بازار سیاه خودروی شب عید

رکود مطلق وارداتی‌ها زیر سایه کشمکش وزارت صنعت و دیوان عدالت اداری!

اسفند امسال را بدون تردید باید یکی از راکدترین پایان سال‌های بازار خودرو دانست، چه آنکه مشتریان چندان میلی به خرید از خود نشان نداده و به نوعی می‌توان گفت ...

کد خبر: ۶۷۳۸۶۳

شنبه - ۲۶ اسفند ۱۳۹۶ / March 17, 2018

به گزارش گروه اقتصادی خبرگزاری دانشجو به نقل از دنیای اقتصاد؛ آن طور که فعالان بازار می‌گویند، با وجود سپری شدن هفته‌های پایانی سال، هنوز هم رونق چندانی در خرید و فروش خودرو شکل نگرفته و نه خودروهای داخلی مانند شب عید سال‌های قبل، خواهان دارند و نه وارداتی ها. در این بین، بازار خودروهای وارداتی اوضاعی به مراتب راکدتر از داخلی‌ها دارد، به نحوی که بسیاری از مشتریان عملا خرید را تحریم کرده‌اند. بر این اساس و طبق اخبار رسیده از بازار، مشتریان ترجیح می‌دهند خرید را به ماه‌های آینده موکول کنند و این موضوع دقیقا با اتفاقات رخ داده درباره تعرفه و قیمت خودروهای وارداتی (به‌خصوص حکم دیوان عدالت اداری در مورد کاهش تعرفه واردات خودرو به کشور) مرتبط است.

سال آشفته بازار وارداتی‌ها

هرچند بازار وارداتی‌ها تا اوایل تابستان امسال روزهای ازسوی آرام را سپری می‌کرد، با این حال درست پس از بسته شدن سایت ثبت سفارش خودرو ازسوی دولت، بازار در مسیر نابسامانی و افزایش شدید قیمت‌ها و در نتیجه نارضایتی مشتریان قرار گرفت. در آن مقطع، دولت به دلایلی از جمله کنترل ورود خودرو به کشور و کاهش خروج ارز، سایت ثبت سفارش خودرو را در اقدامی ناگهانی بست و تا ۶ ماه نیز آن را باز نکرد. در این مدت، اگرچه واردات خودروهای ثبت سفارش شده قبلی انجام شد، اما اثرات روانی ناشی از بسته شدن سایت ثبت سفارش خودرو، قیمت خودروها را به شدت بالا برد تا تورمی بی‌سابقه گریبان بازار وارداتی‌ها را بگیرد.جدای از ماجرای بسته شدن سایت ثبت سفارش، اثرات افزایشی نرخ ارز نیز به نوبه خود سبب بالا رفتن قیمت خودروهای وارداتی شد تا بازار از دو ناحیه تحت تاثیر قیمتی قرار گیرد. در نهایت اما تیر خلاص را دولت با ابلاغ ضوابط جدید واردات خودرو، وارد کرد و آن، افزایش تعرفه بود. اوایل دی ماه امسال، دولت همزمان با باز کردن سایت ثبت سفارش، ضوابط جدید را که بر افزایش تعرفه واردات خودرو به کشور تاکید داشت، اعلام و در نتیجه شوکی دیگر را به بازار وارد کرد و سبب شد قیمت‌ها باز هم بالا بروند.

