ماجراجویی عمان به کجا ختم می‌شود؟

وبگاه خبری العربی الجدید نوشت، سلطان نشین عمان شاید ناخواسته به ماجراجویی حذف طرح صلح عربی ورود کرده است که نتیجه آن، بهره برداری رژیم صهیونیستی از عادی شدن روابطش با اعراب و به تعویق افتادن حل مساله فلسطین تابی نهایت است.

کد خبر: ۷۲۳۳۴۹

يکشنبه - ۲۰ آبان ۱۳۹۷ / November 11, 2018

به گزارش گروه بین‌الملل خبرگزاری دانشجو، وبگاه خبری «العربی الجدید» در یادداشتی با عنوان «ماجراجویی مسقط» به قلم «محمود الریماوی»، نویسنده اردنی-فلسطینی ابراز امیدواری کرد هوشیاری مقامات سلطان نشین عمان اجازه خدشه به مساله فلسطین را نمیدهد.

در مقدمه این یادداشت آمده است: سلطان نشین عمان در مناسبات و محافل مختلف و در گفتمان‌های سیاسی و دیپلماتیک خود بر اهمیت گفتگو و مذاکره برای حل مناقشات و تحقق صلح تاکید می‌کند و درصدد ایفای نقشی کارآمد در حل مشکلات و تقریب دیدگاه‌های بین گروه‌های درگیر بخصوص در منطقه خلیج فارس و خاورمیانه است.

العربی الجدید افزود: مسقط معتقد است که ویژگی سیاست عمان واستقلال آن در وهله نخست مبتنی بر دیپلماسی مثبت و ایجاد فضای مثبت برای حل مناقشات است، نقشی که از سطح میانجیگری به سطح تولید ایده‌های جدید فراتر رفته است، بنابراین به نظر می‌رسد مسقط با استقبال از بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل گامی غم انگیز برداشته است.

این وبگاه خبری آورده است: سفر نتانیاهو به مسقط بدون هیچ پیش مقدمه‌ای صورت گرفت و اگر پس از تماس‌های محرمانه فشرده بین دو طرف انجام شده بود، طرف‌های عالی رتبه امنیتی اسرائیل هم در آن حضور می‌یافتند؛ سفر نتانیاهو و «ساره» همسر وی به مسقط یک روز پس از پایان سفر سه روزه «محمود عباس»، رئیس تشکیلات خودگردان به مسقط صورت گرفت.

ریماوی ادامه داد: جزئیات سفر نتانیاهو در هاله‌ای از ابهام نگاه داشته شد و متن بیانیه مشترکی که پس از دیدار نتانیاهو با مقامات عمان منتشر شد تاکید کرد که این دیدار به راه‌های پیشبرد روند صلح در خاورمیانه و مسائل مورد اهتمام دو طرف درباره تحقق صلح و ثبات در منطقه پرداخته است.

«بلافاصله مسقط از طریق «یوسف بن علوی»، وزیر امور خارجه خود تاکید کرد که سلطان نشین عمان به دنبال میانجیگری بین فلسطین و اسرائیل نیست بلکه درصدد ارائه ایده‌هایی برای تقریب دیدگاه‌ها و تسهیل امور است».

نویسنده تاکید کرد: واقعیت این است که مفهوم میانجیگری صرفا انتقال پیام‌هایی بین دو طرف درگیر نیست بلکه شامل ارائه ایده‌ها و چه بسا پیشنهادهاست با این هدف که یک پل ارتباطی بین دو طرف ایجاد شود این موضوعی است که انتقال بن علوی به رام الله در سی و یکم اکتبر و ملاقات وی با محمود عباس را تفسیر می‌کند که در آنجا نامه‌ای از سلطان قابوس را تقدیم وی کرد.

به نوشته العربی الجدید، تا پیش از این سلطان نشین عمان به کانال مناقشه اعراب، فلسطین و اسرائیل در چارچوبی بسیار محدود ورود کرده و همواره مواضع معین و مشخصی در این خصوص داشته است و این قضیه در اجلاس‌های سران عرب، بیانیه‌های کشور‌های عربی و اجلاس شورای همکاری خلیج فارس نمود داشته است.

