لعن از ديدگاه قرآن

چه کساني در قرآن مورد لعن قرار گرفته اند؟

با بررسي آيات الهي روشني مي شود که لعن شد گان در قرآن عبارتند از:

1_ کفار

إِنَّ الَّذينَ كَفَرُوا وَ ماتُوا وَ هُمْ كُفّارٌ أُولئِكَ عَلَيْهِمْ لَعْنَةُ اللّهِ وَ الْمَلائِكَةِ وَ النّاسِ أَجْمَعينَ* (1)

«كسانى كه كافر شدند، و در حال كفر از دنيا رفتند، لعنت خداوند و فرشتگان و همه مردم بر آنها خواهد بود.»

2_ کتمان کنندگان آيات الهي

إِنَّ الَّذينَ يَكْتُمُونَ ما أَنْزَلْنا مِنَ الْبَيِّناتِ وَ الْهُدى مِنْ بَعْدِ ما بَيَّنّاهُ لِلنّاسِ فِي الْكِتابِ أُولئِكَ يَلْعَنُهُمُ اللّهُ وَ يَلْعَنُهُمُ اللاّعِنُونَ* (2)

«كسانى كه دلايل روشن، و هدايتى را كه نازل كرده ايم، پس از آن كه آن را در كتاب (آسمانى آنها) براى مردم بيان نموديم، كتمان كنند، خدا آنها را لعنت مى كند; و همه لعن كنندگان نيز، آنها را لعن مى كنند»

3_دروغ گويان

فَمَنْ حَاجَّكَ فيهِ مِنْ بَعْدِ ما جاءَكَ مِنَ الْعِلْمِ فَقُلْ تَعالَوْا نَدْعُ أَبْناءَناوَ أَبْناءَكُمْ وَ نِساءَنا وَ نِساءَكُمْ وَ أَنْفُسَنا وَ أَنْفُسَكُمْ ثُمَّ نَبْتَهِلْ فَنَجْعَلْ لَعْنَتَ اللّهِ عَلَى الْكاذِبينَ *(3)

«هر گاه بعد از علم و دانشى كه به تو رسيده، (باز) كسانى درباره مسيح با تو به ستيز برخيزند، بگو: «بياييد ما فرزندان خود را دعوت كنيم، شما نيز فرزندان خود را; ما زنان خويش را دعوت نماييم، شما نيز زنان خود را; ما از نفوس خود (و كسى كه همچون جان ماست) دعوت كنيم، شما نيز از نفوس خود; آنگاه مباهله (و نفرين) كنيم; و لعنت خدا را بر دروغگويان قرار دهيم.»

4_ اصحاب سبت

يا أَيُّهَا الَّذينَ أُوتُوا الْكِتابَ آمِنُوا بِما نَزَّلْنا مُصَدِّقاً لِما مَعَكُمْ مِنْ قَبْلِ أَنْ نَطْمِسَ وُجُوهاً فَنَرُدَّها عَلى أَدْبارِها أَوْ نَلْعَنَهُمْ كَما لَعَنّا أَصْحابَ السَّبْتِ وَ كانَ أَمْرُ اللّهِ مَفْعُولاً *(4)

«اى كسانى كه كتاب آسمانى به شما داده شده! به آنچه (بر پيامبر خود) نازل كرديم ـ و هماهنگ با نشانه هايى است كه با شماست ـ ايمان بياوريد، پيش از آن كه صورت (انسانى) گروهى را محو كنيم، سپس به پشت سر بازگردانيم، يا آنها را از رحمت خود دور سازيم، همان گونه كه «اصحاب سبت» [= گروهى از تبهكاران بنى اسرائيل ]را از رحمت خود دور ساختيم; و فرمان خدا، در هر حال انجام شدنى است.»

5_ مؤمنين به جبت و طاغوت

أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذينَ أُوتُوا نَصيباً مِنَ الْكِتابِ يُؤْمِنُونَ بِالْجِبْتِ وَ الطّاغُوتِ وَ يَقُولُونَ لِلَّذينَ كَفَرُوا هؤُلاءِ أَهْدى مِنَ الَّذينَ آمَنُواسَبيلاً * أُولئِكَ الَّذينَ لَعَنَهُمُ اللّهُ وَ مَنْ يَلْعَنِ اللّهُ فَلَنْ تَجِدَ لَهُ نَصيراً *(5)

آيا نديدى كسانى را كه بهره اى از كتاب آسمانى به آنان داده شده، (با اين حال،) به «جبت» و «طاغوت» [= بت و بت پرستان ]ايمان مى آورند، و درباره كافران مى گويند: «آنها، از كسانى كه ايمان آورده اند، به راه هدايت نزديك ترند»؟! (51) «آنها كسانى هستند كه خداوند، ايشان را از رحمت خود، دور ساخته است; و هر كس را خدا از رحمتش دور سازد، هرگز ياورى براى او نخواهى يافت.»

