شيخ جعفر سبحانى

زندگينامه

فروردين 1308 ش در شهــر تبريز در خـانواده علم و تقوا، در 28 شوال المكرم 1347 ق برابر با بيستم و فضيلت، ديده به جهان گشود.

مرحوم آيت اللّه حاج شيخ محمد حسين سبحانى خيابانى يكى از عالمان و فقيهان پدر ايشان زاهد وارسته تبريز بود.

پـس از فـراغـت از تـحـصيلات ابتدايى، در مكتبخانه مرحوم ميرزا محمود فاضل (فرزند فاضل مراغى از شـاگـردان شـيـخ اعـظـم انصــارى) به فراگيرى متون ادب پارسى پرداخت و كتاب‌هـايى مانند: گلستان، بوستان، تاريخ معجم، نصاب الصبيان، ابواب الجنان و غيره را فرا گرفت.

سپس در چهارده سالگى (1361 ق) رهسپار مدرسه علميه طالبيه تبريز شد و به آموختن مقدمات علوم و سطوح پرداخت.

عـلـوم ادبـى را نـزد مـرحومان: حاج شيخ حسن نحوى و شيخ على اكبر نحوى و بخشى از مطول، منطق مـنظومه و شرح لمعه را در محضــر علامه بزرگوار ميرزا محمد على مدرس خيابانى صاحب ريحانه الادب (م 1373 ق ) آموخت و اين دوران 5 سال به طول انجاميد.

يـادگـار قـلـمـى ايـشان از آن زمـان (با اينكه نوجوانى هفده ساله بود) 2 كتاب است كه هم اينك موجود مـى بـاشد: 1ـ معيار الفكر (در منطق ) 2 ـ مهذب البلاغة (در علم معانى، بيان و بديع ) وى در مهرماه 1325 شمسى وارد قم شد و به تكميل سطوح، همت گماشت.

بـاقـيـمـانـده فرائد الاصول را نزد مرحوم آيت اللّه حاج ميرزا محمد مجاهدى تبريزى (327 - 1379 ق) و آيـت اللّه حاج ميرزا احمد كافى (1318 - 1412 ق) و كفاية الاصول را نزد مرحوم آيت اللّه العظمى گلپايگانى (م 1414 ق) آموخت.

پس از تكميل سطوح عاليه در 1369 ق، به درس‌هاى خارج فقه و اصول راه يافت و به خوشه چينى از محضر بزرگان زير پرداخت:

1 ـ مرحوم آيت اللّه العظمى بروجردى (1292 - 1380 ق) كه در آن روزها مبحث وقت از كتاب صلاة را تدريس مى كرد.

2ـ مرحوم آيت اللّه حاج سيد محمد حجت كوهكمرى (1301 - 1372 ق) كه در آن زمان تدريس خارج بيع را آغاز كرده بود.

3ـ مـرحـوم آيـت اللّه الـعـظـمـى امام خمينى (ره) (1320 ـ 1409 ق) كه در آن زمان بحث استصحاب را مطرح مى فرمود.

وى تـا پـايـان دوره اول درس اصول حضرت امام، به درس ايشان حاضر گشت، آنگاه بر آن شد تا مجموع درسـ‌هـا را بـه دقـت ضـبـط كند و تحرير كند كه اين كار در ضمن 7 سال (1330 - 1337 ش ) انجام گرفت و در همان زمان به چاپ رسيد.

شيخ جعفر سبحاني در زمينه فلسفه و كلام در تبريز از محضر مرحوم آيت اللّه حاج سيد محمد بادكوبه اى (م 1390 ق) شرح قواعد العقائد علامه را آموخت.

و در حـوزه عـلميه قم مطالعات فلسفى خويش را با شركت در درس‌هاى منطق و فلسفه آيت اللّه عـلامـه سـيـد مـحـمـد حسين طباطبائى (م 1402 ق) تكميل كرد و در سال‌هاى 1328 تا 1330 ش، شرح منظومه و پس از آن بخش اعظم اسفار را نزد وي فرا گرفت.

هـمـچـنـيـن از زمان تحصيل (1362 ق، 1322 ش) به تدريس مقدمات مى پرداخت و پس از آنكه به حوزه علميه قم آمد، كار تدريس را ادامه داد و پس از زمانى چند نيز به تدريس سطوح پرداخت.

