ما می‌توانیم؛

تعداد دانش‌بنیان‌ها از ۶۰۰۰ شرکت فراتر رفت

در حالی که در نخستین روز‌های تصویب قانون حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان، تعدادشان به ۵۵ شرکت می‌رسید، با رونق زیست‌بوم این شرکت‌ها اکنون به بیش از ۶۰۳۵ رسیده است.

کد خبر: ۹۴۳۹۲۱

سه‌شنبه - ۰۱ تير ۱۴۰۰ / June 22, 2021

به گزارش گروه فناوری خبرگزاری دانشجو به نقل از معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری، یکی از مهم‌ترین گام‌های معاونت علمی از نخستین روزها، توسعه و رونق زیست‌بوم نوآوری و فناوری، با حمایت از شرکت‌های دانش‌بنیان، شرکت‌های خلاق و استارتاپ‌ها است. استقرار سازوکار‌های حمایتی ویژه این کسب‌وکار‌ها به طوری‌که از ۱۴۰ عنوان حمایت فراتر رفته، در راستای توسعه شرکت‌های دانش‌بنیان و تجاری‌سازی نتایج حاصل از پژوهش‌های کارآمد و نوآورانه است.

به یاری سازوکار‌های هوشمند و پویا در حمایت از این کسب‌وکار‌ها که به رونق فروش محصولات، رفع نیاز‌های تحریمی و نقش‌آفرینی محصولات ایران‌ساخت در بازار‌های صادراتی منجر شده است، اکنون بخش قابل توجهی از اقتصاد کشور بر مدار این کسب و کار‌ها حرکت می‌کند و به معنای واقعی پیشران اقتصاد شده‌اند.

این در حالی است که با تصویب حمایت از شرکت‌های خلاق فعال در صنایع فرهنگی، شرکت‌های خلاق و استارتاپ‌های حوزه علوم انسانی و اجتماعی در قالب شرکت‌های دانش‌بنیان نوع ۳، دامنه فعالیت و دربرگیرندگی اقتصاد، اشتغال و ارزش افزوده توسط فعالان زیست‌بوم نوآوری و فناوری، افزایش یافته است.

سهم قابل توجه دانش‌بنیان‌های تولیدی از زیست‌بوم نوآوری
شرکت‌های دانش‌بنیان براساس ماهیت و فعالیت‌شان، به دو گروه شرکت‌های دانش‌بنیان تولیدی و نوپا دسته‌بندی شده و دانش‌بنیان‌های نوپا یا تولیدی نیز بر اساس نوع فعالیت، پیچیدگی و اهمیت فناورانه در ۳ گروه نوع یک، نوع دو یا نوع ۳ جای می‌گیرند.

از میان ۶۰۳۵ شرکت دانش‌بنیان، بیش‌ترین حجم از این کسب وکار‌ها به دانش‌بنیان‌های تولیدی نوع دو با ۳۲۸۹ شرکت اختصاص دارد و از جمع این کسب و کارها، ۵۴ درصد از فعالیت‌های فناورانه به این گروه اختصاص دارد. همچنین شرکت‌های دانش‌بنیان نوپا نوع ۲ با تعداد ۱۵۸۰ شرکت، سهم ۲۶ درصدی از زیست‌بوم نوآوری و فناوری را به خود اختصاص داده‌اند.

حضور دانش‌بنیان‌های نوع ۳ در زیست‌بوم نوآوری
مفهوم تازه‌نفس و خلاقانه شرکت‌های خلاق و صنایع فرهنگی، ناظر به شکلی از کسب‌وکار‌ها است که به دنبال راه‌کار‌های نوآورانه و خلاقانه با تکیه به ظرفیت علوم انسانی، فرهنگ، هنر، تاریخ و میراث معنوی و فرهنگی هستند. این کسب‌وکار‌ها اگرچه از پیچیدگی و پیشرفتگی فناوری هم‌پای شرکت‌های دانش‌بنیان نوع یک و دو برخوردار نیستند، اما می‌توانند سهم قابل توجهی در تولید ناخالص ملی، رونق کسب‌وکارها، ایجاد اشتغال و ارزش افزوده ایفا کنند.

