متكي در دانشگاه صنعتي شريف:

جمهوري اسلامي هيچ برنامه‌اي براي رابطه با آمريكا ندارد

وزير امور خارجه در خصوص مواضع و رفتار انگليس در حوادث بعد از انتخابات تاكيد كرد: ما بر اساس رهنمود روشن و صريح رهبري هيچ برنامه‌اي براي ايجاد رابطه ميان ايران و آمريكا نداريم و اين گزينه در دستور كار دولت قرار ندارد.

کد خبر: ۶۴۶۸۸

يکشنبه - ۲۲ فروردين ۱۳۸۹ / April 11, 2010

به گزارش خبرنگار سياسي «شبكه خبر دانشجو»، منوچهر متكي كه ظهر امروز در دانشگاه صنعتي شريف و با موضوع سياست هسته‌اي ايران سخن مي‌گفت، با گراميداشت ياد و خاطره شهيدان صيادشيرازي و آويني به تشريح وضعيت حاكميت جهان در دوران كنوني پرداخت.

وزير امور خارجه جمهوري اسلامي ايران با بيان اينكه در تمام نيمه دوم قرن گذشته فاتحان جنگ جهاني تلاش كردند دنيا را آن گونه كه مي‌خواهند، طراحي، و سازوكار را در راستاي منافع خودشان ترسيم كنند، تاكيد كرد: اينها توانستند هم در حوزه سخت افزار و هم در حوزه نرم‌افزار و همچنين در وضع قوانين بين الملل، معاهده‌ها و كنوانسيون‌ها و هم در حوزه ساختار دولت‌ها و جهت‌گيري‌ها و در حوزه مملكت داري، از نظر اقتصادي، سياسي، اجتماعي و فرهنگي يك الگوي واحد به جهان ارائه دهند و آن را قالب كنند و گفتمانشان را در راستاي تحقق اين امر، ليبرال دموكراسي قرار دادند.

وي با اشاره به آغاز دهه 90 و خارج شدن جهان از حالت تك قطبي خاطرنشان كرد: با آغاز دهه 90 فضاي جهان شرايط را به گونه‌اي ديگر رقم زد و جهان تك قطبي به يك جهان چند قطبي تبديل شد و نگاه جديدي به وجود آمد كه معتقد است به پايان دنيا در سيستم‌سازي رسيده‌ايم؛ البته مجموعه‌هايي معتقد بودند طرحي نو بايد در جهان اجرا كرد و نظام كهن قادر به اداره جهان نيست.

متكي به اجلاس چند ماه گذشته دائوس اشاره و تاكيد كرد: در اين مجمع جهاني اقتصاد كه بيش از2500 مدعو از كشورهاي جهان داشت، موضوع اصلي اجلاس گذشته اين نهاد، سه كلمه بازانديشي، بازطراحي و بازسازي اعتماد در جهان بود.

وزير امور خارجه جمهوري اسلامي ايران ادامه داد: مجمع دائوس با پيشينه طولاني به دنبال جمع كردن صاحبنظران جهان و ارائه آخرين تئوري‌ها در حوزه‌هاي مختلف سياسي، اقتصادي و بين‌المللي است؛ اين مجمع در سال 2010 و در زماني كه به نظر مي‌رسد رسانه‌ها به دنبال دنياي تك‌صدايي هستند، بازانديشي را مطرح مي‌كنند؛ يعني انديشه گذشته قادر به اداره جهان نيست، به بازطراحي اشاره مي‌كنند؛ يعني طراحي گذشته پاسخگو نيست و بازسازي را تبيين مي كنند؛ يعني ما بايد اعتمادي كه در دنيا از دست داديم، بازسازي كنيم.

وي با بيان اينكه چالش‌هاي اين دوره چالش‌هاي تسليحاتي و اقتصادي نيست، عنوان كرد: چالش كنوني جهان چالش انديشه‌ها و منطق‌هاست؛ ما به عنوان كشوري با پيشينه فرهنگي و تمدن روشن و برخوردار از مكتبي برتر در انديشه و اعتقاد و به عنوان كشوري انقلابي، پيام آور نگاه نوين در رويارويي با جهان امروز كه در واقع رويارويي منطق‌هاست، مطرح هستيم.

