يك مقام مسئول در وزارت بهداشت:

آموزش خود مراقبتي به مردم باعث كاهش هزينه‌هاي درماني مي شود

دكتر رخشاني در کارگروه تخصصي سلامت مرکز هم انديشي استادان با اشاره به هزينه‌هاي زياد درماني كه از سوي مردم و دولت صرف مي شود، گفت: آموزش خود مراقبتي به مردم باعث كاهش بسياري از هزينه‌هاي درمان مي شود.

کد خبر: ۸۵۲۳۳

سه‌شنبه - ۰۲ شهريور ۱۳۸۹ / August 24, 2010

به گزارش خبرنگار اجتماعي «شبکه خبر دانشجو»، ششمين جلسه از كارگروه سلامت با موضوع «بيمه سلامت با محوريت پزشك خانواده» از سوي مركز هم‌انديشي استادان و نخبگان‌دانشگاهي وابسته به نهاد نمايندگي مقام معظم رهبري در دانشگاه‌ها و با حضور تعدادي از استادان و مسوؤلان وزارت بهداشت و درمان برگزار شد.

در ابتداي اين نشست مرتضي فاضلي، مدير مطالعات و برنامه‌هاي راهبردي مركز هم انديشي استادان به تبيين اهداف و مأموريت‌هاي دانشگاه‌هاي علوم پزشکي مركز هم‌انديشي استادان پرداخت و گفت: مركز هم‌انديشي ماموريت دارد تا با همکاري استادان دانشگاه‌ها، در قالب كارگروه‌هاي تخصصي زمينه استفاده مديران نظام از نظرات کارشناسي و راهکارهاي عملياتي آنان را فراهم نمايد.

وي تشكيل اتاق فكر را از ديگر فعاليت‌هاي مركز هم‌انديشي عنوان و تصريح كرد: از آنجا كه لازم است استادان دانشگاه ارتباط ساختارمندي را با مديران ارشد کشور در سطح برنامه‌ريزي و سياست‌گذاري و مديريت اجرايي داشته باشند مرکز هم‌انديشي تلاش مي کند از شيوه‌هاي متنوع براي ايجاد ساختار تصميم‌سازي استادان براي مديران کشور استفاده نمايند و اين نشست‌ها بهترين بستر براي اين تصميم‌سازي است.

فاضلي رويكرد نشست‌هاي هم‌انديشي را تحليل و ارائه راهكار براي تكميل و اجراي بهتر برنامه‌هاي کنوني كشور دانست.

سپس دكتر احمد جنيدي، رئيس مركز خدمات آموزشي وزارت بهداشت و دبير علمي نشست به تشريح موضوع جلسه پرداخت و گفت: در اين نشست برآنيم تا 4 محور مرتبط با پزشك خانواده را بررسي كرده و در نهايت بدانيم چه خدماتي بايد در نظام ارجاع پزشك خانواده تعريف و ارائه شود.

در ادامه دكتر شريعتي قائم مقام معاونت بهداشتي وزارت بهداشت و يكي از مهمانان نشست طرح پزشك خانواده را يك امكان و ظرفيت دانست و گفت: ما مي‌توانيم هر آنچه كه مورد نياز طرح است را در اين ظرفيت جاي دهيم تا تمام جزئيات آن تكميل شده و به خوبي اجرا شود.

وي با بيان اينكه مراقبت در طرح پزشك خانواده يك مراقبت فعال است، افزود: اين تصور كه پزشك خانواده پس از بيماري يك شخص، به او مراجعه مي‌كند اشتباه است و در اين طرح پزشك موظف است در مقاطعي از زمان، افراد زير مجموعه خود را ويزيت پايه‌اي كند، چرا كه رويكرد در اين طرح رويكرد سلامت محور است.

رئيس مرکز مديريت شبکه وزارت بهداشت، جمع‌آوري تاريخچه پزشكي فرد، بررسي بيماري‌هاي احتمالي در او و بررسي وضعيت زندگي‌اش را سه گام مهم در روند سلامتي بيمار توسط پزشك خانواده دانست و تصريح كرد: پزشك خانواده با بررسي اين سه گام يك مجموعه كامل از وضعيت سلامتي فرد پيدا مي‌كند و به اين طريق جدول سلامتي او را تامين مي‌كند.

در ادامه دكتر محمدرضا صفي خاني عضو هيئت مديره بيمه معلم در مورد طرح پزشك خانواده گفت: ساختار ارائه خدمت بايد شرايطي را ايجاد كند كه بهترين بهره‌مندي را ارائه كند و اين شرايط، نقش هر نهاد را در اجراي طرح تعريف مي‌كند.

وي ظرفيت شبكه سلامت در كشور را بي نظير عنوان كرد و گفت: بسته خدمتي پيش بيني شده در پزشك خانواده، مجموعه مرتبط به يك پزشك عمومي نيست بلكه تيم سلامت آن را ارائه مي‌كند.

