اين زخم تازه از كجا نشست روي تنم؟!

گروه علمي «خبرگزاري دانشجو»؛ مي‌سوزد، چرك مي‌كند، لايه‌هاي مرده پوست باسن بيمار زير دستان نحيف پرستار جابجا مي‌شود و نگاه نگرانش خيره مي‌ماند روي تمام كساني كه مدعي حفظ سلامت جامعه هستند.

 

سوختگي با دستگاه الكتروكوتر از جمله موضوعات تهديد كننده بيماران نيازمند به اعمال جراحي است كه بر اساس گزارش هاي رسيده از يكي بيمارستان ها مبني بر ايجاد سوختگي هاي شديد در اعضاي مختلف بدن از جمله باسن و پشت كمر بيماران، برآن شديم تا اين موضوع را از متخصصان و مسئولان اين امر پيگيري كنيم.

 

يك اصل قديمي در پزشكي معتقد است كه اولين موضوع در برخورد با بيمار عدم آسيب به وي است كه پس از بررسي ميزان حوادث ناشي از پزشكي، لزوم در نظر گرفتن تمهيداتي براي تضمين سلامتي بيمار اهميت مي يابد.

 

WHO  در اكتبر سال 2004 مصوبه اي را به كشورهاي تحت نظارت و ارتباط خود ابلاغ كرد كه طبق آن هر كشوري به فراخور نظام سلامت خود بايد برنامه ريزي را در جهت حفظ سلامت بيماران تدوين كند كه در اين راستا اشتراك هاي بسياري نيز ميان آنها وجود دارد، ولي آيا در كشور ما اين برنامه ريزي صورت گرفته است يا نه؟

 

با توجه به آمار مشكلات بيماران هنگام مراقبت هاي پزشكي در كشورهاي توسعه يافته، از هر 10 هزار نفر يك نفر هنگام مراقبت هاي پزشكي دچار مشكلاتي از جمله سوختگي توسط الكتروكوتر جراحي يا استنشاق بيش از حد گاز بيهوشي و ... مي شود كه بايد بيش از پيش براي جلوگيري از اين عوارض تلاش كرد.

 

 

در پزشكي امروزي ايجاد سوختگي هاي شديد در اثر استفاده از دستگاه الكتروكوتر براي جراحي هايي مانند جراحي هاي قلب از جمله موضوعات مهمي است؛ چرا كه جريان فركانس بالايي كه از طريق الكترود فعال تك قطبي وارد بدن مي شود بايد توسط صفحه بيمار از بدن او خارج  شود كه اگر نصب صفحه بيمار فراموش شود يا به درستي انجام نشود، جريان از بدن بيمار به اشياي رسانا مانند تخت جراحي، نگه دارنده ها و لوازم ديگر منتقل شده و ممكن است در سطوح نسبتا كوچك تماس، چگالي جريان آنقدر بالا رود كه باعث ايجاد سوختگي هاي شديد در بدن بيمار شود كه متاسفانه برخي جراحان و مسئولان اين سوختگي ها را از عوارض معمول اين دستگاه مي خوانند، در حالي كه دكتر مسعود اسلامي، دبير انجمن اترواسكلروز ايران عنوان مي كند كه اين سوختگي ها عادي نبوده و جزو عوارض نادري است كه اتفاق مي افتد.

 

وي اظهار مي دارد كه در جراحي هاي قلب باز جراح براي بند آوردن خونريزي از دستگاه الكتروكوتر استفاده مي كند كه در صورت عدم توجه تيم اتاق عمل ممكن است سوختگي هاي شديدي در بدن بيمار ايجاد شود .

 

اين متخصص قلب ادامه مي دهد: تيم اتاق عمل بايد بيمار را قبل از عمل به خوبي آماده كرده و براي قسمت هاي مختلف بدن وي از عايق هاي مناسب استفاده كنند كه در صورت عدم توجه به آماده كردن صحيح بيمار توسط تيم اتاق عمل، هنگام استفاده از دستگاه الكتروكوتر بيمار دچار سوختگي عميق الكتريكي در ناحيه پشت سر، باسن و يا پشت كمر مي شود كه در مواردي ممكن است با عفونت همراه شود.

