مادر شهیدان فرجوانی:

رونمایی از کتاب «مادر ایران» همراه با روایت مادر شهیدان فرجوانی/ جبهه مادر می‌خواهد!

مادر شهیدان فرجوانی در مراسم رونمایی از کتاب «مادر ایران» گفت: الهی شکر که خداوند پوست کلفتی به بنده داده است، خداوند کوه را می‌بیند که این کوه توان دارد و برف سرش می‌بارد و خداوند هم توان ما را دید و این برف‌ها را سرمان بارید.

کد خبر: ۹۹۲۳۲۶

سه‌شنبه - ۰۵ بهمن ۱۴۰۰ / January 25, 2022

به گزارش گروه فرهنگی خبرگزاری دانشجو، آیین رونمایی از کتاب «مادر ایران» با حضور عصمت احمدیان مادر شهیدان ابراهیم و اسماعیل فرجوانی و راوی کتاب، نورالهدی ماه‌پری نویسنده کتاب، فضه‌سادات حسینی مدرس دانشگاه، سحر دانشور پژوهشگر مطالعات زنان و میثم رشیدی مهرآبادی مجری‌کارشناس در کتابفروشی به‌نشر برگزار شد.

* «مادرانگی» در انقلاب اسلامی

نورالهدی ماه‌پری نویسنده کتاب «مادر ایران» در سخنانی با اشاره به مستند ساخته شده درباره مادر شهیدان فرجوانی گفت: ارزش کار مستند «بانو» این بود که امثال من و بسیاری دیگر را با خانم احمدیان آشنا کرد. وقتی این مستند را تماشا کردم احساسات مختلفی داشتم، هم حس حیرت، هم اندوه و مهم‌تر از همه، اینکه چه طور امثال من، تاکنون با همچنین شخصیتی آشنا نشده بودم، ولی وقتی که به من گفتند که تصمیم داریم که کتاب زندگی مادر شهیدان فرجوانی را بنویسیم، در ابتدا فکر می‌کردم مستند برای معرفی ایشان کفایت می‌کند، ولی بعداً که فایل مصاحبه‌های کتاب را دیدم، متوجه شدم به دلیل محدودیت‌های زمانی، در مستند نتوانستند همه بخش‌های زندگی مادر شهیدان فرجوانی را روایت کنند، این شد که بسم الله گفتیم و شروع به نوشتن کتاب کردیم.

وی افزود: از آنجایی که نمی‌خواستیم یک قهرمان دست‌نیافتنی بسازیم و می‌خواستیم خود خانم فرجوانی را معرفی بکنیم، تمام خاطرات تلخ و شیرین را در کنار هم آوردیم. البته از طرفی، تنوع و وسعت خاطرات، برای من، مانع بزرگی ایجاد می‌کرد، چرا که نمی‌خواستم کتاب را خاطره‌محور بنویسم بلکه قصدم نوشتن به صورت یک‌پارچه و شبه داستان بود. البته نه این معنا که تخیل در آن راه داشته باشد، پیوند دادن و قلاب کردن این خاطرات، سختی‌هایی داشت.

در ادامه این برنامه، سحر دانشور پژوهشگر مطالعات زنان بیان داشت: در کتاب «مادر ایران»، با گستره زندگی این زن طرف هستیم و به نظرم انتخاب اسم «مادر ایران» برای کتاب، انتخاب هوشمندانه‌ای بوده است و من هر چقدر از این هوشمندی بگویم، کم گفتم، این عنوان ما را به بحث نظریه مادری انقلاب اسلامی، گره می‌زند.

وی با اشاره به کنش‌گری زنان در انقلاب اسلامی افزود: من وقتی این کتاب را تورق می‌کردم به نظرم آمد که وجه مادرانه در دیدگاه‌های چنین بانوانی خیلی پر رنگ است و ما نمی‌توانیم منکر یک وجه در انقلاب اسلامی درباره یک کنش‌گری زنان در نسبت با انقلاب اسلامی باشیم، نظریه مادری در انقلاب اسلامی، وجهی است که این کتاب به ما می‌دهد.

دانشور اظهار داشت: کتاب‌هایی مثل «مادر ایران»، «عزیز خانوم» و... که مادران شهدا را به تصویر می‌کشند، به ما نشان می‌دهد که بحث‌هایی را که به صورت کلی مطرح می‌کنیم به صورت میدانی نگاه کنیم و بدانیم این مادران چه کردند. این مسأله، بخش مهمی از ایده انقلاب اسلامی هست و این کتاب‌ها نشان می‌دهد که این مسأله چگونه در میدان محقق شده است.

وی با اشاره به کنش‌گری مادران در واقعه کشتار سربرنیتسا بیان کرد: تمرکز در تفاوت‌های کنش‌گری مادران در واقعه سربرسشنات و مادرانی مانند خانم عصمت احمدیان، می‌تواند ما را به نظریه مادری در انقلاب اسلامی نزدیک کند و مشاهده و تمرکز این موارد می‌تواند داده‌های این نظریه را ارائه کند.

