زيربناي لازم براي توليد علوم انساني در كشور فراهم نشده است

دكتر ابراهيم فياض در گفت‌وگو با خبرنگار علمي «خبرگزاري دانشجو»، با اشاره به فراهم نبودن بستر براي توليد علوم انساني در كشور اظهار داشت: علوم انساني بومي بر پايه مولفه‌ها و دانش‌هايي از جمله تاريخ و جغرافيا شكل مي‌گيرد و از آنجا كه در كشور ما اين دو رشته مورد مطالعه جدي قرار نگرفته است، بوم‌‌شناسي و فرهنگ‌شناسي به عنوان مهمترين زيربناهاي توليد علوم انساني بومي، توليد نشده‌اند.

 

وي افزود: نداشتن چنين مولفه‌هايي مانع از توليد علوم انساني در كشور شده و از سوي ديگر عدم ترجمه علوم انساني غرب به اندازه لازم، ما را از علوم انساني غرب نيز محروم ساخته است.

 

استاد دانشگاه تهران با اشاره به اينكه علوم انساني فعلي مبناي زيست‌شناسانه‌اي دارد، گفت: علوم انساني موجود بر پايه تعامل شكل گرفته و چنين ساختاري را نمي‌توان اصلاح كرد، بر اين اساس اين علوم با شكست مواجه شده و كم‌كم به علوم مردمي يا به تعبير ماكس‌وبر، علوم «جهان‌پديداري» تبديل مي‌شوند.

 

فياض افزود: آشنايي با علوم غربي در ايران با تاسيس دارالفنون و از علوم فني آغاز شده و تا به امروز نيز علوم فني بيشتر مورد توجه و مطالعه قرار گرفته‌اند و مجالي براي علوم انساني باقي نمانده است؛ حاصل چنين وضعيتي تسلط فني‌ها بر علوم انساني است كه هم قبل و هم پس از انقلاب ديده مي‌شود.

 

وي خروج از وضعيت كنوني را نيازمند سياستگذاري كلان جهت دستيابي به زيرساخت‌هاي لازم براي توليد علوم انساني دانست و گفت: اين علوم بايد از ابتدا كاربردي بوده و مبتني بر ضرورت‌ها و اقتضائات جامعه باشند.

 

استاد دانشگاه تهران نخستين گام در اين امر را ترجمه آثار كلاسيك غرب توسط دانشگاه و تحليل و بازيابي آنها توسط حوزه دانست و تاكيد كرد: ما مي‌توانيم به جاي اومانيسمي كه در غرب ملاك و مبنا قرار گرفته است، «فطرت» يا به تعبير قرآن «ناس» را معيار قرار داده و به توليد علومي بومي‌ و اسلامي بپردازيم.

 

فياض اظهار داشت: اين وظيفه بر عهده حوزه است كه با توجه به جهان‌پديداري، بايد معاني و مفاهيم جديد را با مطالعه تطبيقي ميان غرب و ايران توليد كنيم.

 

وي گفت: در واقع توليد تئوري‌هاي كلان بايد در حوزه صورت گيرد و براي اين امر قم بايد پيش از همه، دنيا را بشناسد./انتهاي پيام/