در نتیجه تمامی این اتفاقات، قیمت خودروهای وارداتی به حدی بالا رفت که دست خیلی‌ها از بازار این خودروها کوتاه ماند و حتی وارداتی‌های دست دوم نیز متاثر از این ماجرا، برای بسیاری از مشتریان، دست نیافتنی شدند. طبق اخبار رسیده از بازار، بخشی از مشتریان عملا قدرت خرید خود را در این بازار از دست داده و توان جبران مابه‌التفاوت چند ده میلیونی قیمت وارداتی‌ها را در مقایسه با هفت ماه پیش ندارند. همچنین نمایندگی‌های واردکننده نیز قیمت خودروهای پیش‌فروش شده در گذشته را با توجه به نرخ جدید تعرفه و همچنین افزایش قیمت ارز، تعیین و این موضوع نارضایتی و بلاتکلیفی مشتریان را در پی داشت و دارد.این اتفاقات اما در حالی رخ داد که در ادامه و در شرایطی که مشتریان چاره‌ای جز کنار آمدن با شرایط جدید در بازار خودروهای وارداتی نداشتند، ماجرایی جدید به وجود آمد تا بار دیگر این بازار با شوکی ناگهانی مواجه شود. شوک جدید، مصوبه دیوان عدالت اداری مبنی بر لغو ضوابط جدید خودرو بود، به نحوی که طبق آن، تعرفه‌ها باید به حالت قبل برمی‌گشت. هرچند وزارت صنعت، معدن و تجارت عملا زیر بار حکم دیوان عدالت اداری نرفت و به تعرفه واردات خودرو دست نزد، با این حال این حکم اثر رکودی خود را بر بازار گذاشت و کاری کرد که مشتریان بازار را به نوعی تحریم کردند. بنا به گفته فعالان بازار، طی چند هفته گذشته و پس از اعلام حکم دیوان عدالت اداری، قیمت خودروهای وارداتی رو به نزول رفت، با این حال مشتریان میلی به خرید از خود نشان نداده و بسیار بعید است به این زودی‌ها بازار را از تحریم خارج کنند.

در واقع جو روانی حاصل از حکم دیوان مبنی بر لغو ضوابط جدید واردات خودرو و به تبع آن، بازگشت تعرفه به حالت قبل، هرچند سبب توقف روند افزایش قیمت خودروهای وارداتی شد، اما مشتریان را نیز به نوعی پراند. در حال حاضر بسیاری از مشتریان خودروهای وارداتی از بیم آنکه مطابق با حکم دیوان عدالت اداری، تعرفه‌ها پایین آمده و قیمت خودروها نزولی شود، میلی به خرید نداشته و منتظر تعیین تکلیف نهایی این ماجرا هستند. این بلاتکلیفی از آن جهت است که حکم موردنظر فعلا موقتی بوده و حدود ۵ ماه دیگر، رای نهایی در مورد ضوابط واردات خودرو و تعرفه اعلام خواهد شد. بنابراین مشتریان از بیم آنکه خرید خودرو در مقطع فعلی، آنها را متضرر کند، فعلا دست نگه داشته و خرید را به آینده (زمانی که حکم دیوان عدالت اداری نهایی و قطعی شود)، موکول کرده‌اند.

افزایش قیمت خودرو در سال آینده

اما بازار خودروهای داخلی نیز اگرچه به نابسامانی و آشفتگی وارداتی‌ها نبوده، با این حال اخبار رسیده از آن نیز گویای رکود است. نمایشگاه‌داران خودرو پایتخت انتظار داشتند در هفته‌های پایانی سال با رونق خرید و فروش مواجه شوند، اما مشتریان چندان میلی به خرید نشان نداده و شب عید پر رونقی را نساختند. همین چند هفته پیش و متاثر از صعود نرخ ارز، قیمت خودروهای داخلی در بازار بالا رفت و این در حالی است که قطعه سازان و خودروسازان نیز به دنبال کسب مجوز افزایش قیمت محصولات خود (با توجه صعود نرخ ارز و سایر شاخص‌های اثرگذار بر هزینه تولید خودرو) هستند.هرچند کسب این مجوز طی روزهای باقیمانده از سال، منتفی است، با این حال به احتمال فراوان طی ماه‌های ابتدایی سال ۹۷ و مطابق روال چند سال گذشته، شورای رقابت اجازه افزایش قیمت را به خودروسازان خواهد داد. از همین رو بالا رفتن قیمت خودروهای داخلی طی سال آینده، قطعی به نظر می‌رسد و باید منتظر ماند و دید شورای رقابت پس از بررسی مدارک و آنالیز قیمتی خودروسازان، چند درصد به قیمت محصولات آنها خواهد افزود.