* سرخوردگی از قهرمان‌های دست‌نیافتنی

فضه‌سادات حسینی مدرس دانشگاه ابراز داشت: مطئمنم که نویسنده کتاب وقتی کتاب را می‌نوشته، از مصاحبت با مادر شهیدان فرجوانی خیلی لذت برده است، برای من که کتاب را می‌خواندم و در برنامه‌های تلویزیونی که مادر شهیدان فرجوانی را دیدم، این اتفاق خیلی شیرینی بود و باید بگویم که این جنس مادرانگی برای من خیلی دلچسب هست. برای من که سال‌ها در حوزه زنان و خانواده درس خواندم و پژوهش کردم دیدن نمونه‌های عینی که شاید در هیچ کدام از کتاب‌ها و مقوله‌ها نگنجد، خیلی جذابیت دارد.

وی ادامه داد: شاید از لابه لای سطور کتاب‌ها چیز‌های را بخوانیم ببینیم و بشنویم، اما دیدن آدم‌هایی که هر کدامشان یک جنس ویژه و مختص خودشان دارند، خیلی دلچسب است به خصوص جنس مادران شهدا که نورانیت عجیبی دارند.

حسینی بیان داشت: وقتی بیشتر با زندگی خانواده شهدا به خصوص به همسران شهدای مدافع حرم آشنا شدم که به لحاظ سنی به هم نزدیک بودیم، دیدم نه آن‌ها هم آدم‌هایی هستند که مثل ما زندگی می‌کردند و شاید بعضی‌هایشان یک تحول و انقلاب درونی، درونشان شکل گرفته و کار‌های خاصی که می‌کردند که همان برکت عمر و زندگی‌شان شده مثل شهید مجید قربانخانی و دیگر شهدا شده است.

* «مادر ایران»؛ روایت‌های واقعی از یک زن قهرمان

وی با اشاره به یادداشت اخیر همسر شهید بلباسی درباره همسران شهدا گفت: بعد از این یادداشت، خیلی‌ها نسبت به همسر شهید بلباسی هجمه کردند، ولی من اتفاقا خیلی خوشحالم از اینکه آن شخصیت آرمانی و عجیبی که ما برای شهدا ساخته بودیم، کمی تغییر می‌کند و نوجوان هم وقتی دنبال قهرمان می‌گردد برود و بتواند به شهید نزدیک بشود. برای من روایت‌های عینی و واقعی خیلی جذاب‌تر از آن شخصیت‌پردازی آرمانی است.

مدرس دانشگاه تصریح کرد: آدم‌های الان با آن موقع فرق دارند و شاید آن موقع به خاطر اینکه شأن و جایگاه شهید را حفظ کنند، فقط خوبی‌ها را می‌گفتند. کتاب‌هایی مثل «مادر ایران» واقعیت‌های زندگی را بیان می‌کند. در این کتاب، مخاطب از یک طرف، چالش‌های یک دختر نوجوانی را که تازه ازدواج کرده است، می‌بیند و از آن طرف، زرنگی‌ها و کار‌هایی که در زندگی می‌کند، می‌بیند و این‌ها خیلی قشنگ است.

وی ادامه داد: الان متأسفانه به واسطه فضای مجازی، الان جنس ارتباطی که زن و شوهر‌ها با یکدیگر دارند، از همین جنس بلاگری است که درست شده. محبت‌های مسخره‌ای که معلوم نیست چند درصدش واقعی باشد. اما مادر شهیدان فرجوانی درباره همسرشان می‌گویند با وجود اینکه به او نمی‌گفتند دوستت دارم، ولی تمام کار‌هایی که می‌کردند نشان می‌داد که چقدر او را دوست داشتند.

حسینی اظهار داشت: در این کتاب، ما یک مادر قوی را می‌بینم، زنی که خودش را با هر شرایطی که هست، تطبیق می‌دهد. اینطور نیست که نتواند کنار بیاید، یک زن قهرمان است و ما نیاز داریم به دیدن و شناختن این زن‌های قهرمان. هر کدامشان در جایگاه خودشان قهرمان هستند. قهرمان فقط زنی نیست که یک شغل اجتماعی داشته باشد، دکتر، استاد دانشگاه باشد یا برود راننده کامیون یا شغل عجیب و غریب داشته باشد. دوست دارم این کتاب را هر کسی خودش بخواند و برداشت‌های خودش را داشته باشد.

وی با اشاره به تعبیر مرتضی سرهنگی مبنی بر اینکه «این انقلاب؛ انقلاب زنان است» گفت: در صحبت‌های بزرگان درباره انقلاب هم می‌بینیم که این زنان بودند که انقلاب را رقم زدند، مادرانی که بچه‌های کوچکشان را بغل کردند و در راهپیمایی‌ها شرکت کردند، در دفاع مقدس هم فرزندانشان را روانه کردند. در هر کدام از این مقاطع تاریخی یک اقتضاعات ویژه‌ای داشته است، ولی همه این‌ها در وهله اول زن هستند و بعد مادر و همسر شهید. هر کدام متناسب با دوره‌ای که زندگی می‌کردند ویژگی‌های قهرمان بودن و الگو بودن را دارند.