6_ قاتل مؤمن

وَ مَنْ يَقْتُلْ مُؤْمِناً مُتَعَمِّداً فَجَزاؤُهُ جَهَنَّمُ خالِداً فيها وَ غَضِبَ اللّهُ عَلَيْهِ وَ لَعَنَهُ وَ أَعَدَّ لَهُ عَذاباً عَظيماً *(6)

«و هر كس، فرد با ايمانى را از روى عمد به قتل برساند، مجازات او دوزخ است; در حالى كه جاودانه در آن خواهد بود; و خداوند بر او غضب مى كند; و او را از رحمتش دور مى سازد; و مجازات بزرگى براى او آماده ساخته است.»

7_ ابليس

وَ إِنَّ عَلَيْكَ لَعْنَتِي إِلى يَوْمِ الدِّينِ * (7)

«و به يقين لعنت من بر تو تا روز قيامت خواهد بود.»

8_ پيمان شکنان بني اسرائيل

فَبِما نَقْضِهِمْ ميثاقَهُمْ لَعَنّاهُمْ وَ جَعَلْنا قُلُوبَهُمْ قاسِيَةً * (8)

«ولى بخاطر پيمان شكنى آنها، از رحمت خويش دورشان ساختيم; و دلهاى آنان را سخت و پر قساوت نموديم»

9_ بند? طاغوت

قُلْ هَلْ أُنَبِّئُكُمْ بِشَرّ مِنْ ذالِكَ مَثُوبَةً عِنْدَ اللّهِ مَنْ لَعَنَهُ اللّهُ وَ غَضِبَ عَلَيْهِ وَ جَعَلَ مِنْهُمُ الْقِرَدَةَ وَ الْخَنازيرَ وَ عَبَدَ الطّاغُوتَ أُولئِكَ شَرٌّ مَكاناً وَ أَضَلُّ عَنْ سَواءِ السَّبيلِ * (9)

بگو: «آيا شما را از جايگاه و كيفرى كه نزد خدا بدتر از اين است، با خبر كنم؟ كسانى كه خداوند آنها را از رحمت خود دور ساخته، و مورد خشم قرار داده، و بعضى از آنها را به صورت ميمون ها و خوك ها قرار داده; و دربندگى طاغوت در آمده اند; موقعيّت و جايگاه آنها، بدتر است; و از راه راست، گمراهترند».

10_ يهود

وَ قالَتِ الْيَهُودُ يَدُ اللّهِ مَغْلُولَةٌ غُلَّتْ أَيْديهِمْ وَ لُعِنُوا بِما قالُوا بَلْ يَداهُ مَبْسُوطَتانِ (10)

و يهود گفتند: «دست خدا بسته است.» دستهايشان بسته باد! و بخاطر آنچه گفتند، از رحمت (الهى) دور شوند! بلكه هر دو دست (قدرت) او، گشاده است»

11_ لعن دوزخيان بر يکديگر

قالَ ادْخُلُوا في أُمَم قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِكُمْ مِنَ الْجِنِّ وَ الإِنْسِ فِي النّارِ كُلَّما دَخَلَتْ أُمَّةٌ لَعَنَتْ أُخْتَها حَتّى إِذَا ادّارَكُوا فيها جَميعاً قالَتْ أُخْراهُمْ لاِ ُولهُمْ رَبَّنا هؤُلاءِ أَضَلُّونا فَآتِهِمْ عَذاباً ضِعْفاً مِنَ النّارِ قالَ لِكُلّ ضِعْفٌ وَ لكِنْ لاتَعْلَمُونَ* (11)
(خداوند به آنها) مى گويد: «در صف اقوام گمراهى از جنّ و انس كه پيش از شما بودند در آتش وارد شويد!» هر زمان كه گروهى وارد مى شوند، گروه همسان خود را لعن مى كنند; تا همگى با ذلّت در آن قرار گيرند، در اين هنگام، گروه پيروان درباره پيشوايان خود مى گويند: «پروردگارا! اينها بودند كه ما را گمراه ساختند; پس كيفر آنها را از آتش دو برابر كن. (كيفرى براى گمراهيشان، و كيفرى به خاطر گمراه ساختن ما.)» مى فرمايد: «براى هر كدام (از شما) دو عذاب است; ولى نمى دانيد.»

