ثبت شگفتی‌های علی(ع) با نزول هل اتی

گروه دين و انديشه «خبرگزاري دانشجو»، زينب صارم؛ قرآن آخرین کتاب آسمانی که از طرف خداوند بر پیامبر(ص) نازل شد و به اراده الهی از تحریف مصون مانده است. این کتاب مقدس شامل دستورات الهی (احکام)، حکمت‌ها (داستان) و توصیف بهشتیان - دوزخیان است. مسلمانان وظیفه دارند که زندگانی خویش را ملتزم و همراه با دستورات قرآن قرار دهند و مبادرت به درک حکمت‌های آن داشته باشند.

امام علی (ع)؛ مصداق «یا ایها الذین آمنوا» در قرآن

یکی از موراد بسیار تعیین کننده در باب فهم قرآن کریم، شناخت جایگاه امام علی(ع) و اهل بیت ایشان در قران است. آن دسته از آیاتی که در شان اهل بیت نازل شده، بیان‌گر جایگاه ایشان نزد خداوند متعال و تصریح کننده  مقامات معنوی و اخروی آن بزرگواران است.

نکته قابل توجه درباره شان نزول این آیات آن است که مورد وفاق شیعه و اهل تسنن با هم است؛ چرا که اهل تسنن در کتب معتبر خویش از آن یاد کرده اند.

چنان چه پیامبر در خطبه غدیر می‌فرماید:
«اى گروه مردم! اين على است كه در همه موارد از شما بالاتر است، خدا و رسولش از او راضى و خشنودند، تمام آيات رضايت و خشنودى درباره او نازل شده است، خداوند تمام خطاب‏هاى‏ يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا در قرآن را به او آغاز نموده است‏ و تمام آيات مدح در كتاب خدا قرآن كريم در باره اوست، سوره هل‏ أتى‏ براى اوست كه اعتراف به بهشت نموده و جز در شأن او نازل نشده و هيچ كس جز او بواسطه اين سوره مدح نشده است.»

سوره «هل اتی» تاج کرامت خدا بر سر علی (ع)

در روز 25 ذی الجه زمانی است که خداوند تاج کرامت را بر سر علی (ع) نهاد و سوره هل اتی را به سبب آن بزرگوار نازل کرد؛ علت نزول سوره هل اتی اخلاص همیشگی علی در بخشش و انفاق به تهیدستان بود.
 امام علی به نذر خود وفا کرد.

علی بن موسى الرضا از پدرانش از علىّ بن ابى طالب (ع) نقل مى‏كند كه گفت:

«حسن و حسين مريض شدند و رسول خدا از آنان عيادت كرد و به من گفت: اى ابو الحسن اگر به خاطر دو فرزندت براى خدا نذر كنى، اميدوارم كه خداوند به آنان سودى برساند. من گفتم: من براى خدا نذر مى‏كنم كه اگر دو حبيب من از بيمارى‏شان بهبود يابند سه روز، روزه مى‏گيرم؛ فاطمه گفت: من نيز نذر مى‏كنم كه اگر دو فرزندم از بيمارى‏شان بهبود يابند سه روز، روزه مى‏گيرم؛ كنيزشان فضه گفت: من نيز نذر مى‏كنم كه اگر دو سرور من از بيمارى‏شان بهبود يابند سه روز، روزه مى‏گيرم.»

شفای حسنین با دعای علی(ع) و زهرا(س)

خداوند لباس عافيت به آن دو جوان پوشانيد، لذا آن روز را روزه گرفتند و على به بازار رفت و شمعون يهودى در بازار بود و با او آشنا بود، به او گفت: اى شمعون سه صاع جو و مقدارى پشم به من بده تا فاطمه آن را بريسد، شمعون آنچه را كه على خواسته بود به او داد، جو را در رداى خود و پشم را در زير بغل خود قرار داد و به منزلش آمد و جو را خالى كرد و پشم را انداخت، فاطمه يك صاع از آن جو را آرد كرد و خمير نمود و از آن پنج قرص نان درست كرد.

افطار روز اول در راه خدا انفاق شد

على نماز مغرب را خواند و به منزل آمد تا افطار كند، فاطمه نان جو و نمك نرم و آب پاكيزه‏اى را به او داد، وقتى نزديك شد كه افطار كنند، مسكينى بر در خانه ايستاد و گفت: سلام بر شما اى خاندان محمد! مسكينى از اولاد مسلمانان هستم، مرا طعام دهيد خدا شما را با نعمت‏هاى بهشتى طعام بدهد على گفت:

اى فاطمه كه داراى رشد و يقين هستى، اى دختر بهترين مردم، آيا نمى‏بينى بيچاره مسكينى را كه گرسنه و نالان پيش ما آمده است؟ دم در ايستاده و براى او ناله‏اى است و به خدا شكايت مى‏كند و اظهار حاجت مى‏كند، هر انسانى در گرو كار خود است.