متكي تاكيد كرد:‌ امروز هر كه منطقش قوي‌تر باشد، حرفش بران تر است؛ تا ديروز آسوشيتدپرس، رويترز و امثالهم به عنوان منبع انحصاري اطلاع رساني در جهان بودند؛ به نظر مي رسد بافت جهاني اين بود كه اينها مي‌توانند افكار عمومي را در جهان بسازند، اما امروز خبرها از سوي ملت‌ها توليد مي‌شود و آنها در اقناع افكار عمومي جهان دچار مشكل هستند.

وزير امور خارجه جمهوري اسلامي ايران ادامه داد: معتقديم جهان بايد جهاني آزاد با مشاركت همگاني و برخوردار از همه نظرات باشد و آنچه را كه فطرت پاك بشري طلب مي‌كند را اساس كار خود قرار دهد؛ امروز مشكلاتي در جهان ايجاد شده است و اين مشكلات جهاني، راه حل جهاني را مي‌طلبد، بنابراين نيازمند مشاركت جهاني هستيم.

وي در ادامه به تشريح وضعيت منطقه خاورميانه پرداخت و تصريح كرد: ما در منطقه اي هستيم كه بيشترين تحولات، نزاع‌ها و درگيري ها در اين منطقه وجود دارد؛ به گونه‌اي كه هر كشوري بخواهد حرفي در مسائل جهاني داشته باشد بايد در خصوص حوادث اين منطقه نظر روشني بدهد؛ بازيگران اين منطقه كساني هستند كه مي‌توانند در سطح جهان صاحب سخن باشند.

متكي با بيان اينكه تمركز بيش از 60 درصد انرژي جهان در اين منطقه است، ادامه داد: در 60 سال گذشته يك تحول در خاورميانه و در 30 سال گذشته درگيري‌ها و جنگ‌هايي در اين منطقه به وجود آمده است؛ حوادث سال‌هاي اخير اگر چه سختي ها و رنج هاي فراواني براي مردم منطقه داشته است، اما نتيجه‌ مهمي كه در 10 سال اخير به دست آمده اين است كه در گذشته گمان قدرت‌هاي هژموني‌طلب اين بود كه مي‌توانند تصميم بگيرند و آن را عملياتي كنند و ديگران يا با آن تصميم توجيه شوند و يا به اجبار بر آنان تحميل شود، اما آنچه در پايان اين دهه جا افتاد اين بود كه قدرت‌هاي سلطه‌ طلب قادر به تصميم‌گيري در پشت درهاي بسته نيستند و امروز به خاطر گسترش ارتباطات هر حركتي به راحتي و سريع به اقصا نقاط دنيا منتقل مي شود؛ دولت‌ها در صورتي كه نتوانند افكار عمومي را توجيه كنند قادر به عملياتي كردن مقاصدشان نخواهند بود و اين در عراق، افغانستان و لبنان اتفاق افتاده است و صحنه‌هايي از اين مقاومت را در كارنامه ايران داريم.

وزير امور خارجه جمهوري اسلامي ايران در ادامه اين جلسه به برخي از پرسش‌هاي دانشجويان پاسخ داد.

وي در پاسخ به سوال دانشجويي كه پرسيده بود براي دفاع از حقوق نخبگان، خصوصا شهرام اميري دانشمند ايراني كه در عربستان ربوده شده است، چه مي‌كنيد؟ پاسخ داد: يكي از طراحي‌هاي آمريكا و سرويس‌هاي اطلاعاتي «سي. آي. اي»، پنتاگون و موساد تله گذاري براي اتباع كشور ما در قالب‌هاي مختلف است؛ به اين صورت كه آمريكايي‌ها روي يك فرد دست مي گذارند و به او اتهامي مي‌بندند و آن قدر به دولت مقابل فشار مي‌آورند تا او را به آنها تحويل دهد و در بعضي از موارد نيز هموطنان ما را مي‌ربايند.

متكي در خصوص ربوده شدن و وضعيت شهرام اميري دانشمند هسته‌اي ايران نيز تاكيد كرد: بنا بر آخرين اظهارنظرها آن چيز كه مشخص است اين است كه آمريكايي‌ها حداقل از محل كنوني وي مطلعند؛ اگر چه شواهدي نيز در دست است كه وي را به آمريكا برده اند.

