دستور تولیت آستان قدس رضوی برای احیای دوباره منصب «ملک الشعرا»

تولیت آستان قدس رضوی گفت: بخش فرهنگی آستان قدس و مؤسسه آفرینش‌های هنری را مکلف می‌کنم در مدت زمانی مشخص شرایط، بستر‌ها و مقدمات لازم جهت احیای دوباره منصب «ملک الشعرایی آستان قدس» را با توجه به همان اقتضائات و ضروریات لازم فراهم آورد و غفلت از این سنت تاریخی نباید ادامه یابد.

کد خبر: ۹۴۵۱۳۷

يکشنبه - ۰۶ تير ۱۴۰۰ / June 27, 2021

به گزارش گروه فرهنگی خبرگزاری دانشجو، به نقل از آستان نیوز، حجت الاسلام والمسلمین احمد مروی در دیدار جمعی از اهالی فرهنگ، اساتید شعر و ادب فارسی، شاعران جوان و پیشکسوت شعر آئینی کشور که در تالار شهید سلیمانی حرم مطهر رضوی انجام شد، اثرگذاری بالای شعر را به سبب فطری بودن آن دانست و اظهار کرد: علاقه و گرایش به شعر و هنر امری فطری بوده و خداوند گرایش به آن را در سرشت آدمی نهاده است، از این رو در تمامی ادوار تاریخ توجه به هنر و شعر وجود داشته و منحصر به دوران و عصر خاصی نیست.

تولیت آستان قدس رضوی با بیان اینکه در طول تاریخ شعر مورد استفاده هم جریان هدایت و هم جریان ضلالت بوده است، به شعر عصر جاهلیت و پس از آن اشاره و بیان کرد: در دوران جاهلیت شعر‌ها عموماً حاوی مضامین لهو و لعب، هزل و فخر فروشی قبایل به یکدیگر و از منطق و ترتیب عقلی خالی بود؛ اما با ظهور اسلام مضامین همچون معنویات، تقرب الی اللّه، جهاد و مقاومت وارد شعر شد.

وی افزود: شعر همواره هم در مجالس و محافل بزم و هم در مجالس مذهبی، معنوی و معرفتی بوده؛ بشر هم در ایام صلح و هم در میدان رزم و نبرد از شعر استفاده کرده که همه این‌ها دلالت بر فطری بودن شعر دارد.

تأثیرگذاری بالای شعر در ترویج معارف دینی

حجت الاسلام مروی با اشاره به توجه و اهتمام ائمه اطهار (ع) به شعرا، دلیل آن را تأثیرگذاری بالای شعر در ترویج معارف دینی دانست و عنوان کرد: شعرای محب اهل بیت (ع) مانند «کمیت بن زید اسدی»، «دعبل خزاعی» و غیره، شعرایی هستند که ائمه اطهار (ع) بسیار به آن‌ها توجه داشتند و مورد تشویق این حضرات قرار می‌گرفتند.

تولیت آستان قدس رضوی ضمن تأکید بر قدرت تأثیرگذاری کم‌نظیر شعر، بر توجه علما و فق‌های بزرگ اسلام به شعر و شاعری اشاره و خاطرنشان کرد: جنبه سازندگی شعر بسیار قوی است از این رو ائمه اطهار (ع) و سپس علمای بزرگ شیعه به شعر بسیار اهتمام داشتند، به‌عنوان مثال آیت الله محمدحسین غروی اصفهانی، مشهور به «کمپانی» که از مراجع بزرگ و فق‌های مطرح شیعه و در علوم مختلف اسلامی سرآمد است، شاعر نیز بوده و دیوان شعر دارد.

رهبر انقلاب حامی جریان ادبی کشور

وی از محیی‌الدین مهدی الهی قمشه‌ای و اقبال لاهوری به عنوان دیگر فیلسوفان، حکما و اندیشمندان مسلمان که به شعر توجه داشتن نام برد و تصریح کرد: امام خمینی (ره) به عنوان یک فیلسوف، حکیم، مرجع تقلید و انقلابی بزرگ، خود شاعر بودند و دیوان اشعار داشتند، همچنین اکنون رهبر معظم انقلاب توجه ویژه به شعر و ادبیات فارسی دارند و خود یک شاعر و ادیب به تمام معنا هستند و به طور ثابت سالی دوبار با شعرا دیدار چند ساعته برگزار می‌کنند.

حجت الاسلام مروی رهبر معظم انقلاب را حامی جریان ادبی و شعر کشور دانست و افزود: دیدار‌های ثابت رهبر معظم انقلاب با شعرا نشان دهنده اهمیتی است که معظم له برای شعر قائل هستند و آن را هنری تمدن‌ساز، تأثیرگذار بر فرهنگ جامعه و میراث ملی می‌دانند و به شعرای معاصر بسیار توجه دارند.

احیای منصب «ملک الشعرا» در آستان قدس

تولیت آستان قدس رضوی در ادامه به تاریخچه کهن هنر شعر و منصب «ملک‌الشعرا» در آستان قدس اشاره و ابراز کرد: بر اساس اسناد تاریخی از گذشته مراسم شعرخوانی در بارگاه منور امام رضا (ع) برگزار می‌شده و «ملک‌الشعرا»، منصب مخصوصی بوده که آستان قدس آن را اعطا می‌کرده است.