 

دكتر اسلامي يادآور مي شود: سوختگي هاي ناشي از دستگاه الكتروكوتر مي تواند مشكلات بسياري را براي بيمار ايجاد كرده و مدت بستري را به طور مشخصي افزايش دهد.

 

وي علت اصلي ايجاد چنين مشكلي را بي توجهي تيم اتاق عمل دانست و ادامه داد: در مواقع استفاده از دستگاه الكتروكوتر بايد زير پاشنه ها و زير نواحي مختلف بدن كه با تخت تماس دارد از پدهايي به منظور عايق استفاده شود تا بدن بيمار ارتباط مستقيمي با تخت نداشته باشد.

 

اين متخصص قلب دوره بهبود بيماراني را كه دچار سوختگي حين عمل با دستگاه الكتروكوتر شده اند را بين سه تا 6 ماه عنوان و خاطرنشان كرد: در صورت رعايت همه استانداردهاي ايمني در اتاق عمل، بيمار دچار چنين مشكلاتي نخواهد شد.

 

وزارت بهداشت: عارضه سوختگي در جراحي اجتباب‌ناپذيراست 

 

علي رغم اظهارات علمي متخصصان قلب، دكتر امامي رضوي، معاون درمان وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشكي سوختگي با دستگاه الكتروكوتر را مشكل عمومي خوانده و بيان مي دارد كه اين مشكل در همه جاي دنيا كه از اين دستگاه استفاده مي كنند، وجود دارد.

 

وي با بيان اينكه اين سوختگي ها در برخي از مراكز كمتر و در برخي بيشتر ديده مي شود، گفت: سوختگي با دستگاه الكتروكوتر دلايل متعددي از جمله نوع جراحي و نوع وسايل استفاده شونده در عمل دارد.

 

معاون درمان وزارت بهداشت سوختگي بخش هايي از بدن بيماران در جراحي ها به دليل استفاده از دستگاه الكتروكوتر را اتفاقي اجتناب ناپذير دانست و ادامه داد: در اين عرصه ايجاد تعداد زياد سوختگي ها مورد سوال خواهد بود.

 

امامي رضوي در پايان با بيان اينكه اين سوختگي ها امري عادي بوده و هر بيماري ممكن است دچار عارضه شود، افزود: حوزه درمان دانشگاه علوم پزشكي تهران سامانه اي را براي پيشگيري از اين مورد طراحي كرده است كه البته با تمام پيگيري ها، مصاحبه با معاون درمان دانشگاه علوم پزشكي تهران مقدور نشد.

 

 

در ادامه دكتر محراب مرزبان، جراح قلب و عروق نيز با بيان اينكه سوختگي هاي بدن بيمار حين عمل، به دليل استفاده از دستگاه الكتروكوتر عارضه نادري است، تصريح كرد‌: اگر هنگام عمل جراحي از پدهاي مناسب و استاندارد در زير بيمار استفاده شود و همچنين از سالم بودن دستگاه الكتروكوتر مطمئن باشيم، معمولا چنين عارضه اي ايجاد نمي شود.

 

وي با اشاره به اينكه بيمار هنگام عمل بيهوش بوده و در صورت ايجاد سوختگي دردي را احساس نمي كند، گفت: در اين راستا جراح نيز نمي تواند متوجه سوختگي شود كه در صورت بي توجهي سوختگي هاي شديدي در بدن بيمار اتفاق مي افتد.

 

اين جراح قلب چك كردن مرتب دستگاه ها و توجه به استفاده از پدهاي مناسب زير بيمار و مرطوب نبودن زير بيمار، حين عمل را از مهمترين مسائل براي كاهش اين سوختگي ها خواند و خاطرنشان كرد: اين عارضه تعريف شده اي در تمام دنيا است، ولي امروزه در كشورهاي پيشرفته به دليل توجهات مناسب بسيار نادر مي باشد./انتهاي پيام/