وزير امور خارجه جمهوري اسلامي ايران ادامه داد:‌ سياست ما در اين موارد برخورد و مقابله است و وزارت خارجه متعهد است كه اين مسئله را در دستور كار خود قرار دهد؛ دولت عربستان مسئول اين اتفاق است و ما در حال حاضر مشغول پيگيري از موضوع از طريق دولت عربستان هستيم؛ همچنين در خصوص ربوده شدن وي توسط آمريكايي‌ها، از طريق نمايندگي‌مان در سازمان ملل اين قضيه را پيگيري مي‌كنيم.

وي در پاسخ به سوالي ديگري در خصوص رويه دستگاه ديپلماسي در ارتباط با دولت عربستان با توجه به نقش آفريني هاي عربستان در بعد از انتخابات خاطرنشان كرد: ما با عربستان به عنوان يك كشور مسلمان و همسايه و همچنين با توجه به حضور مشترك ما در كنفرانس اسلامي و اوپك، مسائل و حوزه‌هاي ارتباطي مختلفي داريم؛ ما با عربستان مانند ديگر كشورهاي عرب علاقه منديم يك رابطه منطقي در راستاي منافع متقابل و تلاش براي درك متقابل داشته باشيم.

متكي افزود: ما با عربستان در حوزه‌اي از مجموعه منافع مشترك هستيم و در برخي از مواضع هم تعارضاتي داريم كه در اين موارد سعي مي كنيم حوزه اختلافي را روشن كنيم، بدون اينكه به عميق شدن اين اختلافات بينجامد و باعث بهره بردن ديگران شود.

وزير امور خارجه كشورمان خاطرنشان كرد: 27 سال پيش يكي از اهداف راه اندازي شوراي همكاري خليج فارس توسط كشورهاي بيگانه، مقابله با جمهوري اسلامي بود، اما دپيلماسي ما توانست امير قطر را به ايران بياورد و بگويد كه ما مي‌خواهيم يك جلسه مشتركي بين ايران و شوراي همكاري خليج فارس برقرار شود.

وي در خصوص برخي از برخوردهاي دانشجويان با سفارتخانه هاي كشورهاي خارجي بيان داشت: اين مسئله كه گاهي برويم يك سفارتخانه و به آن خسارت وارد كنيم نهايتا منجر به اين مي شود كه جمهوري اسلامي پول آن خسارت را بپردازد، بنابراين اعلام موضع با اقدام عملي عليه يك سفارتخانه متفاوت است.

متكي تاكيد كرد: مطمئن باشيد ما مواضعمان در جهان را هيچ گاه فداي خوش آمدن يا خوش نيامدن كسي نمي‌كنيم، بنابراين بايد مدبرانه و هوشمندانه و با در نظر گرفتن مصالح كشور و در سايه رهنمودهاي مدبرانه رهبري نظام تصميم‌گيري كنيم.

وزير امور خارجه ايران در پاسخ به سوالي ديگر در خصوص راهكارهاي مهار رژيم صهيونيستي براي دفاع از فلسطين خاطرنشان كرد: راه حل اساسي در دفاع از فلسطين اين است كه فلسطين به فلسطينيان برگردد و مجموعه ساكنان اصلي اين سرزمين اعم از مسلمان، يهودي و مسيحي كشورشان را اداره كنند.

وي با اشاره به سفر اخير رئيس جمهور به سوريه تاكيد كرد: شما اظهارات مقامات رژيم صهيونيستي را قبل و بعد از اين سفر مقايسه كنيد؛ قبل از سفر زمزمه‌هايي بود كه امكان حمله رژيم صهيونيستي به لبنان و سوريه و يا حتي ايران وجود دارد، اما بعد از اين نشست به كلي منكر اين قضيه شدند.

متكي به شكست رژيم صهيونيستي در جنگ با لبنان و غزه اشاره و تصريح كرد: اين رژيم در مسير استراتژيكي كه دارد سعي مي‌كند آن شكست‌ها را بپوشاند؛ چرا كه تا پيش از اين همواره خود را برتر منطقه معرفي كرده بود و هرگز فكر نمي‌كرد در يك جنگ محدود شكست بخورد.