در ادامه این یادداشت آمده است: سلطان نشین عمان در سال ۱۹۹۴ در کنار کشور‌های دیگری نظیر قطر، تونس و مغرب دفتر تماسی با تل آویو تاسیس کرد، سپس «اسحاق رابین»، نخست وزیر وقت اسرائیل را در پی امضای توافق اسلو بین فلسطین و اسرائیل به حضور پذیرفت، اما دیری نپایید که عمان به همراه دیگر کشور‌های عربی پس از ترور رابین و گرایش جامعه سیاسی اسرائیل به سمت خط تندروی و مخالفت با اسلو و هر گونه توافقی که منجر به تشکیل کشور فلسطین به مرکزیت قدس شرقی شود، دفاتر تماس با تل آویو را بستند و همین خط تا به امروز ادامه دارد.

العربی الجدید افزود: اوضاع به همین شکل باقی ماند و افق‌های مذاکره بین رام الله و تل آویو در نتیجه اینکه اسرائیل حاضر به پذیرش شروط صلح نبوده و به هجوم شهرک سازی‌های خود ادامه می‌دهد، مسدود مانده است تا اینکه بن علوی، وزیر خارجه عمان در فوریه گذشته به رام الله رفته و ضمن اینکه با خود عطر‌های عمانی سوغاتی به شهر قدس برد از مسجد الاقصی و کلیسای القیامه دیدن کرد.

«بن علوی عرب‌ها را به سفر به بیت المقدس دعوت کرد و در توصیف زیبایی این شهر و مسجد الاقصی گفت: «شنیدن هیچ گاه مانند دیدن نمی‌شود» و وزارت خارجه اسرائیل آن زمان اعلام کرد که اطلاعی از این سفر ندارد و گفت که خبر مربوط به این سفر را از رسانه‌ها شنیده است».

العربی الجدید نوشت: آن زمان این برداشت‌های قوی وجود داشت که مسقط تصمیم به ورود به یک ماجراجویی برای ایجاد شرایط لازم در هر حل و فصل مناقشه خاورمیانه گرفته است و تحولات دو هفته اخیر درستی این گمانه زنی‌ها را ثابت کرد.

این وبگاه خبری تاکید کرد: واضح است که مسقط از انسداد وضع موجود آگاه است و به خوبی مواضع رژیم راست گرای حاکم بر تل آویو را می‌شناسد آن هم در شرایطی که کاخ سفید در واشنگتن مصمم است که فرمول راه حلی موسوم به «معامله قرن» را برای صلح خاورمیانه راه اندازی کند.

به باور نویسنده، با وجود اینکه آمریکا به دلیل اینکه چالش ایران و دیگر مناقشات تجاری با چین، اتحادیه اروپا و ترکیه را در اولویت کار خود قرار داده، اعلام فرمول معامله قرن در اواسط سال جاری را به تعویق انداخته است، اما مسقط این گونه که به نظر می‌رسد از این فرصت برای بازاریابی درباره آن استفاده کرده است؛ اگرچه این امر به معنای از پیش پذیرفته شدن فرمول آمریکا از سوی عمان نیست.

العربی الجدید افزود:، اما دیدگاه عمان آن گونه که مواضع آشکار وی نشان می‌دهد بر اهمیت تعامل طرف‌های منطقه‌ای با این اتفاق تاکید می‌کند تا فرصت ارائه و طرح این ابتکار تنها برای جامعه بین المللی گذاشته نشود، چون طرف‌های منطقه‌ای هم به آن مربوط می‌شوند و در ایجاد هر گونه راه حلی برای مناقشه خاورمیانه، طرف‌های منطقه‌ای بیش از هر طرف دیگری مهم هستند، این چیزی است که بن علوی هم در سمینار امنیت منطقه‌ای که بیست و هفتم اکتبر در بحرین برگزار شد تاکید کرد و گفت که کشورش به آمریکا و تلاش‌های ترامپ برای پیشبرد معامله قرن اتکا دارد.