12_ ظالمين

وَ مَنْ أَظْلَمُ مِمَّنِ افْتَرى عَلَى اللّهِ كَذِباً أُولئِكَ يُعْرَضُونَ عَلى رَبِّهِمْ وَ يَقُولُ الأَشْهادُ هؤُلاءِ الَّذينَ كَذَبُوا عَلى رَبِّهِمْ أَلا لَعْنَةُ اللّهِ عَلَى الظّالِمينَ * (12)

چه كسى ستمكارتر است از آن كس كه بر خدا دروغ بسته؟! آنان، (روز رستاخيز) بر پروردگارشان عرضه مى شوند، در حالى كه شاهدان [= پيامبران و فرشتگان ]مى گويند: «اينها همان كسانى هستند كه به پروردگارشان دروغ بستند. اينك لعنت خدا بر ستمكاران باد!»

13_ منافقين

وَعَدَ اللّهُ الْمُنافِقينَ وَ الْمُنافِقاتِ وَ الْكُفّارَ نارَ جَهَنَّمَ خالِدينَ فيها هِيَ حَسْبُهُمْ وَ لَعَنَهُمُ اللّهُ وَ لَهُمْ عَذابٌ مُقيمٌ * (13)

«خداوند به مردان و زنان منافق و كفّار، وعده آتش دوزخ داده; جاودانه در آن خواهند ماند ـ همان براى آنها كافى است. ـ و خدا آنها را از رحمت خود دور ساخته; و عذابى پايدار براى آنهاست.»

14_ قوم عاد

وَ أُتْبِعُوا في هذِهِ الدُّنْيا لَعْنَةً وَ يَوْمَ الْقِيامَةِ أَلا إِنَّ عاداً كَفَرُوا رَبَّهُمْ أَلا بُعْداً لِعاد قَوْمِ هُود * (14)

«آنان، در اين دنيا و روز قيامت، لعنت (و نام ننگينى) به دنبال دارند! بدانيد قوم «عاد» نسبت به پروردگارشان كفر ورزيدند. دور باد «عاد» قوم هود (از رحمت خدا، و خير و سعادت)!»

15_ فرعونيان

إِلى فِرْعَوْنَ وَ مَلاَئِهِ فَاتَّبَعُوا أَمْرَ فِرْعَوْنَ وَ ما أَمْرُ فِرْعَوْنَ بِرَشيد * يَقْدُمُ قَوْمَهُ يَوْمَ الْقِيامَةِ فَأَوْرَدَهُمُ النّارَ وَ بِئْسَ الْوِرْدُ الْمَوْرُودُ * وَ أُتْبِعُوا في هذِهِ لَعْنَةً وَ يَوْمَ الْقِيامَةِ بِئْسَ الرِّفْدُ الْمَرْفُودُ * (15)

به سوى فرعون و اطرافيانش; امّا آنها از فرمان فرعون پيروى كردند; در حالى كه فرمان فرعون، مايه رشد و نجات نبود.* روز قيامت، او در پيشاپيش قومش خواهد بود; و (به جاى چشمه هاى زلال بهشت) آنها را وارد آتش مى كند; و چه بد آبشخورى است (آتش)، كه بر آن وارد مى شوند! * آنان در اين جهان و روز قيامت، لعنتى به دنبال دارند; و چه بد عطايى است (لعن و دورى از رحمت خدا)، كه نصيب آنان مى شود!

16_ نقص کنند گان پيمان الهي

وَ الَّذِينَ يَنقُضُونَ عَهْدَ اللهِ مِنْ بَعْدِ مِيثَاقِهِ وَ يَقْطَعُونَ مَا أَمَرَ اللهُ بِهِ أَنْ يُوصَلَ وَ يُفْسِدُونَ فِي الاَْرْضِ أُوْلَئِكَ لَهُمُ اللَّعْنَةُ وَ لَهُمْ سُوءُ الدَّار *(16)

آنها كه عهد الهى را پس از محكم كردن مى شكنند، و پيوندهايى را كه خدا دستور به برقرارى آن داده قطع مى كنند، و در روى زمين فساد مى نمايند، براى آنهاست لعنت (و دورى از رحمت الهى); و مجازات سراى آخرت!

