عطوان تحلیل کرد

علت روی آوردن واشنگتن به کردها/ خطر برنامه آمریکا برای ترکیه بیش از سایر کشور‌هاست

تهدید ترکیه علیه طرح آمریکا مبنی برتشکیل نیرو‌های کُرد در مرز‌های سوریه این سوال را مطرح می‌کند که احتمال تشکیل ائتلاف ترکیه با ایران، سوریه و عراق به رهبری روسیه چقدر است؟

کد خبر: ۶۶۰۵۴۰

چهارشنبه - ۲۷ دی ۱۳۹۶ / January 17, 2018

به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری دانشجو به نقل از روزنامه رای الیوم، عبدالباری عطوان سردبیر این روزنامه نوشت: ترکیه در حالی تهدید کرده است که طرح آمریکا برای تشکیل نیرو‌های جدید کُرد در مرز‌های سوریه را ناکام می‌گذارد که باید پرسید چقدر شانس ائتلاف با ایران، سوریه و عراق به رهبری روسیه را دارد؟

هدف اصلی آمریکا از مبارزه با داعش چه بود؟
شرکت آمریکا در مبارزه علیه داعش و نابودی آن در غرب عراق و شرق سوریه آنطور که مقامات آمریکایی در طول سه سال گذشته اعلام می‌کردند، در درجه اول به دلیل مبارزه با تروریسم نبود، بلکه هدف از آن تشکیل دولت کُردی در نقطه مرزی ترکیه، سوریه و عراق بود تا با هماهنگی رژیم صهیونیستی به پایگاه نظامی دائمی آمریکا و جایگزین پایگاه هوایی انجرلیک در نزدیکی ترکیه تبدیل شود.

رو شدن نیت اصلی آمریکا از مبارزه با داعش
نشانه‌های این نقشه آمریکا به محض شکست داعش در موصل و بیرون راندن آن از پایتخت خود خوانده خود در شرق سوریه با کمک نیرو‌های دموکراتیک سوریه بروز یافت، به این ترتیب که ریان دیلون سخنگوی ائتلاف آمریکایی از تصمیم کشورش برای تشکیل نیرو‌های حمایت مرزی در کمربند امنیتی از اربیل تا دریای مدیترانه در مرز‌های سوریه و ترکیه خبر داد با این دستاویز که از بازگشت داعش جلوگیری کند؛ بهانه‌ای که متقاعد کننده نیست.

تشکیل نیرو‌های جدید با نژاد کُردی
نیمی از این نیرو‌ها که بالغ بر ۳۰ هزار نفر هستند، از نیرو‌های دموکراتیک کُرد و نیمی دیگر نیز از سربازان کُرد هستند که کارشناسان امریکایی اکنون سرگرم آموزش آنان هستند، به عبارت دیگر این نیرو‌ها فقط به نژاد کُرد محدود می‌شوند و قرار است ارتش «دولت کُردی» باشند که آمریکا به دنبال شکل دهی و حمایت از آن در آینده نزدیک است.

چرا آمریکا به کُرد‌ها رو آورده است؟
پرواضح است که آمریکا پس از هفت سال گرفتاری در سوریه و هزینه کردن هفت میلیارد دلار برای تسلیح و آموزش نیرو‌های مخالفان سوریه اعتماد خود به عرب‌ها را به عنوان متحدان خود در جبهه‌های جنگ از دست داده است از همین رو به کُرد‌ها و یا بیشتر سیاستمداران آنان رو آورده است، زیرا آنان با تمام کشور‌های منطقه خاورمیانه از ایران گرفته تا سوریه و عراق و نیز ترکیه دشمن هستند و در این مورد فقط اسرائیل ستثنا است و به این ترتیب کُرد‌ها با ترکها، عرب‌ها و ایرانی‌ها دشمن هستند و علاوه بر این کُرد‌ها تقریبا تنها مبارزانی بودند که با جدیت در جنگ علیه داعش در سراسر سوریه و تا حدودی در عراق مشارکت داشتند.

احتمال اتحاد طرف‌های مرتبط با سوریه علیه آمریکا
به هر حال تصمیم آمریکا به تشکیل نیرو‌های حمایت مرزی کُرد تمام طرف‌های مرتبط با سوریه را خشمگین کرده است و بعید نیست آنان را در یک جبهه متحد کند، زیرا رجب طیب اردوغان رئیس جمهور ترکیه تهدید کرده است که این نیرو‌ها را در نطفه خفه خواهد کرد.