وی گفت: متأسفانه منصب «ملک الشعرا» در آستان قدس تعطیل شده که باید آن را دوباره احیا کنیم؛ در برخی موارد غفلت کرده‌ایم و بسیاری از میراث فرهنگی و معنوی ایران توسط کشور‌های دیگر مصادره شده است اگر در این خصوص نیز غفلت کنیم دور نیست که دیگران عنوان «ملک الشعرایی» را به نفع خود مصادره کنند.

حجت الاسلام مروی تأکید کرد: بخش فرهنگی آستان قدس، و مؤسسه آفرینش‌های هنری مکلف هستند در مدت زمانی مشخص شرایط، بستر‌ها و مقدمات لازم جهت احیای دوباره منصب «ملک الشعرایی آستان قدس» را با توجه به همان اقتضائات و ضروریات لازم فراهم آورد و غفلت از این سنت تاریخی در آستان قدس نباید ادامه یابد.

لزوم آسیب‌شناسی شعر آئینی

تولیت آستان قدس رضوی بر ضرورت آسیب‌شناسی شعر آئینی تأکید کرد و گفت: هر امر مقدس و مبارکی آفت‌هایی نیز دارد که در خصوص شعر آئینی نیز باید آسیب‌شناسی از منظر شاعران بزرگ کشور صورت بگیرد و آستان قدس نیز به طور کامل آمادگی حمایت از جریان شعر آئینی کشور را دارد.

وی با اشاره به اختصاص رواقی جهت برگزاری محافل شعرخوانی در حرم مطهر رضوی، ابراز کرد: برای حمایت از شعر آیینی و نشر فرهنگ اهل بیت (ع) و آموزه‌های رضوی باید شعرخوانی را یکی از برنامه‌های ثابت حرم مطهر قرار دهیم تا ان‌شاءالله هنر زیبای شعر آئینی دوباره احیا شود.

حجت الاسلام مروی با بیان اینکه حرم مطهر امام رضا (ع) باید پایگاه شاعران متعهد و کانون رشد شعر آئینی باشد، اظهار کرد: آن شعر و پیامی که از حرم امام رضا (ع) به جهان ساطع شود قطعاً سرشار از آگاهی، نور، برکت، پاکیزگی و فضیلت خواهد بود.

تولیت آستان قدس رضوی آگاهی بخشی را یکی از رسالت‌های بزرگ شعر آئینی خواند و تصریح کرد: برخورداری از احساسات برای برانگیختن عواطف از جنبه‌های لازم شعر آئینی است، اما کافی نیست، شعر آئینی باید همراه با آگاهی بخشی باشد و از برانگیخته شدن احساسات برای نشاندن معارف دینی در قلب مخاطب استفاده کند؛ بنابراین صرف برانگیختن آتش احساسات بدون برخورداری از مفاهیم معرفتی و تربیتی ارزشمند نخواهد بود.

ضرورت استفاده از فضای مجازی برای احیای سنت شعرخوانی

وی در ادامه به قدرت شعر و شعرای بزرگ تاریخ ادب فارسی اشاره و اظهار کرد: روزگاری در خانه هر ایرانی در کنار کتاب‌های مقدس مذهبی حافظ نیز جای داشت، به‌طوری‌که حافظ‌خوانی، سعدی‌خوانی و فردوسی‌خوانی بخشی از زندگی مردم ایران بوده است، بنابراین باید برای احیای سنت شعرخوانی در میان خانواده‌ها و مردم تدبیر اندیشیده شود.

حجت الاسلام مروی با بیان اینکه باید از فضای مجازی برای عرضه و خوانده شدن شعر استفاده کرد، گفت: تمایل قابل توجه بخش زیادی از مردم جامعه به استفاده از فضای مجازی و حضور آن‌ها در این بستر، فرصت بسیار مناسبی را برای عرضه و خوانده شدن اشعار فراهم کرده است که باید به بهترین نحو مورد استفاده قرار گیرد.

تولیت آستان قدس رضوی با بیان اینکه به جهت فطری بودن شعر، عرضه آن موجب جذب مخاطبان خواهد شد، تصریح کرد: از هر ابزاری باید برای توسعه و گسترش شعر به‌ویژه اشعار معرفتی و شعر‌هایی که نسبت به ائمه اطهار (ع) سروده شده است، در جامعه استفاده کنیم تا از این طریق بتوان فضائل اخلاقی و نیکی‌ها را در جامعه توسعه داد.

گفتنی است؛ در ابتدای این دیدار حجت الاسلام حجت گنابادی‌نژاد معاون تبلیغات اسلامی حرم مطهر رضوی گزارشی از فعالیت‌های ادبی و شعرخوانی حرم مطهر ارائه و در ادامه تعدادی از شعرای آئینی کشور از جمله محمدجواد غفورزاده متخلص به «شفق»، قاسم صرافان، حجت الاسلام سید روح الله مؤید، احمد بابایی، سیداحمد شهریار از شاعران پاکستانی و زهرا علی پور اشعار خود را در حضور تولیت آستان قدس رضوی قرائت کردند، اجرای هنر مشاعره آئینی توسط شاعران جوان، مهران قربانی و هادی بردستانی از دیگر بخش‌های این دیدار بود.