وي نزديك به 7 سال مطول، چند دوره معالم و لمعتين، 7 دوره فرائد شيخ انصارى (در 21 سال)، چند دوره مكاسب و كفايه و 5 مرتبه شرح منظومه را تدريس كرد.

سال 1394 ق (1354 ش) نيز حوزه، درس خارج فقه و اصول را تشكيل داد كه تاكنون ادامه دارد، شيخ جعفر سبحاني به غير از تدريس منظم فقه، اصول و فلسفه در حوزه علميه، ساليان دراز به آموزش عقايد، رجال، درايـه، تاريخ اسلام و تشيع، ملل و نحل، تفسير و ادبيات پرداخته و در هر يك از آنها آثار مفيد و متعددى را به جامعه اسلامى تقديم كرده است.

از بدو تاسيس مجله مكتب اسلام كه وي از مؤسسين آن بود.

پـرسـش ‌هاى مختلفى از سوى جوانان و دانشجويان به دفتر مجله مى رسيد و وي ستونى در مجله با نام پرسش و پاسخ داشت كه به سوال‌هاى علمى و دينى پاسخ مى داد.

شيخ جعفر سبحاني مؤسسه تعليماتى - تحقيقاتى امام صادق (ع ) را به انگيزه فراهم آوردن كتابخانه‌اى ويژه تحقيق و مؤلفين در سال 1360 هجرى شمسى تاسيس كرد كه بعدها مواردى چند را به دستور كار خود افزود كه از جمله تاسيس رشته تخصصى كلام اسلامى است كه رياست عاليه آن را بعهده دارد.

به وسـيـله او مجله علمى كلام اسلامى انتشار يافت كه خود سرفصل جديدى در مجلات علمى به شمار مى رود.

1- الشفاعة

2- التوسل

3- الشيعة

4- الشيعة الامامية

5- دورالشيعه

6- البدعة

7- مناسك الفقهية

8- الزيارة

9- صيانة آثار الاسلاميه

10- العبادة

11- روية اللّه

12- الحياة البرزخية

13 الخاتمية

14- لب الاثر في الجبر القدر

5- منشور عقايد امامية

16- الائمة الاثنا عشر

17- البلوغ

18-فاهيم القرآن ( تفسير موضوعى به زبان عربى در 8 جلد)

19- منشور جاويد ( تفسير موضوعى د ر12 جلد)

20- بحوث فى الملل و النحل ( تجزيه و تحليل در فرق اسلامى در 8 جلد)

21- نظام النكاح و الطلاق و الارث و القضاء و الشهادة ( در فقه 5 جلد)

22- المحصول (در اصول فقه 4 جلد)

23-الالهيات ( در عقايد و كلام 4 جلد)

24- فروغ ابديت ( به زبانهاى عربى , انگليسى , اردو , روسى ترجمه شده است .)|

25 ـ آشنائى با اصول اسلام

26 ـ آگاهى سوم (علم غيب )

27 ـ آيين وهابيت

28 ـ الاسماء الثلاثة الاله و الرب و العبادة

29 ـ الاعتصام بالكتاب و السنة

30 ـ احمد موعود انجيل

31 ـ اصالت روح از نظر قرآن

32 ـ اصول الحديث و اءحكامه فى علم الدراية

33 ـ اصول عقايد اسلامى

34 ـ الهيات و معارف اسلامى

35 ـ الايمان و الكفر

36 ـ بحوث قرآنية فى التوحيد و الشرك

37 ـ بحوث فى علم الرجال

38 ـ البداء فى الكتاب و السنة

39 ـ برهان رسالت

40 ـ پيك رمضان

41 ـ پرسشها و پاسخها

42 ـ پيشوايى از نظر اسلام

43 ـ التوحيد و الشرك فى القرآن الكريم

44 ـ تهذيب الاصول (تقريرات اصول حضرت امام (ع )

