مرگ مشکوک یک روزنامه‌نگار دیگر در نزدیکی سالگرد قتل خاشقچی

مرگ مشکوک یک روزنامه‌نگار دیگر، نگاه‌ها را دوباره به سمت ولیعهد سعودی جلب کرد.

کد خبر: ۸۶۵۳۱۴

چهارشنبه - ۰۸ مرداد ۱۳۹۹ / July 29, 2020

به گزارش گروه بین الملل خبرگزاری دانشجو، با نزدیک شدن به سالگرد قتل "جمال خاشقچی" روزنامه نگار عربستانی که به دستور "محمد بن سلمان" ولیعهد سعودی در سال ۲۰۱۸ در کنسولگری استانبول در ترکیه قطعه قطعه شد، مرگ مشکوک یک روزنامه نگار دیگر، نگاه‌ها را دوباره به سمت ولیعهد سعودی جلب کرد و باردیگر پرونده‌های سرکوب منتقدان رژیم را که حتی به وابستگان نزدیکش هم رحم نمی‌کند، به سطح رسانه‌ها کشاند.

رژیم آل سعود که به سرکوب و حبس منتقدان سیاسی خود معروف است و با قتل جمال خاشقچی این رویه را به اوج رساند و موجی از انتقادات بین المللی را به سمت خود جلب کرد، حالا درگیر یک مرگ مشکوک دیگر شده است؛ روزنامه نگاری به نام "صالح الشیحی".

صالح الشیحی روزنامه نگار سعودی در دسامبر سال ۲۰۱۷، به دلیل انتقادات خود از رخنه فساد در دربار سعودی بازداشت و به ۵ سال زندان محکوم شد. او که در ۱۹ ماه می (۳۰ اردیبهشت ۹۹) به دلیل وخامت وضع جسمی اش از زندان آزاد و تحت مراقبت‌های ویژه قرار گرفت، ولی تلاش‌ها برای زنده ماندن او کارساز نشد و وی چند روز پیش درگذشت.

به دنبال مرگ مشکوک این روزنامه‌نگار سعودی، سازمان گزارشگران بدون مرز خواستار آغاز تحقیقات مستقل برای کشف معمای مرگ او شد.

سازمان گزارشگران بدون مرز در بیانیه‌ای اعلام کرد که وضع جسمانی صالح الشیحی پس از آزادی از زندان در ۱۹ ماه می، رو به وخامت گذاشت و تحت مراقبت‌های ویژه قرار گرفت.

سازمان عفو بین الملل نیز در واکنش به انتشار خبر مرگ این روزنامه نگار سعودی، بار دیگر بر آزادی زندانیان سیاسی از زندان‌های آل سعود تاکید کرد.

در حالی که رژیم سعودی با انتقادات شدیدی در خصوص مرگ مشکوک الشیحی روبه روست، یک رسانه آمریکایی از پیام‌های پی در پی تهدید آمیز بن سلمان برای "سعد الجبری" یکی از مسئولان امنیتی سابق عربستان که از او به عنوان جعبه سیاه فراری خاندان سعودی یاد می‌شود و در حال حاضر در کانادا به سر می‌برد، خبر داد.

روزنامه نیویورک تایمز در گزارشی اعلام کرد که الجبری یکی از مسئولان امنیتی سابق عربستان سعودی که در حال حاضر در کانادا به سر می‌برد در معرض تهدید و تلاش برای بازگرداندن وی به عربستان قرار گرفته است.

در گزارش‌های رسانه‌ای آمده است که الجبری بعد از آنکه ولیعهد عربستان به قدرت رسید و رقبای سیاسی خود را کنار زد احساس کرد که دیر یا زود مورد هدف قرار می‌گیرد و به همین دلیل از عربستان خارج شد و از آن زمان تاکنون محمد بن سلمان تلاش می‌کند الجبری را به این کشور بازگرداند.

در حالی که بن سلمان برای بازگرداندن الجبری تلاش‌های گسترده‌ای کرده است، اما پلیس اینترپل اعلام کرده که درخواست عربستان در این خصوص سیاسی بوده و نقض قوانین این سازمان محسوب می‌شود و قصد ندارد الجبری را بازداشت و به عربستان باز گرداند.