سال‌های گذشته نامی از شرکت‌های خلاق و صنایع فرهنگی در میان شرکت‌های فعال در زیست‌بوم نوآوری و فناوری و نقش‌آفرینی این کسب و کار‌ها در رونق اشتغال و اقتصاد نبود، در حالی‌که بر اساس آمار‌های جهانی، سهم شرکت‌های خلاق و صنایع فرهنگی تنها در ۲ سال گذشته، بیش از ۲۷۰۰ میلیارد دلار بود که با تصویب حمایت از این کسب و کار‌ها در قالب شرکت‌های دانش‌بنیان نوع ۳، سهم این کسب‌وکار‌ها نیز در اقتصاد دانش‌بنیان و رونق زیست‌بوم فناوری و نوآوری مورد توجه قرار گرفت.

در حال حاضر با وجود این‌که کم‌تر از ۶ ماه از تصویب این طرح در معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری می‌گذرد، ۵۷ شرکت دانش‌بنیان نوپا نوع ۳ و ۲۳ شرکت نوپا در این دسته‌بندی مورد حمایت قرار گرفته‌اند.

حضور پررنگ دانش‌بنیان‌های «فناوری اطلاعات و ارتباطات»
شرکت‌های دانش‌بنیان در حوزه‌های گوناگون فناوری از جمله فناوری زیستی، کشاورزی، صنایع غذایی، دارو، فرآورده‌های پیشرفته تشخیص و درمان، مواد پیشرفته، محصولات مبتنی بر فناوری‌های شیمیایی، ماشین‌آلات پیشرفته، تجهیزات پزشکی، برق، الکترونیک، فوتونیک، مخابرات، فناوری اطلاعات و ارتباطات، نرم‌افزار‌های رایانه‌ای و خدمات تجاری‌سازی بیش‌ترین حجم از تولید محصولات و خدمات دانش‌بنیان را ارائه می‌دهند.

این در حالی است که ۱۳۵۶ شرکت دانش‌بنیان تولیدکننده تجهیزات و ماشین‌آلات پیشرفته و ۱۲۳۷ شرکت دانش‌بنیانی که در حوزه برق و الکترونیک، فوتونیک، مخابرات و سیستم‌های خودکار فعالیت می‌کنند، به ترتیب در رتبه‌های بعدی قرار دارند.

درآمد قابل توجه شرکت‌های دانش‌بنیان
در حالی که سهم شرکت‌های دانش‌بنیان از اقتصاد کشور در سال ۱۳۸۹ تنها ۲ هزار میلیارد ریال بود در سال جاری میزان فروش شرکت‌های دانش‌بنیان از ۹۰۰ هزار میلیارد فراتر رفته که رشدی بیش از ۴۵۰ درصدی را نشان می‌دهد.

همچنین شرکت‌های دانش‌بنیان فعال در حوزه نرم‌افزار‌های رایانه‌ای، فناوری اطلاعات و ارتباطات، فرآورده‌های شیمیایی و مواد پیشرفته بیش‌ترین سهم از درآمد‌های حاصل از فروش محصولات و ارائه خدمات دانش‌بنیان را به خود اختصاص دادند.

«پایتخت» بزرگ‌ترین میزبان فعالان زیست‌بوم نوآوری
وجود زیرساخت‌ها پهنه‌های نوآورانه و خدمات سهل‌الوصول موجب شده است تا بیش‌ترین تمرکز فعالان زیست‌بوم نوآوری از جمله شرکت‌های دانش‌بنیان در تهران صورت بگیرد، به طوری‌که پایتخت میزان بیش از ۳۱۹۹ شرکت دانش‌بنیان است. اما استان اصفهان پس از پایتخت، دارنده بیش‌ترین شرکت‌های دانش‌بنیان است به طوری که ۵۴۷ شرکت دانش‌بنیان در این استان استقرار دارند.

استان خراسان رضوی با میزبانی ۳۱۶ شرکت دانش‌بنیان پس از استان‌های تهران و اصفهان، بیش‌ترین سهم از استقرار فعالان زیست‌بوم نوآوری و فناوری را به خود اختصاص داده است.