به دانشجویان» می‌دهد می‌توانند به بیست درصد از دانشجویان بیست درصد از مبلغ تمام شده غذا را برای پنج روز در هفته به جز پنجشنبه‌ها و جمعه‌ها بُن غذا بدهند.

دانشگاه پیام نور

دانشجویانی که امسال در دانشگاه‌های پیام نور پذیرفته می‌شوند باید نسبت به سال تحصیلی گذشته حدود ۱۰ درصد بیشتر از دانشجویان ورودی‌های سال گذشته شهریه بپرازند هرچند این افزایش تا سال گذشته چیزی حدود ۱۵ درصد بود. طبق آمار بررسی شده هر دانشجو تا سال تحصیلی ۹۴ - ۹۵ که به شیوه نیمه حضوری در شهرهای نواحی یک و دو در دانشگاه‌های پیام نور قبول شده بود در هر سه گروه آموزشی انسانی، فنی و مهندسی و علوم پایه باید مبلغ ۱۲۶ هزار و ۹۶۰ تومان شهریه ثابت پرداخت می‌کرد..

دانشجویان این دانشگاه اگر در نواحی ۳، ۴ و ۵ قبول شده بودند باید به عنوان شهریه ثابت مبلغی برابر ۱۰۱ هزار و ۸۳۲ تومان پرداخت می‌کردند. در هر سه گروه و در نواحی یک و دو باید ۱۴ هزار و ۵۸۹ تومان برای دروس پایه نظری و ۱۹ هزار تومان برای هر واحد دروس اصلی و تخصصی هزینه می‌پرداختند. اما در نواحی ۳، ۴ و ۵ باید مبلغ ۱۳ هزار و ۲۲۵ تومان بابت هر واحد دروس عمومی، ۱۶ هزار تومان برای هر واحد نظری و ۱۷ هزار و ۵۰۰ تومان برای هر واحد دروس اصلی و تخصصی هزینه می‌کردند.

اوضاع برای دروس عملی متفاوت است. مثلا برای دروس عملی کم هزینه فرقی نمی‌کند، چه در نواحی یک و دو و چه در نواحی سه، چهار و پنج تا سال گذشته حدود ۴۳ هزار و ۹۰۰ تومان از دانشجویان اخذ می‌شد. برای دروس عملی پر هزینه هم این رقم ۵۸ هزار تومان بود. برای پایان نامه‌ها نیز در هر سه گروه آموزشی و در هر نوع ناحیه تحصیلی، باید ۱۴۶ هزار تومان به ازای هر واحد هزینه می‌کردند. حال با توجه به افزایش ۱۰ درصدی در این دانشگاه به خوبی می‌توان تاثیرش را بر روی مبالغ گفته شده نیز محاسبه کرد.

دانشگاه آزاد اسلامی

دانشگاه آزاد هر ساله برای شهریه ثابت و متغیر افزایش هایی را در نظر می‌گیرد. آنطور که از زبان مسئولین این دانشگاه عنوان شده امسال هم با یک افزایش ۱۰ درصدی به استقبال دانشجویان می‌رود. دانشجویان سال‌های گذشته، یعنی آنهایی که در سال ۹۵ و قبل از آن در دانشگاه آزاد ثبت نام کرده اند، همان شهریه ثابت سال‌های گذشته خود را پرداخت می‌کنند. اما دانشجوهایی که امسال می‌خواهند ثبت نام کنند باید ۱۰ درصد بیشتر از دانشجوهای سال‌های گذشته، شهریه ثابت پرداخت کنند.
در دانشگاه آزاد بدون لحاظ ۱۵ درصد افزایش، اگر بخواهید در دوره کارشناسی رشته‌ای مثل پرستاری تحصیل کنید و در ترم اول ۱۸ واحد نظری انتخاب کنید، باید با احتساب ۲۸۳ هزار تومان شهریه ثابت، جمعا ۷۳۰ هزار تومان هزینه کنید. این‌ها بدون احتساب ۱۵ درصد افزایشی است که قرار است امسال اضافه شود.

