چگونگي پيدايش جام‌جهاني فوتبال

نوزدهمين دوره رقابتهاي فوتبال جام جهاني در حالي از روز جمعه به ميزباني آفريقاي جنوبي آغاز خواهد شد که در هجده دوره گذشته تيم ملي فوتبال برزيل با کسب عنوان پنج قهرماني و بردن جام طلاي «ژول ريمه» در بين کشورهاي عضو فيفا رکورددار است.

کد خبر: ۷۵۳۷۴

پنجشنبه - ۲۰ خرداد ۱۳۸۹ / June 10, 2010

به گزارش گروه ورزشي «شبکه خبر دانشجو»،  ژول ريمه که متولد 24 اکتبر 1871 در ناحيه «توله‌اوت مون» فرانسه است، با همکاري هانري دلوناي که مسابقات جام ملتهاي اروپا را در سال 1960 بنيان گذاري کرد، پس از اينکه در سال 1919 به رياست فدراسيون فوتبال فرانسه رسيد، 11 سال تمام ايده راه اندازي جام جهاني را پيگيري کرد تا سرانجام با کمک دولت فرانسه موفق به اجرايي کردن اين ايده شد.

" ريمه " در دهه سوم قرن بيستم پس از " گورين " فرانسوي و "برلي وولفال" انگليسي، سومين فردي بود که رياست فدراسيون بين‌المللي فوتبال را برعهده گرفت و در انديشه خلق جام جهاني به نقاط مختلف جهان سفر کرد اما در اروپا بويژه در بريتانيا نتوانست طرفداراني پيدا کند. البته بعضي از کشورهاي اين قاره مانند ايتاليا، اسپانيا، پرتغال و يوگسلاوي و برزيل، آرژانتين، اروگوئه و شيلي از آمريکاي جنوبي هواداران اين طرح شدند اما در کنگره فوتبال در سال 1928 که به مناسبت برگزاري بازي‌هاي المپيک آمستردام برگزار شد، وي توانست با راي‌هاي موافق کشورهاي آمريکاي جنوبي طرح برگزاري جام جهاني فوتبال را به تصويب برساند.

در آن زمان انگليسي‌ها خود را از فوتبال تازه پاگرفته جدا کرده بودند و کشورهاي اروپاي شمالي هم ميانه خوبي با ژول ريمه و افکارش نداشتند اما سومين رئيس فيفا توانست پس از گذشت هشت سال ايده‌ اي که در کنفرانس آنتورپ در سال 1920‌ مطرح کرده بود، را در رأي‌گيري فدراسيون جهاني فوتبال با 26 راي موافق و 5 کشور دانمارک، فنلاند، نروژ، سوئد و استوني به عنوان مخالف، به نتيجه و سرانجام برساند.

در 8 سپتامبر 1928 در کنفرانس زوريخ در سوئيس پس از اين راي‌گيري موافقت شد که جام جهاني هر 4 سال يکبار برگزار شود و اعضاي فيفا تصميم گرفتند نخستين دوره آن در سال 1930 انجام شود. البته اعضاي فيفا براي انتخاب اولين ميزبان جام جهاني با مشکلات عديده‌اي روبرو شدند اما ژول ريمه با درايت خود اروگوئه که در رشته فوتبال دو المپيک 1924 و 1928 قهرمان شده بود، را براي ميزباني در نظر گرفت که اين مسئله در کنگره فيفا در شهر بارسلوناي اسپانيا به تاريخ 18 ماه مه سال 1929 اروگوئه رسماً ميزباني جام جهاني را پذيرفت.

ضمن اينکه مشکلات برپايي اولين دوره به همين جا ختم نشده زيرا زد وبندهاي سياسي مانع رشد مسابقات نوپا شد. تحريم چند عضو اروپايي، از جمله تمام 4 اتحاديه فوتبال بريتانيا، تعداد شرکت‌ کنندگان اولين دوره را به 13 تيم کاهش داد که اين تعداد نه تنها کافي نبود، بلکه حتي براي شکل‌گيري چهار گروه 4 تيمي نيز کفايت نمي‌کرد. از طرفي مسافرت اروپايي‌ها به اروگوئه مشکلات فراواني براي آنها به همراه داشت، به طوريکه تيم روماني سه هفته طول کشيد تا در رقابت‌ها حاضر شود.