* من پوست کلفتی دارم

عصمت احمدیان مادر شهیدان فرجوانی و راوی کتاب «مادر ایران» گفت: گرچه گفتنی‌ها تلخ است، اما شنیدنش شیرین است و زندگی سایه و روشن است. فرقی ندارد چه تلخی‌اش برای بدهکاری باشد و چه شیرینی‌اش برای ازدواج و یا اینکه زایمان باشد؛ و تلخی هم چه در اثر جنگ باشد چه در اثر جنگ نباشد، فرقی ندارد. همه اینها، هر چیزی که از طرف خداوند برای انسان رخ دهد. شکر خدا را به جا می‌آوریم. آمده‌ایم دنیا که تا امتحان شویم و برویم. نیامده‌ایم دنیا تا بگوییم و بخندیم و لباسی عوض و تفریحی کنیم. آمدیم دنیا مزرعه آخرت است، هر چیزی که بکاری در آخرت درو می‌کنی. ما به امید آخرت، همه سختی‌ها را تحمل کردیم و تحمل هم خواهیم کرد.

وی با اشاره به جانبازی دخترش در جنگ تحمیلی افزود: الهی شکر که خداوند پوست کلفتی به بنده داده است، خداوند کوه را می‌بیند که این کوه توان دارد و برف سرش می‌بارد و خداوند هم توان ما را دید و این برف‌ها را سرمان بارید.

احمدیان ابراز داشت: چیزی که در مستند هم نگفتم، این است که وقتی اسماعیل شیمیایی شده بود، خداوند ۲ دختر به او داد، ولی این‌ها به خاطر شیمیایی شدن اسماعیل، ناقص‌الخلقه بودند. وقتی می‌آمدیم پیش امام خمینی (ره)، بار‌ها می‌گفت که بچه‌های حاجی را هم بیاور ببینم، یک دفعه فرمودند که اگر بچه‌های حاجی را نیاوردی خودت هم دیگر نیا. بچه‌ها را با کمک لشکر ۷ ولیعصر خدمت امام خمینی (ره) آوردیم. امام بلافاصله خودش شخصاً به آقای کروبی زنگ زدند که بیاید، ما را به دست آقای کروبی سپرد. دکتر‌ها تشخیص دادند که شیمیایی شدن اسماعیل باعث ناقص‌الخلقه شدن بچه‌ها شده است.

وی ادامه داد: فاطمه ۲۰ سال و معصومه هم ۳۰ سال زندگی کردند. این‌ها از گهواره پایین نیامدند و پایشان را روی زمین خدا هم نگذاشتند و نه یک بار سر مزار پدرششان بردیم که کسی ببیند و آخ بگوید و نه کمیته امدادی، نه بهزیستی و نه هیچی. خودمان و مادرشان که البته مادرشان خیلی بیشتر زحمتشان را کشید. زندگی همین است، آن طور نیست که فقط خوشی و لذت‌های دنیایی باشد. قرآن می‌فرماید که دنیا متاعی بیش نیست. دنیا لهو است و لعب؛ و این یک واقعیت است. پس وای به حال ما که هر چیز کوچکی را بزرگ می‌بینیم. من همه این‌ها را دیدم.

مادر شهیدان فرجوانی اظهار داشت: تا می‌توانی کار کن و اندوخته داشته باش و از همه مهم‌تر، صرفه‌جویی کن. نمی‌خواهد ماهی یک دست لباس بخری، نه لباس‌ها امروزه پلاستیک اند. اگر آتش نگیرند و نسوزند تا ۱۰ سال با یک لباس هم می‌توانی زندگی کنی، متنوع بودن خیلی خوب است، ولی نه هر جایی. انسان باید روزانه با هوای نفس خودش جنگ کند و زیر پا له‌اش کند تا موفق شود. جایی که بالا باشد، آب نمی‌رسد. بیفت تا خداوند بلندت کند؛ و شهدا افتادند تا من و شما بلند شویم. شهدا چشم دادند تا اشک در چشم من و شما حلقه نزند. شهدا دست دادند تا من و شما دست نیاز به هیچ‌کس دراز نکنیم. پس در این صورت، همیشه با همین کلام، زندگی کنید و در زندگی قانع باشید.

کتاب «مادر ایران» که تحقیق آن بر عهده سیدمحمد آل عمران و نرگس اسکندری بوده و تدوین آن توسط نورالهدی ماه‌پری صورت گرفته است، در ۳۲۰ صفحه، شمارگان ۱۵۰۰ جلد و با قیمت ۵۷ هزار تومان توسط انتشارات «راه‌یار» به چاپ رسیده و علاقه‌مندان علاوه بر کتاب‌فروشی‌ها می‌توانند از طریق صفحات مجازی ناشر به نشانی raheyarpub و یا سایت vaketab.ir نسبت به تهیه کتاب اقدام کنند.