گزارش |

ضرورت پاسخگویی به شبهات و بازخوانی تئوری ولایت فقیه

رابطه دین با زمانه‌ای که در آن زندگی می‌کنیم اقتضائاتی که دارد همواره یکی از موضوعات و دغدغه‌هایی است که ذهن اندیشمندان مسلمان را به خود مشغول کرده است.

کد خبر: ۷۹۰۵۸۸

پنجشنبه - ۲۱ شهريور ۱۳۹۸ / September 12, 2019

به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری دانشجو، اینکه دین لزوما برای اقتضائات این زمان چه پاسخی دارد و اساسا از دین چه انتظاراتی باید داشت از دلمشغولی‌هایی است که موجب تکوین جریان‌های فکری نواندیشانه در حوزه دین شده است. در این میان با ورود به عصر ارتباطات و پدید آمدن ابزار و راهکارهای جدید ارتباط و گفت‌وگو همچون صداوسیما، رسانه‌ها و فضاهای مجازی با تأثیر شگرف‌شان این نواندیشی و بازنگری در دین جدای از اهمیت وافرش شیوه‌ای متفاوت  پیدا کرده است.

در این بستر ضرورت واکاوی جریان‌های فکری و تئوری‌های مختلف الزام پیدا می‌کند، که از آن جمله تئوری ولایت فقیه با همه ابعاد آن است.

موضوع ولایت فقیه در تفکر شیعه موضوع بدیع و تازه‌ای نیست و همیشه در میان ادوار فقه شیعه موضوعی مطرح بوده است. امام خمینی(ره) با توجه و عنایتی که به دخالت اقتضائات زمان و مکان در اجتهاد احکام دینی داشت و دین اسلام را پاسخگوی عصری  که در آن زندگی می‌کنیم می‌دانست تلاش وی نیز در جهت تأسیس حکومت دینی در این عصر در واقع حرکتی برخاسته از تفکر نواندیشانه بود که این تفکر نواندیشانه حاصل یک بازخوانی و بازسازی روشمند و بر اساس ضابطه‌های معین است.

البته این بازاندیشی در حوزه دین در تأکیدات اغلب بزرگان دینی ما وجود دارد چراکه جملگی معتقد بودند که اسلام دینی است که می‌توان همواره بر اساس شرایط و اقتضائات زمان آن را تعبیر و دستورات آن را به کار بست.

ظاهرا امروز با توجه به شبهاتی که هر از چند گاهی از طرف به ظاهر اندیشمندان خودفروخته از تریبون و فضاهای مختلف منتشر می‌شود آنچه بیش از هر چیز دیگری در جامعه ایران ضرورت پیدا کرده پاسخگویی به این شبهات و رفع ابهامات موجود است و پخش برنامه بدون توقف در اصل حرکتی است در این راستا تا با ادای دِین به بزرگان و اندیشمندان دین آگاهی و شفافیت را سرلوحه خود قرار داده و با طرح و پاسخگویی به شبهات به تکلیف خود در این حوزه عمل کند.

البته برپایی این نشست‌ها که در راستای کرسی‌های آزاداندیشی برگزار می‌شود، زمینه‌ای برای نقد و نظر و به چالش کشیدن موضوعات حساس جامعه را به دنبال داشته است.

«محمدرضا مخبر دزفولی» دبیر شورای عالی انقلاب فرهنگی در اظهارنظری در خصوص برنامه بدون توقف اظهار می‌کند: من قسمت‌هایی از این برنامه را دیدم و به نظرم این برنامه در قالبی جدید ارائه شده است.

وی در ادامه یادآور می‌شود: برنامه خوب و مفیدی است که سعی دارد با اطلاع‌رسانی درست و شفاف، در عین منطق و استدلال داشتن، رعایت اخلاق را نیز کرده و به موضوعات مختلف بپردازد، البته جا دارد که بهتر هم بشود.

«آیت‌الله عباس کعبی» عضو هیئت رئیسه مجلس خبرگان رهبری نیز معتقد است: از آنجا که شناخت موضوع ولایت فقیه در میان جوانان مظلوم واقع شده، ورود صداوسیما با پخش برنامه بدون توقف به حوزه تبیین ابعاد مختلف ولایت فقیه حرکتی تأثیرگذار بوده و می‌تواند در زمینه آگاهی‌بخشی نسبت به این موضوعات حساس جامعه راهگشا باشد.