برای رشته مثل کارشناسی مهندسی کامپیوتر، گرایش سخت افزار، باید در ترم اول سال تحصیلی ۹۵ - ۹۴ چیزی حدود یک میلیون و ۱۰ هزار تومان هزینه می‌کردید که برای سال تحصیلی جدید باید حدود ۲۰۰ تا ۳۰۰ هزار تومان بیشتر از مبلغی که گفته شد بپردازید (البته توجه داشته باشید که تمامی افزایش‌ها دردانشگاه آزاد همانند دانشگاه‌های دیگر عطف ماسبق است). شهریه ثابت رشته هایی مانند: مهندسی مانند کارشناسی مهندسی کامپیوتر، شامل گرایش‌های سخت ازار، نرم افزار و علوم کامپیوتر، مهندسی برق کنترل شامل گرایش‌های قدرت، الکترونیک و مخابرات، مهندسی مکانیک، مهندسی صنایع، مهندسی عمران، مهندسی مواد شامل گرایش‌های صنعتی و استخراجی، هوافضا، منابع طبیعی، رباتیک، خط و سازه‌های ریلی اپتیک و لیزر چیزی حدود ۵۶۳ هزار و ۵۰۰ تومان بوده که سال‌های گذشته با افزایش ۱۵ درصدی مواجه بوده است.

اما اگر بخواهید در رشته‌های دکتری حرفه‌ای پزشکی در ترم اول ۱۸ واحد نظری انتخاب کنید، باید دو میلیون و ۸۳۸ تومان فقط هزینه شهریه ثابت پرداخت کنید، اما شهریه ثابت به علاوه شهریه متغیر سه میلیون و ۳۵۲ هزار تومان خرج روی دست شما خواهد گذاشت.

دانشگاه‌های شبانه

دانشگاه معتبر دولتی در دوره‌های شبانه خود هزینه‌ای بیشتر از دانشگاه‌های کم نام و نشان‌تر دریافت می‌کنند. دانشگاه هایی مثل اصفهان، تربیت مدرس، خوارزمی، بهشتی و مانند این‌ها در سال تحصیلی ۹۴ - ۹۵، ۱۸۷ هزار و ۵۰۰ تومان بابت تحصیل دانشجویان دوره کارشناسی در گروه علوم انسانی دریافت می‌کردند. آن‌ها برای هر واحد دروس عمومی رشته هایی مانند حقوق، روانشناسی، حسابداری و ... مبلغ ۱۳ هزار و ۷۵۰ تومان دریافت می‌کردند.

این دانشجو‌ها باید ۲۱ هزار و ۲۵۰ تومان بابت هر واحد دروس پایه نظری و ۳۱ هزار و ۲۵۰ تومان برای هر واحد دروس تخصصی هزینه می‌کردند. اما بقیه گروه‌های آموزشی در چنین دانشگاه هایی باید ترمی ۲۱۲ هزار و ۵۰۰ تومان بابت شهریه ثابت پرداخت می‌کردند.

این دسته از دانشجویان در سال گذشته برای هر واحد دروس عمومی ۱۳ هزار و ۷۵۰ تومان، بابت هر واحد دروس پایه نظری مبلغ ۲۲ هزار و ۵۰۰ تومان و ۳۷ هزار و ۲۵۰ تومان هم بابت هر واحد دروس تخصصی، پرداخت کردند. این دانشگاه‌های تراز اول که می‌توان صنعتی شریف، فردوسی، علم و صنعت و خواجه نصیرالدین طوسی را هم به آن‌ها اضافه کرد در سال تحصیلی ۹۴ - ۹۳ از دانشجوهای دوره شبانه خود در مقطع کارشناسی و آنهایی که دروس فنی مهندسی و بعضی رشته‌های تجربی را می‌خوانند، مبلغ ۲۲ هزار و ۵۰۰ تومان برای هر واحد دروس کارگاهی و آزمایشگاهی دریافت کرده اند.