نویسنده تاکید کرد: واقعیت این است که اولین سفر بن علوی به رام الله که در فوریه گذشته انجام شد با شروع حرف و حدیث‌ها در محافل آمریکایی درباره معامله قرن و به دنبال آن قطع تماس‌های بین رام الله و واشنگتن همزمان شد، به دنبال آن مواضع خصمانه آمریکایی‌ها در قبال فلسطینیان ادامه یافت.

وی با اشاره به اینکه مسقط به نحوی راه ترامپ و دولت وی را در نزدیک شدن به بحران و شکستن یخ روابط بکار گرفت، افزود: رئیس جمهور آمریکا، شیوه مخصوصی را در ضربه زدن به فلسطینیان قبل از ارائه راه حل معامله قرن بکار گرفت، آن هم با هدایای سخاوتمندانه‌ای که به اشغالگران داد که بیشتر از آنچه که آن‌ها می‌خواستند، بوده است.

نویسنده این هدایای آمریکایی را شامل توقف کمک به تشکیلات خودگردان، به رسمیت شناختن قدس به عنوان پایتخت رژیم صهیونیستی، توقف کمک‌ها به آنروا، بستن دفتر نمایندگی سازمان آزادی بخش فلسطین در واشنگتن برشمرد.

به نوشته العربی الجدید، مسقط نیز همین خط مشی آمریکا را در قبال فلسطینیان در پیش گرفته است، اما به مقتضای موقعیتش فقط شدت کم‌تری دارد، به نحوی که از نخست وزیر رژیم اشغالگر استقبال رسمی باشکوهی به عمل آورد، آن هم پس از گذشت دو روز از سخنرانی بن علوی در منامه که در آنجا اعلام کرد: «اسرائیل کشوری موجود در منطقه است و همه ما این را درک می‌کنیم دنیا هم این واقعیت را درک می‌کند، شاید زمان آن فرارسیده که با اسرائیل هم نظیر دیگر کشور‌ها تعامل کنیم تا وظایف مشابه دیگر کشور‌ها را متقبل شود»؛ این سخنان اشاره آشکاری به عزم عمان برای عادی سازی روابط با اسرائیل نظیر روابط با دیگر کشور‌های دنیا دارد.

به عقیده نویسنده، بن علوی از این واقعیت فرار کرده که دیگر کشور‌ها سرزمین دیگری را اشغال نکرده و قطعنامه‌های بین المللی را تحقیر نکردند، کاری که اسرائیل انجام داده است، از همین رو هر انسانی دوست دارد، منظور سخن وزیر عمانی از وظایف اسرائیل، تعهداتی مشخص در ارتباط با احترام به قطعنامه‌های بین المللی و احکام قانون بین المللی و نه تعهدات ابتدایی و سطحی باشد.

العربی الجدید تاکید کرد: به طور خلاصه باید گفت، مسقط به ماجراجویی حذف طرح صلح عربی (عادی سازی فراگیر در ازای صلح فراگیر) ورود کرده طرحی که تل آویو مخالف آن است و از همین رو، اسرائیلی‌ها، صلحی منطقه‌ای و اقتصادی را قبل از تحقق صلح بین طرفین مناقشه آغاز کرده است.

به باور نویسنده، این در حالی است که تجربه مناقشه و ابتکار‌های مربوط به صلح نشان داده که اسرائیل هرگز نظیر دیگر کشور‌ها نیست و از این فرصت‌ها برای جا خشک کردن در زمین‌های غصب کرده از فلسطینیان و تشدید سرکوب ملت مظلوم فلسطین استفاده می‌کند به گونه‌ای که صلح را به سرابی در بیابان مبدل می‌کند و شاید در بهترین حالت، صلح، صرفا پروژه‌ای باشد که تا بی نهایت به تعویق خواهد افتاد؛ بنابراین به تعبیری بدگمانی به اسرائیل نشانه فهم و شعور است و ما همواره به شعور و صداقت عمان اعتماد داریم.