نشریه "اکونومیست" بررسی می‌کند؛

آیا مرحله‌ای جدید از "جنگ در سایه" ایران و اسرائیل پیش رو است؟

اینطور به نظر می‌رسد که در پیِ حمله اخیر به کشتی اسرائیلیِ "مرسر استریت"، شاهد تشدید جنگِ در سایه، میان اسرائیل و ایران باشیم. امری که می‌تواند به نحو قابل توجهی موجب تشدید تنش‌های منطقه‌ای نیز شود.

کد خبر: ۹۵۴۱۴۷

شنبه - ۱۶ مرداد ۱۴۰۰ / August 07, 2021

به گزارش گروه سیاسی خبرگزاری دانشجو؛ نشریه "اکونومیست" در گزارشی، به جنجال سازی‌های اخیر اسرائیل علیه ایران و متهم کردنِ ایران به حمله آن علیه یک نفتکش اسرائیلی در نزدیکی سواحل عمان پرداخته و می‌نویسد: «در ابتدای وقوع حمله اخیر به کشتی اسرائیلی "مرسر استریت"، خدمه کشتی گفتند که این حمله توسط دزدان دریایی انجام شده است. با این حال، این حمله از طریق آسمان و به وسیله پهپاد انجام شده است. در تاریخ 29 جولای سال جاری، یک کشتی نفتکش که در کنترل یک شرکت اسرائیلی بوده، هدف حمله یک پهپاد که مملوِ از مواد منفجره بوده، قرار گرفت. محل وقوع این حمله، در نزدیکی سواحل کشورِ عمان بوده است. در جریان این حمله، دو تن از خدمه کشتی جان باختند که این افراد از اتباع بریتانیا و رومانی بودند.

اندکی پس از حمله: اسرائیل، بریتانیا، و آمریکا تاکید کردند که اتفاق اخیر برای کشتی اسرائیلی، کار دزدان دریایی نبوده است. آن ها به طور خاص به ایران اشاره کردند. وزیر دفاع اسرائیل "بنی گانتس" نیز در این رابطه تاکید کرد که "ما همین حالا و فورا باید به ایران واکنش نشان دهیم".

با این حال، ایران بلافاصله هرگونه دخالت در حادثه اخیر را رد کرد. این در حالی است که تنش ها میان ایران و اسرائیل به اوج خود رسیده‌اند. در این راستا، "سعید خطیب زاده" سخنگوی وزارت خارجه ایران، اسرائیل را به ایجاد بی ثباتی، وحشت و خشونت متهم کرد و هشدار داد که هر بخواهد باد بکارد، گردباد درو خواهد کرد.

در این چهارچوب، اینطور به نظر می رسد که جنگ در سایه میان ایران و اسرائیل، همچنان ادامه می باید. در ماه‌ها و سال های اخیر،کشتی های ایرانی و اسرائیلی، بارها و بارها هدف حمله قرار گرفته اند و هر مرتبه، دو طرف یکدیگر را به انجام این حملات، متهم می کنند. در عین حال، اسرائیل در سال های اخیر، حملات زیادی را به مواضع ایران در خاک سوریه نیز انجام داده و متهم است که به برخی تاسیسات مهم ایران نیز حمله کرده است(در برخی موارد با استفاده از سلاح های سایبری). به عنوان مثال، در جریان یک عملیات که اوایل سال جاری انجام شد، بر اثر انفجار مواد منفجره ای که در یکی از مهمترین سایت های غنی سازی اورانیوم ایران(تاسیسات غنی‌سازی اورانیوم نطنز)، کار گذاشته شده بود، خسارت های زیادی به این تاسیسات وارد شد. حمله ای که متهم ردیف اول آن، اسرائیل بود. تل آویو در حمله به زیرساخت های اتمی ایران، سابقه ای دیرینه دارد.

حمله اخیر به کشتی اسرائیلی "مرسر استریت" در شرایطی انجام شده که حسن روحانی رئیس جمهور ایران که توافق برجام با غرب را به سرانجام رساند، از قدرت خارج شده و "ابراهیم رئیسی" به عنوان یک چهره انقلابی، جایگزین وی شده است.  بسیاری از ناظران و تحلیلگران بر این باروند که ابراهیم رئیسی، دیدگاه سخت گیرانه ای نسبت به روابط با غرب دارد. امریکه موجب شده عده ای از تحلیلگران غربی، حتی سخن از تیره شدنِ بیش از پیش روابط ایران و غرب، در دوره وی سخن بگویند. در این رابطه، "محمد مرندی"، از اساتید دانشگاهی در ایران نیز بر این باور است که در دوران ریاست جمهوری ابراهیم رئیسی، رویکرد ایران در عرصه سیاست خارجی، از حالت انفعالی خارج و چهارچوبی سخت گیرانه تر و فعال تر را در پیش خواهد گرفت.

جدای از همه این ها، مجموع این تحولات، تلاش های کنونی جهت احیای توفق برجام در قالب "مذاکرات وین" را نیز پیچیده تر خواهند کرد. بر اساس توافق برجام، ایران برخی محدودیت ها را بر برنامه هسته ای خود پذیرفت  و در مقابل، از برخی امتیازات اقتصادی برخوردار شد. با این حال، در دوره ریاست جمهوری "دونالد ترامپ" در آمریکا، این کشور از توافق برجام خارج شد و ایران نیز در پاسخ به این رویه دولت آمریکا، تعدات برجامی خود را پله پله کنار گذاشت.

با این همه، "جو بایدن" رئیس جمهور جدید آمریکا، پس از روی کار آمدن، اعلام کرد که مایل به بازگشت به توافق برجام است. با این حال، هنوز و پس از شش دور مذاکره میان ایران و طرف های بین المللی برجام در وین پایتخت اتریش، هنوز توافق برجام احیا نشده است. هنوز هیچ تاریخی هم برای از سرگیری مذاکرات میان ایران و طرف های دیگر برجام تعیین نشده است. ایران نیزبه طور مداوم، اقدام به توسعه فعالیت های هسته ای خود می‌کند. این کشور در شرایط فعلی، اورانیوم را در سطوح بالا غنی‌سازی می کند و چندان با بازرسان بین المللی نیز همکاری نمی کند.

با این اوصاف، امکان دارد که آمریکا و بریتانیا سعی کنند تا حدی اقدام احتمالی اسرائیل علیه ایران را محدود کنند تا شاید بتوانند از این طریق، همچنان برجام را زنده نگه دارند. با این حال، رهبران اسرائیل که هیچگاه طرفدار توافق برجام نبوده اند، امکان دارد که شرایط را مغتنم شمرده و به دنبال تشن زایی گسترده در شرایط کنونی باشند. با این حال باید توجه داشت که هزینه و  بهایی که پرداخت خواهد شد، این مرتبه بسیار بالا خواهد بود. امریکه در نوع خود می تواند تبعات و پیامدهای زیادی را در ابعاد منطقه ای و بین المللی به همراه داشته باشد».