اما دانشگاه هایی که در رتبه‌های بعدی قرار می‌گیرند، در سال گذشته از دانشجوهای رشته علوم انسانی ۱۳۷ هزار و ۵۰۰ تومان بابت شهریه ثابت، ۱۲ هزار و ۵۰۰ تومان برای دروس عمومی، ۱۸ هزار و ۷۵۰ بابت دروس نظری و ۲۲ هزار و ۵۰۰ تومان برای هر واحد دروس اصلی و تخصصی دریافت می‌کردند.

چنین دانشگاه هایی برای بقیه رشته‌ها مبلغ ۱۵۶ هزار تومان به عنوان شهریه ثابت در نظر گرفته بودند. این دانشگاه‌ها مانند دانشگاه رازی کرمانشاه، دانشگاه بوعلی همدان، دانشگاه شیراز و مانند این‌ها برای دانشجوهای رشته‌های فنی و مهندسی و بعضی رشته‌های تجربی مبلغ ۱۲ هزار و ۵۰۰ تومان برای هر واحد دروس عمومی، ۲۰ هزار و ۶۲۵ تومان برای دروس پایه نظری و ۲۵ هزار تومان برای هر واحد دروس تخصصی دریافت می‌کردند. مبلغ تحصیل در هر واحد از دروس آزمایشگاهی و کارگاهی این دانشگاه‌ها برای رشته‌های فنی و مهندسی و بعضی گرایش‌های تجربی مبلغی برابر ۱۸ هزار و ۷۵۰ تومان است.

نرخ غذای دانشجویی در سال تحصیلی جدید

مساله بعدی بعد از هزینه کرد تحصیل در دانشگاه، مساله امکانات آن دانشگاه و مهترین آن یعنی «غذای دانشگاه» است. چیزی که همیشه در صف اول مشکلات صنفی دانشجویان بوده و همیشه عده ای هم از کیفیت آن ناراضی. در ادامه به بررسی قیمت مصوب غذاهای دانشجویی پرداخته ایم.

طبق اعلام صندوق رفاه دانشجویان وزارت علوم، نرخ غذای دانشجویی در سال تحصیلی جدید هیچ‌گونه افزایشی ندارد و به روال قبل محاسبه می‌شود و این موضوع به دانشگاه‌ها ابلاغ شده است. همچنین براساس بخشنامه این صندوق، غذای دانشگاه‌ها به چهار دسته کم هزینه (ناهار و شام)، متوسط هزینه (ناهار و شام)، پرهزینه (ناهار و شام) و صبحانه تقسیم می‌شود. دانشجویان سنواتی درنظر داشته باشند که قیمت غذای آن‌ها به صورت جداگانه و با یارانه کمتری محاسبه می‌شود.

۱ غذای پرهزینه: چلو جوجه‌کباب، شویدپلو با تن ماهی، چلو ماهی قزل آلا
۲ غذای متوسط: هزینه چلومرغ، چلوکباب کوبیده، چلوگوشت
۳ غذای کم هزینه: انواع خورشت، انواع خوراک، عدس پلو، لوبیا

نرخ مصوب غذای دانشجویی در سال تحصیلی ۹۷ - ۹۶

نرخ اجاره بهای خوابگاه دانشجویی

این روزها یکی از مسائلی که دانشجویان مختلف برای سال تحصیلی جدید با آن دست و پنجه نرم می کنند، موضوع افزایش اجاره بها دانشگاهی است که این مسئله هزینه های سنگینی را به برخی از آنها وارد کرده و تبدیل به یک دغدغه حتی برای والدین آنها شده است.
افزایش اجاره بها خوابگاه ها باید متناسب با سطح آن مکان باشد تا دانشجویان نسبت به پولی که پرداخت می کنند امکاناتی خوب و در خور توجه در محیط خوابگاه دریافت تا با خیال آسوده به تحقیق و پژوهش بپردازند. جدا از تب و تاب قبولی در دانشگاه، نقل و انتقال به یک شهر دیگر برای تحصیل دغدغه این روز‌های دانشجویان شده است؛ این مهاجرت در لحظه نخست ممکن است جابه جایی کوچکی به نظر برسد اما در دل همین کوچکی مشکلات بزرگی نهفته است.