وزير امور خارجه ايران در ادامه سخنان خود به روابط ايران و مصر و موضع ايران در برابر اين كشور پرداخت و عنوان كرد: مصر از بزرگترين كشورهاي منطقه است و ما و مصر مي توانيم در برخي موضع گيري هاي بين المللي و همچنين در جنبش عدم تعهد تعامل و اشتراك نظر زيادي داشته باشيم، اما مواضع مصر در جنگ غزه درست نبود و با اينكه مي‌خواستيم كمك‌هايي را به فلسطين ارسال كنيم اين كشور از آن جلوگيري كرد.

وي به يكي ديگر از سوالات دانشجويان كه در خصوص زندانيان سياسي پس از انتخابات بود، اظهار داشت: اين مسئله مربوط به قوه قضائيه مي‌شود و ربطي به دستگاه ديپلماسي ندارد، اما ما از نقض قوانين در هيچ كشوري حمايت نمي كنيم؛ در كشور ما پس از انتخابات حوادثي اتفاق افتاد آنچه كه من بر آن تاكيد مي‌كنم اين است كه اظهارنظر و اعتراض قانوني «آري» و نقض مقررات و ايجاد خشونت «خير» و اگر در اعمال اين نظر، فرد مسئولي خطايي مرتكب شود طبيعي است در چهارچوب قوانين و مقررات بايد مورد پيگيرد قرار گيرد و اين موضوعي است كه بيش از هر كسي رهبري نظام بر آن حساس هستند.

متكي همچنين در خصوص بازداشت و آزادي سه تبعه آمريكايي گفت: اين سه آمريكايي اقل جرمشان عبور غيرقانوني از مرز بود.

وزير امور خارجه ايارن در پاسخ به سوالي در مورد نقش فقه اسلامي در ديپلماسي خارجي كشور اظهار داشت: اسلام هم مبناي محتوايي نظام و هم در حوزه‌هايي، شكل اقدام و اجرا را اساس حكميت نظام قرار داده است، اما در اينجا دو آفت متوجه دستگاه ديپلماسي است؛ اولين آفت اين است كه فكر كنيم ديپلماسي كار ساده اي است و هر كسي مي تواند ديپلمات شود، در صورتي كه ديپلماسي يعني عبور مواضع حق در ميان واقعيت‌هاي باطل و در عين حال مرعوب نشدن در مقابل قدرت‌هاي سلطه‌گر و بيان كلام با شجاعت و سعي در كرسي نشاندن آن.

وي به سخنان رهبري در ديدار با سفراي جمهوري اسلامي در كشورهاي خارجي اشاره و تصريح كرد: ديپلماسي يعني جا انداختن حرف حق و كساني كه  به پذيرش حرف حق عادت نكرده اند در برابر آن مقاومت مي كنند و اين مقاومت چالش ايجاد مي‌كند و ديپلمات جمهوري اسلامي يعني كسي كه اين چالش را فرصت بداند.

متكي آفت ديگر دستگاه ديپلماسي را تطبيق دادن خود با شرايط جهاني دانست و خاطرنشان كرد: اين حرف درست نيست؛ البته ما نبايد در مقابل تمام مواضع جهاني نظر منفي داشته باشيم، اما در حوزه‌هايي كه با حرف ما نمي‌خواند مقاومت مي‌كنيم؛ مثلا در حوزه غرب رهبري از آغاز دهه 80 نقد ليبرال دموكراسي را آغاز كردند و گفتند كه ما بايد خلق گفتمان بكنيم و بر اساس گفتمان جمهوري اسلامي در دنيا بحث كنيم.

وزير امور خارجه ايران ادامه داد: ما در حوزه حقوق بشر و دموكراسي در جهان، در خصوص تناقض بين قول و فعل كشورهاي سلطه گر و كساني كه داعيه دار دموكراسي هستند و آراي ملت‌ها را بر نمي‌تابند، آشكارسازي مي‌كنيم.