وي سطح طرح پزشك خانواده را خيلي بالاتر از وزارت بهداشت عنوان و تصريح كرد: طرح پزشك خانواده نه تنها يكي از اولويت‌هاي نظام بلكه بايد تنها اولويت كشور و دولت باشد و از اين رو لزوم تغيير رفتار دولتمردان در اين زمينه ضروري است و در اين زمينه بايد يك تعهد حاكميتي ايجاد شود.

دكتر حسين ملك افضلي، رئيس پژوهشكده سلامت خانواده دانشگاه علوم پزشكي تهران نيز به نحوه ورود بخش خصوصي در طرح پزشك خانواده اشاره كرد و اظهار داشت: تا زماني كه قدرت لازم را براي نظارت و ارزشيابي بخش خصوصي نداريم با ورود بخش خصوصي به طرح، اين خطر وجود دارد كه برنامه‌ها درست اجرا نشود.

وي ساماندهي برنامه‌ها را در طرح پزشك خانواده مقدم بر بحث واگذاري دانست و گفت: ابتدا بايد پيش نيازها و الزامات طرح را مهيا كرد و سپس آن را واگذار كرد.

دكتر ملك افضلي دو عنصر توانمند شدن جامعه در شناخت و مطالبه حقوق از بخش خصوصي و توانايي بالا در وزارت بهداشت در نظارت و ارزشيابي بخش خصوصي را به عنوان دو عامل مهم و لازم براي اجراي صحيح طرح اشاره كرد.

اين استاد دانشگاه با بيان اينكه لفظ پزشك خانواده براي اين طرح درست نيست، گفت: دراين طرح، يك تيم پزشكي است كه سلامت فرد را رصد مي‌كند و درست اين است كه مفهوم تيم جايگزين شده و كاملاً جا بيافتد.

وي از رشد بي رويه تعداد دانشگاه‌ها در كشور انتقاد كرد و افزود: اين رشد بي رويه باعث انباشت و تراكم متخصص در جامعه مي‌شود و خود اين موضوع، هزينه زياد در پي دارد.

دكتر شهرام يزداني رئيس مرکز مطالعات و توسعه آموزش پزشکي دانشگاه علوم پزشکي شهيد بهشتي نيز مزيت پزشك خانواده را در ويژگي‌هاي آن دانست وگفت :اگر اين خدمت، عمومي ارائه شده و در طول زمان ادامه يابد و همچنين مبتني بر شرايط خانواده ها باشد، در اين صورت به نفع مردم خواهد بود.

وي پزشك خانواده را در حقيقت تشخص بخشيدن به فرد پزشك دانست و گفت: در تمامي كشورهايي كه اين طرح اجرا مي‌شود نيز نگاه به پزشك خانواده نگاه تشخص بخشيدن به اوست.

دكتر يزداني موضوع واگذاري اين طرح به بخش خصوصي را يادآور شد و تاكيد كرد: اين واگذاري بايد بر اساس ايدئولوژي مردم كشورمان صورت بگيرد.

همچنين خانم دكتر رخشاني مديركل آموزش همگاني و ارتقاء سلامت وزارت بهداشت با اشاره به اينكه چرا بايد لزوماً پزشك از مريض شدن مردم كسب در آمد كند، گفت: اين در صورتي است كه اگر پزشك طريقه حفاظت از سلامت مردم را به آنها آموزش دهد، بسياري از هزينه‌هاي درماني كاهش مييابد.

وي به نتايج برخي از تحقيقات انجام شده در زمينه آموزش افراد كه در خيلي كشورها انجام شده اشاره كرد و گفت: تحقيقات نشان داده كه در صورت آموزش به افراد براي خود مراقبتي، شاهد كاهش هزينه در بسياري از موارد درماني از جمله ويزيت‌هاي بعدي و ... از 40 تا 50 درصد بوده‌ايم.

عضو هيئت علمي دانشگاه علوم پزشکي زابل با بيان اينكه در يكي از كشورها بيماران ديابتي فقط 3 ساعت درسال با پزشك خود ارتباط داشته و 85 درصد اوقات خود مريض از خود مراقبت مي‌كند گفت: اگر اين الگو در كشور ما نيز اجرايي شود، تا حد زيادي توانسته‌ايم در كاهش هزينه‌ها كمك كرده و در اقتصاد كشور موثر باشيم.

مدير كل آموزش همگاني و ارتقاء سلامت وزارت بهداشت از کم توجهي به مقوله آموزش انتقاد كرد و افزود: متأسفانه اين وزارتخانه حاضر است در هر موردي هزينه كند اما در مورد آموزش حاضر نيست خرج كند.

دكتر حميد رواقي مدير کل دفتر امور بيمارستاني وزارت بهداشت نيز با اشاره به فراهم شدن زيرساخت‌ها و برخي ساز و كارهاي طرح پزشك خانواده گفت: از 12 سال پيش كه اين طرح كليد خورد و تجربياتي را در اين زمينه در روستاها داشتيم تاكنون، بسياري از زيرساختها و لوازم از جمله آموزش طرح پيش‌رفته است.

