پذيرفتهشدن فقه شيعه در كنفرانس «فقه جده» از دستاوردهاي تقريب است
حجت الاسلام اوحدي در گفتوگو با خبرنگار دين و انديشه «خبرگزاري دانشجو»، در خصوص سالروز تاسيس مجمع تقريب مذاهب اسلامي توسط مقام معظم رهبري در سال 1369 به بيان اقدامات فكري و عملي مجمع پرداخت و گفت: مقام معظم رهبري در همان سالهاي ابتدايي رهبريشان دو مجمع جهاني اهل بيت(ع) و تقريب مذاهب اسلامي را تقريباً به صورت همزمان تاسيس كردند.
معاون فرهنگي مجمع جهاني تقريب مذاهب اسلامي با بيان اينكه هدف از تاسيس مجمع جهاني اهل بيت(ع)، تشكيل مجمعي جهاني شبيه سازمان ملل بود كه پيروان اهل بيت(ع) از سراسر جهان در آنجا جمع شوند و مشكلات خود را مطرح كرده و راهحلي براي آن بيابند تا ارتباط و هماهنگي بين آنها تقويت شود.
وي افزود: با تشكيل مجمع جهاني اهل بيت(ع) ممكن بود افراد فرصتطلب كه دنبال تحريف واقعيتها بودند، چنين القا كنند كه انقلاب از سمت و سوي اصلي خود كه همه مسلمانان را در بر ميگرفت، خارج شده و سمت و سوي شيعي پيدا كرده است، لذا رهبري با فراست خاصي، ايده مجمع جهاني تقريب مذاهب اسلامي را مطرح كردند كه مسائل كلي جهان اسلام را شامل ميشود.
اوحدي با اشاره به اينكه تقريب ضرورتي بود كه ايده آن از ابتداي پيروزي انقلاب در سرلوحه روشنگريها و دعوت امام خميني(ره) قرار داشت، گفت: ايشان تاكيد خاصي بر مسئله وحدت داشتند؛ به طوري كه مسئله نماز خواندن پشت امام جماعت سني در حج را مطرح كردند.
معاون فرهنگي مجمع جهاني تقريب مذاهب اسلامي در ادامه افزود: مجمع يك موسسه بينالمللي است كه مسئوليت آن عينيت بخشيدن به مسئله وحدت جهان اسلام و پيدا كردن راهكاري براي آن ميباشد.
وي با بيان اينكه ايده وحدت، طرح امام و استراتژي انقلاب اسلامي بود، گفت: به منظور عملياتي كردن اين ايده نياز به موسسهاي بود كه پرداختن عملي به مسئله وحدت در جهان اسلام را سازماندهي كند.
اوحدي با اشاره به اقدامات عملي مجمع جهاني تقريب مذاهب اسلامي گفت: اولين كاري كه از مجمع جهاني تقريب انتظار ميرفت، تعريف مباني و مفاهيم اصلي يعني وحدت تقريب و مذهب بود.
معاون فرهنگي مجمع جهاني تقريب مذاهب اسلامي افزود: افرادي كه در جهان اسلام شبهه افكني ميكنند در تلاش بودند چنين القا كنند كه وحدت امكان پذير نيست و وحدت به معني اين است كه شيعه، سني شود يا سني، شيعه گردد.
وي با بيان اينكه تقريب به معني نزديك شدن پيروان مذاهب اسلامي به يكديگر براي دستيابي به اخوت ديني است، گفت: براي اين منظور لازم است پيروان مذاهب با يكديگر گفت و گويي كنند تا همديگر را بشناسند و پس از شناخت، نقاط اختلافشان را كم كنند.
اوحدي افزود: منظور از وحدت اسلامي، وحدت و يكي شدن انديشه و فكر نيست، لذا «وحدت مذاهب» گفته نميشود، بلكه تقريب مذهب عنوان شده تا مذاهب يكديگر را بشناسند.
معاون فرهنگي مجمع جهاني تقريب مذاهب اسلامي افزود: تعدد مذاهب، اصلي است كه تمام طلايهداران تقريب بر وجود آن تاكيد دارند و آن را امري طبيعي ميدانند.
پيشينه تقريب در جهان اسلام
وي با اشاره به اينكه بحث تقريب پيش از اين نيز مطرح بوده است، گفت: در زمان آيتالله بروجردي در مصر «دارالتقريب» تاسيس شد كه همين اهداف مجمع را دنبال ميكرد، اين دارالتقريب با تلاشهاي مشترك آيت الله بروجردي در ايران و شيخ شلتوت و الازهر در مصر تاسيس شد كه مسئول آن نيز آقاي قمي، نماينده آيت الله بروجردي بود.
اوحدي در ادامه به بيان تعريف مذهب پرداخت و گفت: منظور از مذهب، كليه مذاهب رسمي است كه شهادتين را گفتهاند و به قرآن و پيامبر(ص) اعتقاد دارند.