فاطمه در پاسخ گفت: فرمان تو نزد من اى پسر عمو مطاع است من مذمت مى‏كنم، به او بده و لحظه‏اى درنگ نكن، براى او در گرسنگى اميد پناه داريم و به نيكان و مردم (خوب) ملحق مى‏شويم و با شفاعت وارد بهشت مى‏شويم.

آنان قرص‏هاى نان خود را به او دادند و در حالى كه جز آب پاكيزه چيزى نخورده بودند خوابيدند.

یتیم از درب خانه اهل بیت نا امید باز نگشت

چون صبح كردند فاطمه سراغ صاع ديگر آمد و آن را آرد و خمير نمود و پنج قرص نان درست كرد و آن روز را نيز روزه گرفتند و على با رسول خدا نماز مغرب را خواند و به منزلش آمد تا افطار كند، فاطمه نان جو و نمك نرم و آب پاكيزه‏اى به او داد، وقتى نزديك شدند تا بخورند، يتيمى بر در خانه ايستاد و گفت:

سلام بر شما اى خاندان محمد من يتيمى از اولاد مسلمانان هستم، پدرم در جنگ احد در ركاب پيامبر خدا شهيد شده مرا طعام دهيد خدا شما را از نعمت‏هاى بهشتى طعام دهد. آنان قرص نان‏هاى خود را به او دادند و در حالى كه دو روز روزه بودند و جز آب پاكيزه چيزى نخورده بودند، خوابيدند.

اسیری بر درب خانه علی

وقتى روز سوم شد فاطمه سراغ صاع سوم رفت و آن را آرد و خمير كرد و پنج قرص نان از آن درست كرد و آن روز را نيز روزه گرفتند و على نماز مغرب را با پيامبر خواند و به خانه آمد تا افطار كند، فاطمه نان جو و نمك نرم و آب پاكيزه‏اى به او داد، چون نزديك شدند كه بخورند اسيرى بر در خانه ايستاد و گفت: سلام بر شما اى خاندان نبوت، مرا طعام دهيد خدا شما را طعام دهد، پس قرص نان‏هاى خود را به او دادند و در حالى كه سه روز و سه شب جز آب نخورده بودند خوابيدند.

خداوند به پاس انفاق علی(ع) سوره هل اتی را نازل کرد

چون روز چهارم شد على و حسن و حسين مانند لرزيدن جوجه مى‏لرزيدند و فاطمه و فضه نيز با آنها بودند و از ضعف، توانايى راه رفتن نداشتند (به هر نحو بود) نزد پيامبر آمدند، پيامبر گفت: خدايا اينان اهل بيت من هستند، خدايا به آنان رحم كن و آنان را بيامرز، خدايا اينان اهل بيت من هستند آنان را حفظ كن و از ياد نبر. پس جبرئيل فرود آمد و گفت: اى محمد خداوند تو را سلام مى‏رساند و مى‏گويد: دعاى تو را درباره آنان مستجاب كردم و از آنان قدردانى مى‏كنم و از آنان راضى هستم و بخوان: «ان الابرار يشربون من كأس كان مزاجها كافورا- تا- ان هذا كان لكم جزاء و كان سعيكم مشكورا.»

ثبت شگفتی‌های علی با نزول هل اتی

 

خداوند با نزول سوره هل اتی، ثبت شگفتی‌های علی (ع) را جاودانه می‌کند و این سوره مبارک همواره در طول تاریخ اسلام مورد احتجاج قرار می‌گرفت، تا آن جا که امير المؤمنين(ع) در برابر ابى بكر چهل و سه دليل براى حقانيت خود ايراد فرمود که از جمله آن نزول سوره هل اتی در شان ایشان بود. (ترا بخدا من منظور اين آيه ام (در سوره هل‏ اتى‏) بنذر وفا مي‌كنند و از روز شر انگيز مي‌ترسند يا تو؟ ) الخصال / ترجمه كمره‏اى، ج‏2، ص: 328

از علی آموز اخلاص عمل

 

شیوه زندگی علی (ع) مولای متقیان، نه تنها برای شیعیان بلکه برای تمام انسان‌هایی که  ملتزم به کرامات اخلاقی هستند قابل الگو گیری است. اولین نکته اخلاص آن امام همام درباره انفاق در راه خداست، دومین مسئله توجه و سفارش ایشان درباره یتیمان است، فردی که خود را از پیروان آن حضرت برمی‌شمارد بر وی فرض و واجب است که به احوال یتیمان و مستمندان جامعه بی‌توجه نباشد و در حد توان از آنان دستگیری کند؛ چرا که آن حضرت می فرماید: «خدا را خدا را در باره یتیمان نکند گاه  گرسنه و گاه سیرشان بدارید.»