او همچنین تاکید کرد ارتش ترکیه کاملا آماده انجام یک عملیات بزرگ نظامی علیه نیرو‌های کُرد است و این عملیات احتمالا از عفرین و منبج در شمال سوریه آغاز می‌شود.

اما وزارت خارجه سوریه نیز با صدور بیانیه‌ای بسیار انتقاد آمیز اعلام کرد هر شهروندی که در این نیرو‌ها تحت سرپرستی آمریکا مشارکت کند، به مثابه خائن به ملت و میهن است و با او بر این اساس تعامل خواهد شد.

وزیر خارجه روسیه نیز با هشدار در مورد اینکه تشکیل منطقه تحت تسلط آمریکا در سوریه موجب تقسیم این کشور می‌شود، از واشنگتن خواست در این خصوص توضیح دهد.

به هر حال تشکیل یک موجودیت مستقل کُردی با حمایت آمریکا پاداش واشنگتن به ترکیه و رهبری آن در مقابل پنج سال خدمات راهبردی به آمریکا است که در چارچوب عضویت در ناتو و یا مشارکت در طرح آمریکا برای تقسیم سوریه و تلاش برای تغییر نظام حاکم این کشور صورت گرفت.

اقدام تحریک آمیز آمریکا علیه ترکیه
در این میان حمله نیرو‌های ارتش ترکیه به نیرو‌های کُرد تحت حمایت آمریکا اقدامی تحریک آمیز علیه آمریکا است که بیش از دو هزار نیرو در خاک سوریه دارد و چه بسا موجب رویارویی ترکیه و آمریکا شود.

به نظر می‌رسد مخالفان ترکیه به رهبری حزب جمهوری کاملا به این خطر واقف هستند از همین رو به سرعت و بدون محافظه کاری به حمایت از اردوغان رو آوردند.

اظهارات و مواضع سوال برانگیز اردوغان
اردوغان نمی‌تواند بدون حمایت نیرو‌های بزرگ مانند روسیه، ایران، سوریه و عراق با برنامه آمریکا در خصوص کُرد‌ها روبه رو شود، اما مشکل در این است که اردوغان در فواصل زمانی مختلف اقداماتی انجام می‌دهد که موجب تحریک این متحدان احتمالی می‌شود که نمونه آن نادیده گرفتن حملات هوایی از ادلب به پایگاه روسیه در حمیمیم و طرطوس بود و یا اینکه در تونس اظهاراتی داشت که در آن به شدت بشار اسد رئیس جمهور سوریه را هدف قرار داده و او را به تروریسم بودن متهم کرد و بار دیگر سرنگونی او را خواستار شد آن هم پس از آنکه مدت‌ها در این خصوص سکوت کرده بود حال آنکه این مواضع او به مثابه چالش طلبی روسیه و ایران دو متحد اصلی بشار اسد در سوریه و منطقه به شمار می‌آید.

نکته قابل توجه اینکه اردوغان برای جبران بحران ناشی از حملات هوایی به پایگاه‌های روسیه با ولادیمیر پوتین همتای روسی خود تماس گرفت و تاکید کرد یک گروه سوری حامی آمریکا که در ادلب حضور دارد بدون اطلاع او دست به این حملات زدند.

خطر تقسیم ترکیه
در این میان شمشیر سوریه به گردن اردوغان و دولتش نزدیک می‌شود و ترکیه را در معرض خطر تقسیم قرار می‌دهد، البته در صورتی که طرح آمریکا برای تقسیم سوریه بر اساس اصول نژادی و طایفه‌ای محقق شود و اگر اردوغان منافع ترکیه را در اولویت قرار دهد که در این خصوص شکی نیست، باید به یک طرح معکوس منطقه‌ای مبادرت کند که با عضویت ترکیه، سوریه، ایران و عراق به رهبری روسیه صورت می‌گیرد.

به هر حال باید در نظر داشت که چه اردوغان به تنهایی و بدون پشتیبانی منطقه‌ای روسیه وارد جنگ شود و یا سکوت کند، خطر برنامه آمریکا برای ترکیه بیش از سایر کشور‌ها است به گونه‌ای که باید گفت: احتمال گزینه اول بیشتر است.