45 ـ تذكرة الاعيان

46 ـ توسل به ارواح مقدسه يا نقدى بر آيين وهابيت

47 ـ تاريخ اسلام

48 ـ تحليلى از فلسفه ماركس

49 ـ تفسير سوره توبه و منافقون

50 ـ تفسير صحيح آيات مشكله قرآن

51 ـ حديث النبوى بين الرواية و الدراية

52 ـ حسن و قبح عملى

53ـ حكومت اسلامى در چشم انداز ما

54 ـ حكم الارجل فى الوضوء

55 ـ الحج موسم العبادى

56 ـ جهان بينى اسلامى

57 ـ جبر و اختيار (به عربى نيز منتشر شده است )

58 ـ خدا و معاد

59 ـ خدا و امامت

60 ـ خدا و پيامبران

61 ـ خاتميت از نظر قرآن و حديث و عقل (به عربى نيز منتشر شده است )

62 ـ داروينيسم

63 ـ دورنمايى از زندگانى پيشوايان اسلام (ع )

64 ـ دوست نماها (تفسير سوره منافقون )

65 ـ راه خداشناسى و شناخت صفات او

66 ـ راز بزرگ رسالت

67 ـ زندگانى امامان (ع )

68 ـ سجده بر تربت

69 ـ سرچشمه هستى

70 ـ سرنوشت از ديدگاه قرآن و حديث و عقل

71 ـ سيد المرسلين

72 ـ سيرى در تاريخ تشيع

73 ـ سبع مسائل فقهية

74 ـ شخصيتهاى اسلامى شيعه (به عربى نيز منتشر شده است )

75 ـ شفاعت از نظر قرآن و حديث و عقل

76 ـ شناخت در فلسفه اسلامى

77 ـ الشيعة و علم الكلام عبر القرون الاربعة

78 ـ شورى در قرآن و نهج البلاغه

79 ـ شناخت صفات خدا

80 ـ ضياء الناظر فى احكام المسافر

81 ـ عصر بازگشت به ايمان

82 ـ العقيدة الاسلامية

83 ـ عصمة الانبياء فى القرآن

84ـ عقائدنا الفلسفية و القرآنية

85 ـ فلسفه تاريخ و عامل محرك آن

86 ـ فرهنگ عقايد و مذاهب اسلامى (4 جلد)

87 ـ فروغ ابديت

88 ـ فلسفه اسلامى و اصول دياليكتيك

89 ـ فى ظل اصول الاسلام

90 ـ قرآن و معارف عقلى

91 ـ قدرت هاى روحى اولياى خدا

92 ـ قانونگذارى در حكومت اسلامى

93 ـ القضاء و القدر فى الفلسفة الاسلامية

94 ـ قرآن و اسرار آفرينش (تفسير سوره رعد)

95 ـ كاوشهايى پيرامون ولايت

96 ـ المختار فى اءحكام الخيار

97 ـ مع الوهابيين و خططهم و عقائدهم

98 ـ مصدر الوجود بين العلم و الفلسفة

99 ـ مشهد من حياة ائمة الاسلام

100 ـ ماركسيسم و آزادى مذهب

101 ـ مربى نمونه (تفسير سوره لقمان)

102 ـ مرزهاى اعجاز

103 ـ معاد انسان و جهان

104 ـ مفاهيم القرآن (7 جلد)

105 ـ مدخل مسائل جديد در علم كلام

106 ـ مكتب وحى

107 ـ الموجز فى اصول الفقه

108 ـ نيروى معنوى پيامبر (ص )

109 ـ نظام القضاء فى الشريعة الاسلامية الغراء (2 جلد)

110 ـ نظام المضاربة فى الشريعة الاسلاميه الغراء

111 ـ نظرية المعرفة

112 ـ نقد بازشناسى قرآن

113 ـ وحى و اقسام آن

114 ـ الوهابية فى الميزان

115 ـ هستى شناسى در مكتب صدر المتاءلهين

116 ـ اللّه خالق الكون

117 ـ اصول الفلسفة «ترجمة اصول الفلسفة آية اللّه علامه طباطبائى (ره )»

118 ـ الرسائل الاربع

119 ـ الشؤون الاقتصادية

120 ـ قاعدتان فقهيتان اللاضرر و الرضاع

https://www.imamsadeq.org     mailto:emamsadegh_int@aalulbayt.org