نیویورک تایمز نوشت که این اسناد و پیام‌ها پیش از این منتشر نشده و بیانگر آن است که محمد بن سلمان مجدانه برای بازگرداندن الجبری به عربستان تلاش می‌کند.

نکته جالب این که، پیش از این نیز تعدادی از اعضای مجلس سنای آمریکا با ارسال نامه‌ای به دونالد ترامپ رئیس جمهور این کشور اعلام کرده بودند که آمریکا باید از الجبری محافظت کند!

الجبری زمانی که همچون جمال خاشقچی در ترکیه به سر می‌برد بار‌ها پیام‌های تهدیدآمیز از سوی محمد بن سلمان دریافت کرد و این مسئله باعث شد وی به کانادا سفر کند. بن سلمان در این پیام‌ها خطاب به الجبری می‌گوید، "به عربستان برگرد تا شرایط را برایت توضیح دهم؛ الجبری نیز در پاسخ می‌نویسد که نمی‌تواند".

به اعتقاد کارشناسان مسایل منطقه، توضیح مورد نظر بن سلمان به الجبری همانند توضیحاتی می‌باشد که ماموران ولیعهد سعودی به جمال خاشقچی در مهرماه سال ۱۳۹۷ در کنسولگری عربستان در استانبول ترکیه دادند.

روزنامه "واشنگتن‌پست" نیز چندی پیش در این باره نوشت که ولیعهد سعودی هزاران خانواده و شهروند عربستانی را به دلیل احتمال پیوستن آن‌ها به صف مخالفانش در خارج، ممنوع‌السفر کرده و همچنین لایحه محاکمه "محمد بن نایف" ولیعهد سابق عربستان را به اتهام فساد آماده می‌کند.

این روزنامه در گزارشی به قلم "دیوید ایگناتوس" افزود: بن سلمان هزاران سعودی را فقط به این دلیل که به احتمال بازگشت آن‌ها به کشور و پیوستن آن‌ها به معارضان در خارج شک دارد، ممنوع‌السفر کرده است.

واشنگتن پست به نقل از یک پزشک عربستانی مقیم کانادا به نام "خالد الجبری" نوشت: "گروگان‌گیری ابزاری برای تثبیت قدرت در عربستان محسوب می‌شود". الجبری در همین راستا، به بازداشت برادر و خواهرش "عمر" و "ساره" و ممنوع‌السفر شدن دیگر اعضای خانواده‌اش در عربستان در سال ۲۰۱۷ اشاره کرده است.

طبق گفته الجبری، ولیعهد سعودی با بازداشت خواهر و برادرش سعی دارد از پدرشان حق‌السکوت بگیرد و او را برای بازگشت به کشور و روبرو شدن با اتهامات "دروغین" مبنی بر دست داشتن در پرونده‌های فساد تحت فشار قرار دهند.

واشنگتن‌پست به نقل از مسئولان آمریکایی آشنا به مسائل سعودی این را هم اضافه کرده که، محمد بن سلمان ولیعهد سعودی از اختیارات و قدرت خود برای ممنوع‌السفر کردن بسیاری از خانواده‌های عربستانی استفاده می‌کند. او تلاش می‌کند کرسی پادشاهی را از پدر "مریضش" تا پایان سال‌جاری میلادی به ارث ببرد.

بارزترین خانواده‌هایی که ممنوع‌السفر شده‌اند، خانواده شاه پیشین عربستان یعنی "عبدالله بن عبدالعزیز" است که در بین آن‌ها ۲۷ نفر از دختران و پسران ملک عبدالله و حدود ۵۷ نوه وی ممنوع‌السفر شده‌اند. "متعب"، "مشعل" و "ترکی" از فرزندان ملک عبدالله یا بازداشت شده‌اند یا این‌که در بازداشت خانگی به سر می‌برند و تمامی فرزندان‌شان ممنوع‌السفر شده‌اند.

