ساترا چه سازوکاری برای مدیریت شبکه نمایش خانگی دارد؟

در روزهای اخیر ساترا اعلام کرد که چند ماهی است مجوزهای ارشاد در حوزه نمایش خانگی را به رسمیت نمی‌شناسد و طی ساز و کاری منحصرا مجوز تولید و انتشار را صادر خواهد کرد. با این وجود باید پرسید ساترا دقیقا با چه سازوکاری قرار است به تنهایی متولی نمایش خانگی باشد؟

کد خبر: ۹۴۸۸۵۶

سه‌شنبه - ۲۲ تير ۱۴۰۰ / July 13, 2021

به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری دانشجو، ماجرای کشمکش سازمان تنظیم مقررات رسانه‌های صوت و تصویر فراگیر (ساترا) و وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی بر سر قانون گذاری در حوزه نمایش خانگی مدت‌هاست که ادامه دارد و هربار با پخش برنامه یا سریال‌های جدید در وی‌او‌دی‌ها بالا می‌گیرد. سریال «زخم کاری» آخرین ساخته محمدحسین مهدویان جدیدترین موضوع درگیری بین این دو نهاد بود. این سریال که اولین سریال پخش شده در شبکه نمایش خانگی بدون مجوز انتشار از ارشاد بود، مورد شکایت این وزارتخانه قرار گرفت.

از طرف دیگر در روز‌های مهدویان، کارگردان سریال، از سانسور‌های انجام شده روی اثرش انتقاد کرد و همین موضوع باعث شد تا بازار اظهارنظر‌ها درباره چگونگی نقش‌آفرینی ساترا در این حوزه دوباره داغ شود.

حالا مدیران ساترا در جدیدترین گفتگویی که داشته‌اند اظهار کردند که تقریبا از بازه زمانی عید نوروز و بنا بر مصوبه مجلس شورای اسلامی در تبصره قانون بودجه، مجوز‌های ارشاد را به رسمیت نمی‌شناسد و حتی مجوز‌های تولید را هم خودش صادر می‌کند. وحید فرهمند قائم مقام رییس ساترا و معاون تدوین مقررات و امور حقوقی ساترا در گفتگو با مهر برای اولین بار این موضوع را اعلام می‌کند و با توضیح اینکه تنظیم‌گری بدون ورود به حوزه محتوایی اگر محال نباشد، سخت و فاقد سابقه جهانی است و تنظیم‌گر رسانه صوت و تصویر فراگیر، تنظیم‌گر محتوای این رسانه‌ها نیز هست و با اشاره به مشکلاتی که در مدیریت ارشاد بر تولیدات وی‌او‌دی‌ها وجود داشت می‌گوید: «ما به این نتیجه رسیدیم که باید ورود محتوایی کرد که رسیدیم به اسفندماه سال ۹۹ و همزمان شد با تصویب بندی در قانون بودجه کشور که صلاحیت نظارت بر تولید و انتشار آثار نمایشی را منحصراً به صداوسیما می‌داد که در قالب ساترا باید اجرایی می‌شد. بند‌ی از تبصره ۶ قانون بودجه را می‌گویم. این مسئولیت منحصراً در اختیار سازمان صداوسیما و ساترا قرار گرفته بود.»

او در پاسخ به اینکه آیا ساترا مجوز ارشاد را به رسمیت می‌شناسد یا خیر، ادامه می‌دهد: از یک تاریخی به بعد، به رسمیت نمی‌شناسیم. ما برای اینکه به سرمایه گذاری بخش خصوصی و حتی تصمیمات وزارت ارشاد احترام بگذاریم همان مجوز‌ها را مد نظر قرار می‌دادیم، ولی الان دیگر مجوز تولید یا همان پروانه ساخت صادر شده توسط وزارت ارشاد کارکرد ندارد.

حالا و با این شرایط باید پرسید سازوکار ارائه مجوز‌های تولید و نمایش توسط ساترا چیست؟

معاون تدوین مقررات و امور حقوقی ساترا در همین باره توضیح می‌دهد: «نام این شورا «شورای تخصصی سیاست گذاری محتوای حرفه‌ای» است که آقای دکتر علی‌اصغر پورمحمدی مسئولیت این شورا را برعهده دارد و آقایان محمدرضا جعفری جلوه از مدیران با دانش شبکه‌های تلویزیونی، دکتر عبدالکریم خیامی از مدیران سابق و بعضاً میزبان استاد دکتر محسن مهاجرانی از معاونان قبلی و خوشنام صدا و سیما در این شورا حضور هستیم. این‌ها افرادی بودند که تولیدکننده‌ها پیش از این ارتباط بسیاری خوبی با آن‌ها داشته‌اند.

هر طرح یا فیلمنامه‌ای که بخواهد مجوز تولید دریافت کند قبل از این شورا به کمیته‌های تخصصی ما می‌رسد. کمیته‌هایی که زیر نظر این شورا هستند. کمیته‌ها، آثار را نقد و بررسی کرده و نقاط قوت و ضعف هر طرح را به شورا ارائه می‌کند. این نقاط قوت و ضعف در شورای اصلی مطرح شده و با عوامل تولید مانند نویسنده یا تهیه کننده و کارگردان به گفتگو گذاشته شده و در نهایت تصمیم‌گیری می‌شود که آیا طرح یا محتوای مذکور می‌تواند مجوز تولید بگیرد یا باید اصلاح شود و یا اصلاً قابلیت ساخت ندارد.»

بعد از انتشار این گفتگو، اما علی‌اصغر پورمحمدی در گفتگویی با ایسنا برعهده داشتن مسئولیت شورای تخصصی سیاست گذاری محتوای حرفه‌ای را تکذیب کرد و گفت: «تا این لحظه فقط گفت‌وگوی مقدماتی برای سپردن این سمت به اینجانب مطرح بوده و در این خصوص تصمیم‌گیری نهایی انجام نشده است.»

او همچنین تصریح کرد: «پیشنهاد سپردن این ریاست شورا به من مطرح شده، اما هنوز هیچ چیز مشخص نیست و در حال تصمیم‌گیری هستیم؛ ضمن اینکه تاکنون جلسه‌ای هم در این خصوص تشکیل نشده است.»

حالا باید پرسید با وجود اینکه بنا بر ادعای پورمحمدی هنوز جلسه‌ای شکل نگرفته، حضور او در شورا مشخص نیست و گویا این شورا هنوز با اعضای مشخص و معین تشکیل نشده است، چطور ساترا بنا بر ادعای مسئولانش، از ابتدای سال تا اکنون درباره مجوز‌های تولید تصمیم گرفته و حتی مجوز تولید ۶ تا ۷ سریال را صادر کرده است؟

سازوکار مجوزدهی و تصمیم‌گیری ساترا برای ارئه مجوز‌های تولید و انتشار چیست؟ چرا نماینده‌ای از سینماگران در همین شورای فعلی حضور ندارد؟ و البته چرا شفافیت درباره نوع عملکرد این سازمان که نزدیک به ۴ ماه است مسئولیت‌های حوزه نمایش خانگی را هم برعهده گرفته وجود نداشته است؟