پرده خوانى چيست؟

نوحه‏خوان، طبق صحنه‏هاى تصوير، اشعار و مراثى را مى‏خواند و مردم كه اغلب پاى ديوارها در كوچه‏ها و ميادين يا تكيه‏ها پاى صحبت و نوحه‏اش مى‏نشينند، دور او جمع مى‏شوند و مى‏گريند و به پرده خوان، طبق نذر و نياز خويش، كمك مالى مى‏كنند.

پرده خوانى، يكى ازهنرهاى نمايشى و شرح حال و سيره اولياء دين است كه بر اساس تصاوير منقوش برپرده‏هاى بزرگ، اجرا مى‏گردد. پرده خوان دهانى گرم و صوتى دلنشين دارد و همراه باخواندن، اشاره به تصاوير مى‏كند، شمايل نگارى و صورتگرى مذهبى، خود را در پرده‏ها نشان مى‏دهد. نوعى از نقاشى‏مذهبى در اين پرده‏ها تجلى مى‏يابد.

بر مبناى حوادث تاريخ اسلام، بويژه وقايع كربلا، نقاشي هاى در هم و برهمى روى پرده كشيده مى‏شود كه عنوان ‏«پرده نگارى» دارد. نگارگران پرده‏هاى مذهبى، عموما با الهام از مقتل ها، به تصوير صحنه‏ها مى‏پرداختند. نقالانى هم با نصب آنها بر روى ديوار و در حضور مردم، با دهانى گرم به تعزيه خوانى و پرده خوانى بر اساس حوادث به تصوير كشيده شده مى‏پرداختند.

محتواى اين پرده‏ها اعم‏از دنيا و آخرت و بهشت و جهنم و صالحان و شروران و حسينيان و يزيديان بود. در اين‏پرده‏ها، شمايل حضرت عباس با دستانى از بدن جدا، طفلان مسلم، خيمه‏هاى سوزان، قيام مختار، مجلس جن و انس، معراج پيامبر به همراه براق، كوثر، ضامن آهو و... كشيده‏مى‏شد و نقالان پرده‏خوان با نثر و شعر،حوادث مربوط به آنها را با صدا بازگو مى‏كردند واز حاضران اشك مى‏گرفتند.» (1)

1-  كيهان (روزنامه) 7/4/73 ص 12 مقاله‏«پرده‏هاى مذهبى‏».در زمينه پرده‏خوانى از جمله ر.ك: «دايره المعارف‏تشيع‏»،ج 3،ص 613./انتهاي پيام/