به نوشته واشنگتن‌پست، حدود ۲۰۰۰ تا ۲۵۰۰ نفر از خانواده‌های بازداشت‌شدگان سابق در هتل "ریتز کارلتون"، با وجود بسته شدن پرونده‌های‌شان، در حال حاضر ممنوع‌السفر هستند.

هم اکنون عربستان با مشکلات فراوان داخلی و منطقه‌ای دست و پنجه نرم می‌کند که فرو رفتن در باتلاق یمن و هزینه سرسام‌آور تجاوز به این کشور، تامین هزینه‌های گروه‌های تروریستی در سوریه، عراق، لیبی و لبنان، مشکلات مدیریتی و در راس همه این‌ها خیز بن سلمان برای رسیدن به تخت شاهی به هر قیمتی از جمله دستگیری و تحت تعقیب قرار دادن خاندان سعودی و مخالفان، از جمله علل مشکلات حکام سعودی می‌باشد. در کنار هزینه‌های منطقه‌ای دولت سعودی، می‌بایست باج‌هایی که این کشور با خرید انبوه تسلیحات نظامی به دونالد ترامپ پرداخته را نیز اضافه کرد؛ موضوعی که باعث شده، اوضاع اقتصادی این کشور برغم در آمد‌های نفتی، روبه وخامت بگذارد.

دخالت‌های عربستان در امور کشور‌های اسلامی از سال‌های گذشته ادامه دارد، ولی از سال ۲۰۱۵ که محمد بن سلمان ابتدا وزیر دفاع سعودی و سپس در سال ۲۰۱۷ ولیعهد این کشور شد، این مساله تشدید شده و وی با تحمیل جنگ به یمن در سال ۲۰۱۵ (ششم فروردین ۱۳۹۴) و اتخاذ تصمیمات غیرعقلانی نه تنها عربستان را بلکه منطقه را با مشکل مواجه کرد، مشکلاتی که دود آن بیشتر به چشم آل سعود و عربستانی‌ها و مردم منطقه رفته است.

بازداشت ۱۱ شاهزاده سعودی و اقامت اجباری آن‌ها در لابی یکی از هتل‌های ریاض در آذر ماه سال ۹۶ که پس از چند روز با پرداخت پول‌های کلان از سوی شاهزاده‌های سعودی به بن سلمان آزاد شدند، قتل فجیع "جمال خاشقچی" خبرنگار مخالف سعودی در کنسولگری عربستان در استانبول که در دهم مهر ماه سال۹۷ روی داد، قتل سرلشکر "عبدالعزیز الفغم" که به مدت ۳۰ سال محافظ شخصی "عبدالله بن عبدالعزیز" شاه پیشین عربستان بوده در هفتم مهرماه سال ۹۸ و تهاجم همه جانبه به کشور یمن و کشتار بیش از یکصد هزار یمنی مظلوم، تنها قسمتی از برنامه‌های مخوف بن سلمان برای زمینه‌سازی جهت رسیدن به پادشاهی عربستان است.

اقدامات خشونت‌بار بن سلمان ولیعهد سعودی از ابتدای روی کار آمدن در سال ۲۰۱۵ و به ویژه در ماه‌های اخیر که با سکوت کشور‌های غربی به ویژه آمریکا همراه است، نشان می‌دهد که وی عزم خود را برای نشستن بر تخت شاهی عربستان جزم کرده و در این راه از هیچ اقدامی به ویژه استفاده از شمشیر فروگذار نیست، شمشیری که به نظر می‌رسد گردن هیچ مخالفی از کنار آن سالم رد نخواهد شد و مخالفان نیز این موضوع را به خوبی درک کرده اند. او در چارچوب نیات و اهداف خود حتی به سران و رهبران کشور‌هایی که بر آنان نفوذ دارد نیز رحم نمی‌کند. از جمله این افراد سعد حریری نخست وزیر سابق لبنان بود که او را در سفرش به ریاض ربودند و بعد هم وادارش کردند یک بیانیه تنظیم شده را در مقابل دوربین تلویزیون عربستان قرائت کند. آن افتضاح با فشار برخی کشور‌ها بخصوص فرانسه جمع و جور شد.