وي با يادآوري اينكه با اجراي طرح حدود 30 درصد بيماران پزشكان متخصص كاهش پيدا مي‌كند، گفت: مسئولان طرح راهكارهايي را براي جايگزيني اين خلا در نظر گرفته‌اند.

عضو هيئت مديره بيمارستان ميلاد با بيان اينكه كشورهاي ديگر نيز طرح پزشك خانواده را در حالي كه كامل نبود، به اجرا در آوردند گفت: بايد اين طرح را با يك پايلوت اجرايي كرده و بقيه الزامات را در حين اجرا فراهم كنيم.

دكتر فريد ابوالحسني معاون سلامت دانشگاه علوم پزشكي تهران در ادامه اين نشست با اشاره به اجراي برخي طرح‌هاي بزرگ در دولت نهم و دهم از جمله سهميه بندي بنزين، مسكن مهر و هدفمند‌كردن يارانه‌ها گفت: تمامي اين طرح‌ها در حالي اجرايي شد كه تمامي ساز و كارها از ابتدا فراهم نشده بود و حتي شايد عوارض هم در پي داشت اما در عمل با موفقيت روبرو شد و طرح‌هاي لازمي هم بود.

وي در عين حال طرح پزشك خانواده را متفاوت با طرح‌هاي مذكور عنوان كرد و گفت: در مورد طرح پزشك خانواده به دليل اينكه بسياري از ساز و كارهايش مهيا نشده بشدت نگرانم.

دكتر ابوالحسني طرح پزشك خانواده را به دليل وسعت آن نيازمند عزم ملي و ياري تمامي دستگاه‌هاي دولتي دانست و تصريح كرد: دولت بايد ضمن اينكه با تمام توان وارد ميدان مي‌شود و از طرح حمايت عملي مي‌كند، بايد تمام نيازهاي وزارت بهداشت را در مورد طرح برطرف كند و اگر وزارت بهداشت به تنهايي وارد اجرا شود قطعاً طرح شكست مي‌خورد.

معاون سلامت دانشگاه علوم پزشكي تهران با اشاره به جمعيت جوان كشور و اولويت‌هاي طبيعي آنان مانند مسكن گفت: مسئولان طرح پزشك خانواده بايد با شفاف‌سازي و ترسيم تبعات بحران‌زاي عدم اجراي طرح، مردم را آگاه كنند تا اولويت‌هاي خود را تغيير دهند.

دكتر شهرام توفيقي معاون گروه اقتصاد مرکز تحقيقاتي دانشگاه علوم پزشکي بقيه الله نيز در اين نشست طرح پزشك خانواده را از منظر حقوقي بررسي كرد و گفت: نگاه ملي به سلامت نه تنها در دستگاه‌هاي بهداشتي بلكه در دستگاه‌هاي قضايي نيز بايد وارد شود.

وي به پراكندگي برخي دستگاه‌ها و همچنين فعاليت‌هاي بخش خصوصي و عمومي بطور مجزا در كشور اشاره كرد و گفت: در اين فضا هر كس كار خودش را مي‌كند و محدوده انتفاع خود را مي‌بينند نه نقش ملي را، در حاليكه اين قطعات مكمل يكديگر است و تمام اجزاء را بايد با هم ديد.

دكتر توفيقي آگاه كردن مردم و آموزش آنها را در مورد اين طرح يادآور شد و تصريح كرد: اين مهم بستر مي‌خواهد و نهادسازي اجتماعي يكي از بسترهاي مهم آن است.

دكتر آرش رشيديان رئيس موسسه ملي تحقيقات سلامت کشور از ديگر مهمانان نشست با اشاره به طرح پزشك خانواده برخي موارد اين طرح از جمله واكنش متخصصان در صورت اجراي طرح، تنظيم صحيح تعرفه و نظام پرداخت، لزوم تاسيس دپارتمان پزشك خانواده، ترسيم صحيح مسير ارجاع در طرح پزشك خانواده و ضرورت نظارت صحيح را مورد توجه قرار داد.

دكتر اوليايي منش مدير كل ارزيابي فناوري و تدوين استاندارد و تعرفه سلامت، در اين نشست از هم‌گسيختگي در آراء و نظرات و عدم توافق بر سر مجري طرح را 2 مشكل بزرگ طرح پزشك خانواده عنوان كرد و گفت: ظرف 2 – 3 سال گذشته با وزارت رفاه جلسات متعددي داشتيم اما تاكنون به يك زبان مشترك با اين وزارتخانه نرسيده ايم و از طرفي بخش خصوصي نيز با خيلي از بخشنامه‌هاي ما مخالفت مي كند.

عضو هيئت علمي دانشگاه علوم پزشکي تهران ابراز اميدواري كرد مسئولان ارشد كشور تا حد رئيس جمهور و معاونين وي بسيج شوند تا اين طرح بزرگ در اجرا به مشكل برنخورد و صحيح اجرا شود./انتهاي پيام/