17_ تهمت زنندگان به زنان پاک دامن

إِنَّ الَّذِينَ يَرْمُونَ الْمُحْصَناتِ الْغافِلاتِ الْمُؤْمِناتِ لُعِنُوا فِي الدُّنْيا وَ الْآخِرَةِ وَ لَهُمْ عَذابٌ عَظِيمٌ * (17)

«كسانى كه زنان پاكدامن و بى خبر (از هر گونه آلودگى) و مؤمن را متهم مى سازند، در دنيا و آخرت از رحمت الهى دور شدند و عذاب سختى براى آنهاست.»

18_ آزار دهندگان خدا و رسول

إِنَّ الَّذِينَ يُؤْذُونَ اللّهَ وَ رَسُولَهُ لَعَنَهُمُ اللّهُ فِي الدُّنْيا وَ الآخِرَةِ وَ أَعَدَّ لَهُمْ عَذاباً مُهِيناً * (18)

«آنها كه خدا و پيامبرش را آزار مى دهند، خداوند آنان را از رحمت خود در دنيا و آخرت دور ساخته، و براى آنها عذاب خواركننده اى آماده كرده است.»

19_ گمراه کنندگان

وَ قالُوا رَبَّنا إِنّا أَطَعْنا سادَتَنا وَ كُبَراءَنا فَأَضَلُّونَا السَّبِيلاَ * رَبَّنا آتِهِمْ ضِعْفَيْنِ مِنَ الْعَذابِ وَ الْعَنْهُمْ لَعْناً كَبِيراً * (19)

«و مى گويند: «پروردگارا! ما از سران و بزرگان خود اطاعت كرديم و ما را گمراه ساختند.»* «پروردگارا! آنان رااز عذاب، دو چندان ده و آنها را به طور كامل از رحمتت دور ساز!»*

20_کساني که سوء ظن به خدا دارند

وَ يُعَذِّبَ الْمُنافِقِينَ وَ الْمُنافِقاتِ وَ الْمُشْرِكِينَ وَ الْمُشْرِكاتِ الظّانِّينَ بِاللّهِ ظَنَّ السَّوْءِ عَلَيْهِمْ دائِرَةُ السَّوْءِ وَ غَضِبَ اللّهُ عَلَيْهِمْ وَ لَعَنَهُمْ وَ أَعَدَّ لَهُمْ جَهَنَّمَ وَ ساءَتْ مَصِيراً *(20)

«و (نيز) مردان و زنان منافق و مردان و زنان مشرك را كه به خدا گمان بد مى برند مجازات كند; (آرى) حوادث ناگوارى (كه براى مؤمنان انتظار مى كشند) تنها بر خودشان فرو مى آيد. خداوند بر آنان غضب كرده و از رحمت خود دورشان ساخته و جهنم را براى آنان آماده كرده; و چه بد سرانجامى است!»

21_ شجر? ملعونه

وَ إِذْ قُلْنا لَكَ إِنَّ رَبَّكَ أَحاطَ بِالنّاسِ وَ ما جَعَلْنَا الرُّؤْيَا الَّتِي أَرَيْناكَ إِلاّ فِتْنَةً لِلنّاسِ وَ الشَّجَرَةَ الْمَلْعُونَةَ فِي الْقُرْآنِ وَ نُخَوِّفُهُمْ فَما يَزِيدُ هُمْ إِلاّ طُغْياناً كَبِيراً * (21)

(به ياد آور) زمانى را كه به تو گفتيم: «پروردگارت احاطه (و آگاهى كامل) به مردم دارد; و رؤيايى را كه به تو نشان داديم و درخت نفرين شده را كه در قرآن ذكر كرده ايم، فقط براى آزمايش مردم بود. و ما آنها را بيم مى دهيم; امّا جز طغيان شديد، چيزى بر آنها نمى افزايد!»

1. بقره، 161 .
2. بقره، 159 .
3. آل عمران، 61.
4. نساء، 47.
5. نساء، 52-51.
6. نساء، 93.
7. ص، 78 .
8. مائده 13-12.
9. مائده، 60.
10. مائده، 64.
11. اعراف، 38.
12. هود، 18.
13. توبه، 68.
14. هود، 60.
15. هود،99-97.
16. رعد، 25.
17. نور، 23.
18 . احزاب،57.
19. احزاب،68 -67.
20. فتح، 6.
21. اسراء، 60.

/انتهاي پيام/