در اين بين اساسي‌ترين مشکل اروگوئه نداشتن ورزشگاهي مناسب براي انجام ديدارها بود. مقامات اروگوئه فقط هشت ماه وقت داشتند تا ورزشگاهي عظيم در شهر مونته ويدئو پايتخت اروگوئه بنا کنند اما در عزمي ملي و تلاشي شبانه روزي اين ورزشگاه بزرگ آماده ميزباني نخستين فينال مهمترين تورنمنت فوتبالي جهان شد.

پيش از شروع اولين دوره جام جهاني، کشورهاي عضو فيفا به رهبري ژول ريمه، رئيس فيفا تصميم گرفتند که جامي به عنوان يادبود تهيه و به قهرمان اهدا کنند، از اين رو «آبل لافلور» فرانسوي مجسمه‌ اي به ارتفاع 12 اينچ و وزن 8 پوند (480/3 کيلوگرم) از طلاي جامد بدين منظور ساخت و طبق توافق اعضاي فيفا تصميم گرفته شد، هر تيمي که سه بار فاتح آن شود، مالک هميشگي جام شود.

تا سال 1956 اين جام طلايي عنوان خاصي نداشت اما در اين سال در مراسم تجليل از ژول ريمه جام را به نام وي خواندند و از اين تاريخ جام «ژول ريمه» نام گرفت. اروگوئه در سال‌هاي 1930 و 1950، ايتاليا در سال‌هاي 1934 و 1938 قهرمان جام جهاني شدند ولي برزيل که دو بار پياپي در سال‌هاي 1958 و 1962 قهرمان جهان شده بود با قهرماني در جام جهاني 1970 براي هميشه مالک جام ژول ريمه شد.

با پايان گرفتن افسانه ژول ريمه، مقامات فدراسيون جهاني فوتبال تصميم گرفتند که جام ديگري را جايگزين آن کنند. از اين رو در تاريخ 5 آوريل 1971، يک ايتاليايي به نام «سيلويو گازاينگا» طرحي جديد به فيفا ارائه کرد که اين طرح مورد تاييد مقامات فيفا قرار گرفت و کارگاه طلاسازي به نام «برتوني» با دريافت يک ميليون فرانک سوئيس، مجسمه اي از طلا به ارتفاع 15 اينچ و وزن 11 پوند (785/4 کيلوگرم) از طلاي جامد ساخت.

برخلاف جام ژول ريمه، قانون براي اين جام مالکيت آن پس از کسب سه عنوان قهرماني برداشته شد تا هيچ کشوري براي هميشه اين جام را پيش خود نگاه نخواهد داشت، بلکه قهرمانان جام جهاني تنها يک کپي از آن را براي يادبود در اختيار خواهند گرفت.

به هرحال تاکنون از عمر جام جهاني فوتبال، 18 دوره مي‌ گذرد و برزيل با فتح 5 دوره آن رکورددار است. ايتاليا 4 قهرماني، آلمان 3 قهرماني، آرژانتين و اروگوئه 2 قهرماني، فرانسه و انگلستان هم يک قهرماني در اين مسابقات کسب کرده اند.

همچنين تا کنون 15 کشورميزبان باشکوه‌ترين مسابقات دنياي فوتبال  بوده‌اند که مکزيک، ايتاليا و فرانسه هر يک دو بار و ژاپن و کره‌جنوبي به طور مشترک و کشورهاي اروگوئه، برزيل، سوئد، آلمان، سوئيس، شيلي، انگلستان، آرژانتين، اسپانيا، آمريکا هر کدام يک بار ميزبان جام اين جام پربيننده بوده اند.

نوزدهمين دوره رقابتهاي فوتبال جام جهاني از روز 21 خردادماه با حضور 32 دو تيم در چهار شهر آفريقاي جنوبي آغاز خواهد شد و روز 20 تيرماه با شناخت قهرمان به کار خود پايان خواهد داد./انتهاي پيام/