اسرار وضو
در کتاب وسائل در روايت آمدن يهودي و سئوالاتش از پيغمبر اکرم صلي الله عليه و آله از علت وضو و غير آن، آمده است:
فرد يهودي پرسيد: اي محمد جزا و ثواب وضو گيرنده چيست؟ حضرت محمد صلي الله عليه و آله فرمودند: اول که دست به آب مي زند، شيطان از او دور مي شود؛ وقتي که آب را مضمضه مي کند، خداوند قلب و زبانش را از حکمت نوراني مينمايد؛ زماني که استنشاق ميکند، خداوند او را از آتش ايمن کرده و بوي بهشت را روزي اش مي گرداند؛ آن هنگام که صورتش را مي شويد، خداوند رويش را در روزي که برخي روي ها سفيد و برخي سياه مي شوند، سفيد مي نمايد؛ وقتي که دست هايش را مي شويد، خداوند غل و زنجيرهاي آتش را بر دستانش حرام مي کند؛ آن موقع که مسح سر مي کشد، خداوند گناهانش را دفع ميفرمايد و آن هنگام که مسح پا مي کشد، خداوند او را در روزي که گام ها بر پل صراط ميلغزند، از صراط مي گذراند.
در عيون اخبار الرضا درباره علت و حکمت وضو از حضرتش نقل گرديده است: وضو براي آنست که بنده به هنگام قيام براي نماز و مناجات با خدا، طاهر باشد و مطيع براي اجراي امر الهي؛ پاک و پاکيزه باشد از کثافات و نجاسات دفع شود، از او کسالت و خواب آلودگي و قبش براي قيام در محضر پروردگار تعالي تزکيه شود و چنين وضويي براي نمازي که رکوع و سجود دارد، واجب است و نه آنچه که رکوع و سجود ندارد همچون نماز ميت.
در وسائل از امام صادق عليه السلام نقل شده است که فرمود: نماز سه ثلث است؛ يک ثلث آن وضو است و دو ثلث ديگر آن رکوع و سجود.
و در حديثي ديگر از امام جعفر صادق عليه السلام آمده است: آيا کسي که بدون وضو نماز مي خواند، نمي هراسد که زمين او را در خود فرو برد؟
کيفيت وضوي اميرالمومنين علي عليه السلام
شيخ صدوق در کتاب من لايحضره الفقيه از امام صادق عليه السلام نقل مي کند: روزي حضرت اميرالمومنين علي عليه السلام با محمد حنفيه (فرزندش) نشسته بود. آنگاه فرمود: محمد ظرف آبي براي دست نماز حاضر کن، پس حضرت مقداري آب به دست راست گرفته و بر دست چپ خود ريخته و فرمود: بسم الله و بالله و الحمدلله الذي جعل الماء طهورا و لم يجعله نجسا؛ پس استنجا کرده و فرمود: اللهم حصّن فرجي و اعفّه و استر عورتي و حرّمني علي النار؛ سپس مضمضه كرده و فرمود: اللهم لقّني حجتي يوم القاک و اطلق لساني بذکرک و شکرک؛ بعد استنشاق کرده و فرمود: اللهم لا تحّرم عليّ ريح الجنة و اجعلني ممّن يشمّ ريحها و روحها و طيبها؛ پس صورت مبارک را شسته و فرمود: اللهم بيّض وجهي يوم تسوّد الوجوه فيه و لا تسوّد وجهي يوم تبيضّ فيه الوجوه؛ سپس دست راست خود را شسته و فرمود: اللهم اعطني کتابي بيميني و الخلد في الجنان بيساري و حاسبني حسابا يسيرا؛ پس دست چپ خود را شسته و فرمود: اللهم لاتعطني کتابي بشمالي و لاتجعلها مغلولة الي عنقي و اعوذبک ربي من مقطّعات النيران؛ سپس مسح سر کشيده و فرمود: اللهم غشّني برحمتک و برکاتک و عفوک و در نهايت مسح پا کشيده و فرمود: اللهم ثبّتني علي الصراط يوم تزلّ فيه الاقدام و اجعل سعيي فيما يرضيک عنّي يا ذالجلال و الاکرام.
فضيلت وضوي پيش از خواب
از حضرت رسول اکرم صلي الله عليه و آله نقل شده است که هر آنکه با وضو بخوابد، فراش او مثل مسجد خواهد بود و گويا تمام شب را به عبادت احيا کرده است.
قطب راوندي در کتاب دعوات، از رسول مکرم اسلام صلي الله عليه و آله نقل کرده است: هر کس با وضو بخوابد، اگر در آن شب بميرد، شهيد مرده است.
منبع: ابواب رحمت/تقريب.