چالشهاي كميسيون تلفيق در بررسي لايحه بودجه
گروه سياسي «خبرگزاري دانشجو»؛ بودجهاي كه دولت براي بررسي و تصويب به مجلس ارائه ميكند بلافاصله به كميسيون تلفيق مجلس ارجاع داده ميشود تا بحث نظارتي و كارشناسي خود را بر روي آن انجام دهد و به عبارت ديگر بودجه براي تصويب بايد از ايستگاه نظارتي كميسيون تلفيق بگذرد.
اين كميسيون با توجه به كار كارشناسي كه انجام ميدهد اين اختيار را دارد كه پيشنهادهايي در امر تصحيح و حتي اضافه كردن برخي موارد در بودجه به مجلس ارائه دهد تا بهارستاني ها در صحن علني مجلس با بررسي مجدد بدان راي اعتماد دهند، از اين رو كار كميسيون تلفيق مجلس بسيار پر اهميت است و توجه خاصي، به فعاليت اين بخش از مجلس معطوف مي شود و بعضا انتقاداتي نيز بدان وارد ميگردد.
سرعت كميسيون در بررسي بودجه يكدست نيست
برخي از كارشناسان و نمايندگان در خصوص نحوه عملكرد كميسيون تلفيق انتقاداتي دارند كه مربوط به زمان بررسي لايحه، ميزان اعمال نظر غير كارشناسانه و اعمال نظرات بخشي و محلي در بودجه است كه در برخي از موارد موجب تغيير كلي لايحه بودجه مي شود.
در خصوص زمان بررسي لايحه بودجه امسال برخي از نمايندگان اين بحث را مطرح مي كردند كه اين لايحه با سرعت بررسي شده است؛ چرا كه به جهت ديركردي كه در اين امر پيش از اين انجام شده بود تذكراتي براي بررسي زودتر لايحه به كميسيون داده مي شد؛ اين ديركردها و عجلهها باعث شد كه عملكرد كميسيون با تذكراتي همراه شود كه به نظر ميرسد در امر بودجه بندي نيز تاثيراتي گذاشته است.
در همين راستا احمد توکلی در جريان تصويب لايحه بودجه 90 در تذکری، نسبت به تعجیل کمیسیون تلفیق برای بررسی لايحه هشدار داد.
وي بر اين باور بود كه تعجيل در بررسي بودجه موجب عدم بررسي دقيق جداول بودجه مي شود و در اين ارتباط بيان داشت: در اين جداول صدها حکم است که اموال مردم را به دلیل خدمات دولتی و غیره جا به جا می کند؛ در این جداول احکامی هست که برخلاف برنامه پنجم است و باید اصلاح شود، مثلا وقتی وضع مالیات بر عهده مجلس است نمی توان بر اساس جداول تعریفی دولت، آن را به قوه مجریه واگذار کرد.
در همين اثنا برخي نيز بر اين باور بودند كه كميسيون تلفيق بيش از حد بر روي جداول به بحث و بررسي مي پردازد و اين امر نه تنها به كند شدن روند بررسي بودجه مي انجامد، بلكه باعث تغيير كلي لايحه بودجه ارائه شده توسط دولت ميشود و بايد اين كميسيون به صورت يكدست بر روي جداول دقيق شود و از دستكاري بيش از حد برخي از جداول بودجه اجتناب كند.
کوچکزاده در گفتوگو با خبرنگار سياسي «خبرگزاري دانشجو»، با اشاره به دستکاری بیش از حد بودجه توسط نمایندگان مجلس بیان داشت: بودجه از زمان ابلاغ تا زمان تصویب آن چنان دستخوش تغییر و تحول میشود که ديگر به طور كلي با برنامه دولت تفاوت دارد و برنامه سابق نيست؛ مصوبه کمیسیون تلفيق كه به صحن مي آيد درصد بالايي با آن لايحه اي كه دولت به مجلس ارائه كرده، متفاوت است.
با اين اوصاف كارشناسان امر اين حق را براي بررسي لايحه بودجه به اعضاي كميسيون تلفيق ميدهند كه سرعت خود را با توجه به نياز و اهميت جداول بودجه تنظيم كنند؛ البته بعضا سرعت و كندي اين موضوع را مربوط به فشار مجلس براي تصويب هر چه سريعتر بودجه ميدانند كه باعث مي شود بررسي بودجه در اوايل امر به صورت دقيق و در اواخر كار با كمي عجله همراه شود.
اعمال نظرات غير كارشناسي براي اصلاح بودجه
اعمال نظرات غيركارشناسانه بر لايحه بودجه يكي ديگر از انتقادات كارشناسان در خصوص روند بررسي بودجه است.
برخي اعتقاد دارند نمايندگان مجلس تا حدود زيادي براي پيشرفت حوزه انتخابيه خود و گرفتن بودجه بيشتر تلاش ميكنند كه اين موضوع نيز باعث اعمال نظرات غيركارشناسانه در بودجه ميشود.
دکتر مهدی كوچك زاده، نماینده مردم تهران در مجلس شورای اسلامي در خصوص اين امر بیان داشت: در روند تصويب بودجه در برخی از مواقع اعمال نظرهاي غیرکارشناسی صورت میپذیرد که این اعمال نظرها با اهداف تامین منابع محلی صورت می گیرد و باعث افزایش یا کاهش بودجه کشور میشود
وی افزود: در رديف هاي بودجه توسط كميسيونها دستكاريهايی صورت ميپذيرد و متاسفانه يك راي كلي هم در این راستا گرفته مي شود؛ به طور مثال در جلسه كاري گذشته با پيشنهاد يكي از نمايندگان 11 عدد از رديفهاي بودجه با راي نمايندگان حذف شد، درحالی که این ردیفها در كميسيون تلفيق به تصويب رسيده بود.
با اين اوصاف برخي نيز پاسخگوي اين مطلب هستند و اعتقاد دارند كه اگر چه نمايندگان بنا بر نيازي كه در حوزه انتخابيه خود مي بينند به اعمال نظر و طرح پيشنهاد در اين رابطه اقدام ميكنند، اما اين امر باز هم از ديدگاه كارشناسي اعضاي كميسيون تلفيق بررسي ميگردد و اين موارد بنا بر نياز و محدوديتي كه در بودجه وجود دارد، افزوده ميشود.
در اين راستا زهره الهيان، نماينده مردم تهران در مجلس شوراي اسلامي در گفتوگويي با خبرنگار سیاسی «خبرگزاري دانشجو» عنوان كرده است: پس از ارائه لایحه بودجه به مجلس، لایحه در كميسيون تخصصي بررسي، و پيشنهادهايي از سوي كميسيون ها به لايحه بودجه افزوده ميشود كه عمدا این پیشنهادها کارشناسی شده هستند و بدین جهت در صحن علنی به تصویب میرسند.
وي در خصوص پیشنهادهايي که در صحن علنی مجلس برای تصویب بودجه ارائه می شود، گفت: پيشنهادهايي هم از سوي نمايندگان در صحن علني مجلس مطرح ميشود كه قابل پيگيري است، اما ممکن است اين پيشنهادها اولویتهای اساسی کشور نباشند، ولی این بدین معنا نیست که این موارد جزو نیازهای کشور نیستند؛ به عبارت ديگر به جهت محدوديت بودجه و سقفي كه بودجه كل كشور دارد ممكن است كه اين موارد اولويت اصلي نباشند و در بودجه ديده نشوند. /انتهاي پيام/