یادداشت|

نشانه‌های بلوغ رسانه‌ای در بحران آب خوزستان / دست برتر شناختی در روایت اول است

در دنیای خبر، در دست داشتن روایت اول به عنوان یک مزیت عمده برای رسانه‌ها محسوب می‌شود؛ مساله‌ای که سال‌های گذشته در رویداد‌های خاص کشور مثل وقایع آبان ۹۸، حداقل در رسانه‌های رسمی اعم از رسانه ملی، خبرگزاری‌ها و روزنامه‌ها یا وجود نداشت یا خیلی خفیف و کم به آن پرداخته می‌شد.

کد خبر: ۹۴۹۴۸۷

شنبه - ۲۶ تير ۱۴۰۰ / July 17, 2021

به گزارش گروه سیاسی خبرگزاری دانشجو، علیرضا پورجعفری فعال رسانه‌ای طی یادداشتی نوشت: در دنیای خبر، در دست داشتن روایت اول به عنوان یک مزیت عمده برای رسانه‌ها محسوب می‌شود؛ مساله‌ای که سال‌های گذشته در رویداد‌های خاص کشور مثل وقایع آبان ۹۸، حداقل در رسانه‌های رسمی اعم از رسانه ملی، خبرگزاری‌ها و روزنامه‌ها یا وجود نداشت یا خیلی خفیف و کم به آن پرداخته می‌شد.

*وقتی مساله را نمیشناسیم

شاید بتوان یکی از دلایل این نوع موضع‌گیری رسانه‌ای را فشار‌های بیرونی برای نپرداختن پیرامون آن موضوع خاص دانست، چراکه احساس می‌شد اگر بیشتر به آن موضوع بپردازیم، بحران تشدید خواهد شد؛ به همین علت هم بود که این نداشتن دست پیش درروایت اول، گاهاً منجر به این میشد که رسانه‌های غربی و ضد انقلاب زود وارد عمل شده و خبر را با چارچوب‌بندی خاص خود، اصطلاحاً به «خورد» مخاطب دهند و مرحله افکارسازی در مدیریت افکار عمومی را درست آنطوری که می‌خواهند، جا بیاندازند؛ از طرفی این شکل کار داخلی‌ها، زمین گسترده‌ای را به طرف مقابل هدیه می‌داد که به راحتی فرآیند یک عملیات‌روانی را طرح‌ریزی کرده و به انجام برسانند.

*اختلال شناختی نتیجه عدم تصمیم‎گیری

همچنین این رسانه‌ها با بمباران اطلاعاتی از طریق فیک‎نیوز‌ها یا همان اخبار جعلی، از طریق بخش‌های خبری خود و با استفاده از ظرفیت فضای‌مجازی، حوزه شناختی مخاطب یعنی مثلث «ذهن»، «قلب» و «رفتار» را دچار اختلال می‌کردند. ماحصل این کار، شکل‌گیری ذهنیت منفی و خلاف واقعیت برای افکار عمومی جامعه بود که گاهی اوقات این مساله، در نهایت به بحران‌زایی در جامعه منجر می‌شد؛ شاید بتوان اطلاع‌رسانی دیر هنگام مسائل آبان ۹۸ را از جمله مصادیق آن دانست؛ در جمع‌بندی این بخش البته باید گفت که حداقل اثر سوء این شکل از کار رسانه‌ای، بی اعتمادی مردم به رسانه‎های رسمی و پناه بردن آنان به دامن رسانه‌های ضد انقلاب و البته فضای‌مجازی خواهد بود؛ بنابراین اساساً برای این که این بی اعتمادی شکل نگیرد، باید دانست که دست برتر شناختی، در داشتن روایت اول است.

*روزنامه‌نگاری عینی، تنها راه چاره

اما حالا انگار مشی رسانه‎های داخلی به درستی تغییر کرده و هرکدام برای در دست داشتن روایت اول، زودتر وارد عمل می‎شوند؛ مثلاً در ماجرای اعتراض مردم خوزستان به بحران بی آبی، دیدیم که اول خبرگزاری‌های مطرح کشور با رعایت اصل روزنامه‌نگاری عینی، خبر را به درستی مخابره کردند. در ادامه این مسیر، روزنامه‌ها هم به یاری پوشش خبر آمدند؛ در نهایت نیز این زنجیره پوشش خبری، منجر به آن شد که معاون اول رئیس‌جمهور و رئیس جدید دستگاه قضا برای برون رفت از این بحران دستور‌هایی را ناظر به حل مشکل بی آبی مردم، صادر کردند؛ از طرفی القای حس مهم بودن مردم و مشکلاتشان برای حاکمیت و رسانه‌ها نیز منجر به تقویت سرمایه اجتماعی نظام و اعتماد آنان می‌شود.

*نوید روز‌های بالغ شدن

این نوع کنش‌گری رسانه‌های کشور به مسائل حساس و رویداد‌های خاص، آن هم پیش از ورود رسانه‌های ضد انقلاب، این نوید را می‌دهد که یک بلوغ رسانه‌ای در نظام حکمرانی رسانه‎ای کشور آن هم در حوزه خبر شکل گرفته است؛ بلوغی که اگر ادامه پیدا کند، اجازه روایت‌سازی به رسانه‌های غربی را نمی‌دهد.