وي در پاسخ به سوالي ديگر در خصوص اظهارنظر شخصيت‌هاي مختلف سياسي در مواضع خارجي كشور اظهار داشت: حوزه سياست خارجي به دليل اهميت و حساسيت آن و آثار و تبعاتي كه يك حركت ديپلماسي براي كشور دارد، از موضوعات و عرصه‌هايي است كه بالاترين مقامات كشور در آن دخيل هستند؛ گاهي در بعضي موضوعات حساس در كشور ما براي نوشتن يك كلمه در يك بيانيه بايد يك گردش كار گسترده در كشور داشته باشيم تا آن موضع‌گيري را اتخاذ كنيم.

متکي افزود: مسئولان يك كشور ممكن است حرف‌هاي مختلفي را در خصوص بحث هسته‌اي مطرح كنند، اما آن كه مسئول اجراي ديپلماسي است، دولت است تحت اشراف رهبري.

وزير امور خارجه ايران با اشاره به دخالت سفارت‌خانه هاي آمريكا در امور داخلي كشورهاي دنيا تاكيد كرد: هر كودتايي که در هر كشوري اتفاق مي افتد زير سر سفارت آمريكاست و اگر در آمريكا كودتا نمي شود علتش اين است كه آمريكا در كشور خودش سفارتخانه ندارد و ما اين رويكرد آمريكا را تقبيح و محكوم مي كنيم.

وي در خصوص سختي‌هاي كار دستگاه ديپلماسي كشور اظهار داشت: من به اشكالات وزارت امور خارجه واقف هستم، اما اگر كساني تصورشان از ديپلمات استراحت و ميهماني رفتن است، اشتباه مي‌كند؛ گاهي اوقات ممكن است در يك ارتباط اينترنتي در عمق اعتقادات ما شبهه ايجاد شود، آن وقت ديپلمات هاي ما در سفارتخانه ها در دام فتنه هاي مختلفي قرار مي گيرند و بايد به دفاع از جمهوري اسلامي بپردازند.

متكي در خصوص فعاليت‌هاي وزارت خارجه در چند سال گذشته تصريح كرد: هيچ گاه وزارت خارجه در اين حد كار ديپلماسي اقتصادي انجام نداده بود؛ امروز سفارتخانه‌هاي ما در آفريقا و آمريكاي لاتين كاري را در حوزه‌هاي اقتصادي مي‌كنند كه باعث شده صادرات غيرنفتي ما 300 درصد افزايش پيدا كند؛ مثلا بوليوي كه داراي معادن ناياب‌ترين فلزات دنياست تنها به ما و يك كشور ديگر اجازه داده است كه كارخانه‌هايمان در آنجا از آن فلزات بهره‌برداري كند.

وزير امور خارجه ايران همچنين به روابط ايران و انگليس و فعاليت‌هاي فتنه‌گرانه انگليس در حوادث پس از انتخابات اشاره و تصريح كرد: انگلستان در تاريخ رابطه خود با ايران، عملكردهاي سلطه‌جويانه و مزورانه اي داشته است؛ اين کشور زماني فكر مي‌كرد كه شرق تا غرب عالم در سيطره اوست و عده‌اي معتقد بودند و هنوز معتقدند كه راهبرد آمريكا نيز با انگليس است؛ انگلستان در تعامل سال‌هاي بعد از انقلاب با جمهوري اسلامي هيچ پرونده روشني ندارد و همواره روحيه مداخله جويانه عليه انقلاب ايران داشته است. انگلستان در پرونده هسته‌اي ايران بدترين مواضع را در طول يك دهه گذشته داشته است و من قويا معتقدم كه بايد با اين فتنه گري و سياست‌هاي ناعادلانه انگليس مقابله كرد و انگليس بايد بداند كه جمهوري اسلامي سياست‌هاي او را برنمي‌تابد و اين سياست ها را افشا و با آن مقابله مي‌كند، بنابراين هر جايي كه بخواهند عليه ما بياشوبند، با تدبير، آنها را خنثي مي‌كنيم.

وي ادامه داد:‌ ما در دستگاه دپيلماسي در چنين كشورهايي در اروپا بايد حضور موثر و تحليل ميداني قوي داشته باشيم و تا وقتي كه با آنها ارتباط داريم بايد قوترين ديپلمات هايمان را به كشورهاي فتنه انگيز و همچنين كشورهايي كه در بعد ايجابي ظرفيت‌هاي عظيم همكاري دارند، ارسال كنيم.