اما نکته مثبت برای سال تحصیلی جدید خبری بود که ذوالفقار بزدان مهر  رییس صندوق رفاه دانشجویان وزارت علوم در خصوص عدم هیچگونه تغییر نرخ اجاره بهای خوابگاه‌های دانشجویی در سال تحصیلی ۹۷ - ۹۶ اعلام کرد. بر اساس این خبر همان نرخ‌های سال گذشته معیار محاسبه است؛ بنابر این فرض، نرخ اجاره بهای خوابگاه در سال تحصیلی جدید به طور کلی به این شکل است که خوابگاه‌های مجردی (سطح یک و دو) یک و دونفره ۶۵ هزار تومان، سه و چهار نفره ۵۲ هزار تومان، پنج و شش نفره ۴۵ هزار تومان، هفت و هشت نفره ۳۹ هزار تومان و ۹ نفره و بیشتر ۳۲ هزار تومان به ازای هرماه تعیین شده است.

نرخ اجاره بهای غیرنقدی خوابگاه‌های یک و دو نفره سطح یک و دو، در نیمسال اول و دوم سال تحصیلی96،97 به صورت ماهانه،625هزارو438ریال و نرخ اجاره بهای غیرنقدی خوابگاه‌های 9 نفره و بیشتر در همین دو نیمسال 293هزارو 597ریال اعلام شده است.
این درحالی است که در تابستان نرخ اجاره بهای نقدی خوابگاه‌های مجردی یک و دو نفره به صورت ماهانه 978 هزار 656 ریال اعلام شده و نرخ اجاره بهای نقدی خوابگاه‌های 9 نفره و بیشتر در تابستان489 هزارو 328ریال عنوان شده است.

البته نکته قابل تامل این است که اگر چه امسال نرخ اجاره بهای خوابگاه ها ثابت ماند اما در بررسی های انجام شده طی چهار سال گذشته، اجاره بهای خوابگاه های روزانه (یک تا دو نفره) از 39800 به 65000 / خوابگاه های مهمان ( یک تا دو نفره) از 74600 به 97800/ خوابگاه های متاهلی روزانه میانگین 55700 به 130000 و متاهلی شبانه و مهمان از 104000 به 195700 افزایش داشته است.

چه تصمیمی بگیرم؟

به هر حال هرکدام از عواملی که به آن پرداخته شد می تواند در تصمیم دانشجو برای اینکه کدام دانشگاه را انتخاب کند موثر باشد. ما در حال حاضر بیش از 800 هزار صندلی خالی در دانشگاه‌ها داریم و دیگر دوران آرزوی قبولی در دانشگاه به سر آمده. حالا برای هر نفر داوطلب کنکور تقریبا دو صندلی در دانشگاه‌ها انتظارشان را می کشد و رقابت فقط بر سر دانشگاه‌های تراز اول با امکانات بیشتر است. اکثر داوطلبین ما بعد از کنکور علاوه بر قبولی در دانشگاه سراسری در دانشگاه های پیام نور، آزاد، شبانه و یا غیرانتفاعی هم قبول شده اند و بر سر دو راهی اینکه کدام یک را برای ادامه تحصیل انتخاب کنند مانده اند. به همین خاطر شاید بررسی هزینه تحصیل در دانشگاه های پولی که به آنها اشاره شد بتواند داوطلبین را برای یک انتخاب اصلح کمک کند.