غلامرضا کاتب، رئیس کمیسیون آئین‌نامه داخلی مجلس نیز با اشاره به اینکه اقدام صدا و سیما در خصوص پاسخگویی به شبهات در خصوص ولایت فقیه اقدامی ارزشمند است، تصریح می‌کند که ورود به این حوزه توسط برنامه بدون توقف کار حساسی است.

وی در ادامه یادآور می‌شود: قطعا اگر چنین برنامه‌هایی و موضوعات طرح شده در آنها مناسب با نیاز جامعه باشد ما نیز با تولید آن موافقیم.

همچنین «هادی طحان» عضو حقوقدان شورای نگهبان با تأکید بر اینکه هر چه در جامعه به موضوعاتی کمتر پرداخته شود، شبهات در خصوص آن نیز بیشتر خواهد شد، می‌گوید: در این شرایط هنر برنامه بدون توقف این است که به سراغ دغدغه‎‌هایی همچون موضوع ولایت فقیه رفته و آنها را با لحنی صریح، جدی و به صورت چالشی مطرح می‌کند.

«علی ساری» عضو هیئت رئیسه کمیسیون اجتماعی مجلس دهم نیز با اشاره به اینکه شفاف‌سازی و پاسخگویی به شبهات فرآیند جدیدی است که در این برنامه دنبال می‌شود، تصریح می‌کند: البته موفقیت برنامه قطعا در گرو این است که موافقان و مخالفان بتوانند با صراحت نظرات خود را بیان کرده و پاسخ‌های مناسب را نیز دریافت کنند تا شبهه در ذهن‌شان باقی نماند.

ناگفته پیداست که بیش از آنکه طرح شبهه در این گفت‌وگوها اهمیت داشته باشد پاسخگویی به این ابهامات است که باید دقیق، صریح، بدون غرض‌ورزی و با نکته‌سنجی انجام شود، که البته در این میان دکتر علی بهادری جهرمی، رئیس مرکز وکلا، کارشناسان و مشاوران قوه قضائیه با سابقه حضور در چنین گعده‌هایی برای این امر انتخاب شده است.

وی خود از جوانان دهه شصتی است و یکی از دلایل انتخاب

عباس

ظاهرا همین امر بوده تا بهتر بتواند با نسل جوان ارتباط برقرار کند

البته مسؤلان و صاحبنظران هر کدام اظهارنظرهایی در خصوص انتخاب کارشناس برای چنین برنامه‌هایی دارند از آن جمله  «محمدعلی وکیلی» عضو هیئت رئیسه مجلس دهم با اشاره به اهمیت حضور صاحبنظران آگاه در برنامه اعتقاد دارد: در چنین نشست‌هایی دعوت از کارشناسانی که بر موضوع احاطه کافی داشته باشند بسیار مهم است چراکه در این صورت با تبادل نظرات و ایجاد چالش و اقناع مخاطبان برنامه جاذبه پیدا می‌کند، از این جهت این برنامه خود یک حرکت ترویجی بوده وغنیمت است.

محمدعلی پورمختار، عضو کمیسیون حقوقی و قضائی مجلس دهم نیز با تأکید بر اینکه طرح موضوعات حساس همچون ولایت فقیه نیازمند حضور صاحبنظران و کارشناسان متبحر در این حوزه است، تصریح می‌کند: آقای علی بهادری جهرمی از نیروهای جوان، با انگیزه و ارزشی کشور و صاحبنظران خبره هستند و انتخاب ایشان به عنوان کارشناس در برنامه بدون توقف از انتخاب‌های درست بوده است.

از آنجا که بسیاری از صاحبنظران معتقدند اگر جلسات مناظره‌ای همچون جلساتی که در اوائل دهه 60 برپا می‌شد همینک نیز در رسانه ملی شکل بگیرد قطعا مخاطبان بسیاری را به پای تلویزیون کشانده و بسیاری از شبهات طرح و پاسخ داده می‌شود، برنامه بدون توقف به ویژه در سری جدید خود سعی کرده تا بدون تعارف به سراغ طرح شبهاتی برود که بنیان‌های فکری و عقیدتی جامعه را هدف گرفته و با صراحت این ابهامات را بازگو کند، که از این بابت جسارت تولیدکنندگان جوان این برنامه ستودنی بوده و باید منتظر ادامه برنامه با طرح موضوعات جدید باشیم.

چراکه این راه به جز رفع ابهامات قطعا به بازاندیشی در حوزه‌های مختلف فکری نیز منجر خواهد شد.