متكي با بيان اينكه در حال حاضر كوتوله‌هاي سياسي در اروپا حاكم شده اند، خاطرنشان کرد: فرانسه قبل از ساركوزي اين موضع را نداشت؛ هيچ وقت حزبي كه الان در فرانسه و انگليس حاكم است، اينقدر ضعيف نبودند.

وزير امور خارجه ايران در ادامه در خصوص ادامه رابطه با انگليس اظهار داشت: در چنين وضعيتي نبايد دست دستگاه ديپلماسي را ببنديم؛ البته اگر مجلس تصميمي بگيرد طبيعي است كه دولت از آن تبعيت مي‌كند.

وي همچنين در خصوص رابطه با آمريكا تاكيد كرد: ما بر اساس رهنمود روشن و صريح رهبري و آنچه كه در دستور كار رئيس جمهور قرار دارد هيچ برنامه‌اي براي رابطه با آمريكا نداريم و آنچه پيرامون آن سخن مي‌گوييم مسائلي است كه بين آمريكا و ايران وجود دارد و موضوعاتي است كه ما را در يك صحنه بين المللي متاثر مي‌كند و در اين خصوص با صاحبنظران و موسسات مختلف گفت‌وگو مي كنيم.

متكي در پاسخ به آخرين سوال دانشجويان كه در خصوص روند پيشروي پرونده هسته‌اي پرسيده شد، تصريح کرد: ما در كار بين المللي يكي از نكات ظريفي كه بايد به آن توجه داشته باشيم اين است كه بعد از آن كه مباني محكمي را اعلام مي‌كنيم بايد مواضع محكمي نيز در اجرا داشته باشيم؛ چون مخاطب را به نقطه بدون بازگشت مي‌رساند.

وزير امور خارجه ايران با بيان اينكه قبل از اين دوره موضوع مورد گفت‌وگو تعليق بود و قطعنامه‌هاي آژانس و فشارهاي سياسي بر تعليق تحقق داشت، اظهار داشت: ما بيش از دو سال بر اساس مصلحت انديشي، فعاليت‌هاي خود را تعليق كرديم تا مرداد 84 كه يك بسته پيشنهادي به ما داده شد و بعد از دو سال تعليق گفتند كه بهترين پيشنهاد براي شما تعطيل غني سازي است و فهرستي از مشوق‌ها را براي ما ليست كردند.

وي ادامه داد: آخر خط سياست گذشته هسته‌اي رسيد به كلمه «تعطيل» و اگر امروز به آخر خط اين مرحله را در نظر بگيريم كلمه اي كه بسيار در مذاكرات مي‌شنويم «تبادل» است؛ يعني پذيرش حق غني‌سازي سه و نيم درصد و اين آن نكته بدون بازگشتي است كه ما به آن رسيديم.

متكي تاكيد كرد: 20 فروردين يعني پذيرش حق غني سازي ايران و آنها بايد در چند سال گذشته تجربه كنند كه اين واقعيت حق مسلم ماست و البته شما بهتر مي‌دانيد كه اگر بحث اصلي در خصوص هسته‌اي هم نبود، آنها به دنبال اين بودند كه ما به دنبال دانش علمي نباشيم، اما ما با بحث هسته‌اي مسئله انرژي را هدف قرار نداديم و حرف بزرگتري زديم.

وزير امور خارجه ايران ادامه داد: اين موضع ما باعث شد اوباما يك سال پيش در چك بگويد حق سلاح هسته‌اي بدون تبعيض در تمام دنيا بايد اتفاق بيفتد كه من بعد از اين حرف اوباما چند بار اعلام كردم كه اوباما باز هم بر اين حرف خود تاكيد كند، اما رئيس جمور آمريكا دو روز پيش در چك گفت من سال گذشته گفتم خلع سلاح بايد بدون تبعيض صورت گيرد، اما اين يك هدف دراز مدت است و شايد به عمر من هم قد ندهد.

وي در پايان تاكيد كرد: مواضع ما در دنيا چالش ايجاد كرده كه طرف‌هاي مقابل از عهده آن بر نمي‌آيند؛ رهبري هم مي‌گويند شما چالشي را كه ناشي از تقابل حق و باطل است، فرصت ارزيابي كنيد./انهاي پيام/