معاون فرهنگي مجمع جهاني تقريب مذاهب اسلامي افزود: مذاهب اسلامي شامل مذاهب چهارگانه اهل تسنن (حنفي، شافعي، حنبلي و مالكي)، مذهب اثني عشري (اماميه)، زيدي و مذهب اباضي (مذهب اكثريت كشور عمان) است.
وي با اشاره به اقدامات اجرايي مجمع تقريب گفت: جمعآوري فرهيختگان و رهبران جهان اسلام و برگزاري كنفرانسهاي سالانه با حضور شخصيت و رهبران جهان اسلام در هفته وحدت به منظور مطرح كردن بهترين چالشهاي جهان اسلام و پيدا كردن راهكاري براي آن و صدور قطعنامه انجام مي گيرد.
اوحدي افزود: اقدامات ديگر مجمع، تشكيل «مناطق محلي» از مناطق مختلف جهان اسلام و شامل پيروان مذهب شيعه و سني است.
معاون فرهنگي مجمع جهاني تقريب مذاهب اسلامي با بيان اينكه مجمع در اغلب كنفرانسهاي مهم اسلامي شركت ميكند، گفت: در كنفرانس «فقه جده» كه مسائل فقهي تمام مذاهب در آنجا مطرح ميشود، عضويت رسمي داريم و مباني فقه شيعه در آنجا شناخته شده است و مورد احترام ميباشد؛ در حالي كه پيش از اين مذهب شيعه در ميان جهان اسلام مطرود بود و به عنوان «رافضي» شناخته ميشد.
وي افزود: شيخ شلتوت در دارالتقريب مصر نيز خدمت بزرگي براي شيعه انجام داد و شيعه را به عنوان مذهب رسمي اسلام اعلام كرد.
حدود 80 درصد عقايد و 90 درصد فقه در مذاهب اسلامي مشترك است
اوحدي با اشاره به اقدامات فكري صورت گرفته توسط مجمع گفت: از كارهاي مهم و منحصربفرد در طي 20 سال گذشته، استخراج مشتركات مذاهب در راستاي نزديك كردن افراد به يكديگر بوده است.
معاون فرهنگي مجمع جهاني تقريب مذاهب اسلامي افزود: ما در مذاهب، مشتركات بسياري داريم، طوري كه حدود 80 درصد در عقايد و 90 درصد در فقه مشترك هستيم و در اخلاق و مفاهيم اسلامي نيز مشتركات بالايي داريم.
وي تصريح كرد: كتابهايي تهيه، و اين مباني مشترك به صورت مستدل در آنها جمعآوري شده است؛ اين كتاب ها در نمايشگاههاي تمامي كشورهاي اسلامي، بجز عربستان و اخيرا در بحرين ارائه ميشود.
اوحدي افزود: مواضع جمهوري اسلامي به طور يكسان و بدون تمايز بين شيعه و سني، تفرقه را كمرنگ ميكند.
معاون فرهنگي مجمع جهاني تقريب مذاهب اسلامي با اشاره به اقدامات عاطفي و همدردي مجمع با مذاهب و كشورهاي اسلامي گفت: مجمع نه تنها مذاهب را دور يكديگر جمع كرده است، بلكه با صدور اطلاعيه در مناسبتها و اعزام هيئت به اين كشورها، با آنها همدردي نيز ميكند.
وي با اشاره به اقدامات مجمع در سطح تودهها گفت: راه اندازي شبكه «الوعده» به 18 زبان زنده دنيا و خبرگزاري تقريب از اقدامات برجسته در اين زمينه است.
نقض وحدت و تفرقهافكني در جامعه اسلامي در حد بيايماني و كفر است
اوحدي با بيان اينكه از چالشهاي بزرگ كنوني جهان اسلام، تفرقه است، گفت: در معروفترين آيه قرآن كه نقض وحدت و تفرقه را در حد بي ايماني و كفر معرفي كرده، آمده است: «و اعتصموا بحبل الله جميعا و لاتفرقوا» و قبل از آن نيز چنين آورده شده كه پرهيزكاري و تقواي الهي را پيش گيريد و كاري نكنيد كه هنگام مردن مسلمان نميريد.
معاون فرهنگي مجمع جهاني تقريب مذاهب اسلامي افزود: حضرت امير در همه طول عمر خود در راستاي وحدت اسلامي حركت كردند و به هيچ وجه عاملي كه موجب تفرقه باشد، انجام ندادند؛ حتي اگر منجر به از دست دادن حق شرعي و قانوني خودشان ميشد.
وي تصريح كرد: خداوند در اين آيه كليه مسلمانان اعم از شيعه و سني را به پرهيز از تفرقه دعوت ميكند.