غذاهاي بهشتيان
در اين نوشتار به معرفي اجمالي غذاها و خوراکي هاي بهشتي ميپردازيم و بر اساس آيات قرآن کريم و برخي از احاديث، آن ها را در دو قسمت مورد مطالعه قرار ميدهيم.
خوراکيها
خداوند در سه مورد به صورت دستور به اهل بهشت ميفرمايد: «بخوريد و بياشاميد، نوشجان شما باد، اين پاداش اعمال نيکي است که در دنيا انجام دادهايد».1
امّا آنان چه چيزي را بايد بخورند؟ آنچه قرآن بدان تصريح ميکند، يک ماده مهم غذايي است، يعني گوشت و به دو صورت است:
در يک آيه ميفرمايد: «ما آنان را به وسيله ميوهها و گوشت، هر چه ميل دارند، امداد بخشيديم».(سوره طور، آيه22)
در آيه ديگر ميفرمايد: «ميوهها را در اختيار آنان قرار ميدهيم، تا هر چه را ميخواهند انتخاب کنند و گوشت پرندگان را هر چه ميل دارند، بخورند».(سوره واقعه، آيه20 و21)
امّا مواد خوراکي به اين دو نوع ـگوشت و گوشت پرندگانـ منحصر نيست و در آيات ديگري ميفرمايد: «لکم فيها ما تشتهي أنفسکم». (سوره فصلت، آيه31) هر کس مواد ديگر غذايي، اعم از نان و مواد ديگري احتياج داشته باشد و بخواهد، ميتواند اراده کند، تا براي او آماده گردد.
امام باقر ميفرمايند: «براي اهل بهشت، سفرههايي پهن ميگردد که چيزهاي ديگري را هم که بدان ميل کنند، از غذاهاي لذيذتر و خوشطعمتر و خوشبوتر، در آن سفرهها فراهم ميگردد، تا جايي که آن غذاها به قدري زياد است که به ديگران هم ميدهند.2
همچنين قرآن مجيد به منظور تأمين هر گونه خواستههاي بهشتيان ميفرمايد: «ولهم ما يشاؤون فيها…»؛ هر چه بخواهند در آنجا، براي آنان هست و نزد ما نعمتهاي اضافي ديگري است که به فکر هيچ کس نميرسد.(سوره ق، آيه 35)
ميوهها
قرآن کريم، ميوههاي بهشتي را با واژه «ثمره»3 و «ثمرات»4 و با واژه «فواکه»5 يعني ميوهها در نوزده مورد مطرح کرده است و اين ميوههاي خوشطعم و خوشرنگ، براي اهل بهشت، داراي امتيازات و خصوصياتي است که در ذيل به بعضي از آنها اشاره ميشود:
1. آن ميوهها فراوان و انبوه است و تمام شدني نيست: «فاکهة کثيرة».(سوره زخرف، آيه 73)
2. فراواني ميوهها به حدّي است که آنان هر کدام و هر چه را ميخواهند، انتخاب ميکنند: «وفاکهةٍ ممّا يتخيرون».(سوره واقعه، آيه20)
3 . هر نوع ميوهاي بخواهند در اختيار آنان قرار ميگيرد و از هر نوع آرامش برخوردارند و در نهايتِ امنيت بهسر ميبرند: «يدّعون فيها بکلّ فاکهة آمنين».(سوره دخان، آيه 55)
4. فراواني ميوهها به حدّي است که نه قطع ميشود و نه پايان ميپذيرد و نه کسي افراد را براي استفاده از آنها جلوگيري ميکند: «لا مقطوعة و لا ممنوعة».(سوره واقعه، آيه33)
5. فضاي صفا و صميميت براي استفاده از ميوهها بهقدري عالي و معنوي است که هم ميوهها داراي ارزش فراواني است و هم افرادي که از آنها استفاده ميکنند، مورد احترام و تکريم قرار ميگيرند: «فواکه وهم مکرمون».(سوره صافّات، آيه42)
6 . بهمنظور خاطر جمعي و لذّت بيشتر از ميوههاي بهشتي و اطمينان داشتن از تمام نشدن آنها و يا به منظور تجديد خاطره از نمونههاي ميوههاي دنيايي، از هر کدام دو نوع (نوع دنيايي و نوعي که شبيه آن را نديدهاند) وجود دارد: «من کلّ فاکهةٍ زوجان».(سوره الرحمن، آيه52)
7. افراد بهشتي، هر ميوهاي که بخواهند در اختيار آنها قرار ميگيرد و بدون نگراني، هر مقدار و هر کدام را که ميل داشته باشند، ميخورند: «و فواکه ممّا يشتهون».(سوره مرسلات، آيه42)
8. براي چيدن ميوهها، دردسر و زحمت تحمّل نميکنند، زيرا درختان و شاخههاي آنها به هم نزديک و شاخههاي آنها کوتاه و نزديک است: «قطوفها دانية».(سوره حاقه، آيه23)
9. بهشتيان، در حاليکه بر تختها تکيه زده و انواع ميوههاي فراوان و نوشيدنيهاي لذّتبخش در اختيار آنهاست، با خيال راحت و لذّت کامل از آنها استفاده ميکنند: «متکئين فيها يدعون فيها بفاکهةٍ…».(سوره ص، آيه51)
امّا اين ميوهها چه ميوههايي هستند؟ مواردي را که قرآن کريم بدان تصريح ميکند، خرما، انار (سورهالرحمن، آيه 68) و انگور (سوره نبأ، آيه32) است.
در روايتي امام صادق فرموده است: «خمسة من فواکه الجنّة في الدنيا: الرّمان الإمليسي و التّفاح و السّفرجل و العنب و الرّطب المشاق».6
پنج نوع از ميوههاي بهشتي در دنيا موجود است: انار دشتي، سيب، گلابي، انگور و رطب خوشبو.
طبق روايات ديگري از امام باقر از ميوههاي ديگر بهشتي، مثل: «هندوانه، انجير و زيتون سخن بهميان آمده است».7
پيامبر نيز فرمودهاند: انواع ميوهها در بهشت وجود دارد و افراد در حالي که روي تختها تکيه دادهاند، از هر نوعي که ميل داشته باشند، استفاده ميکنند».8
امام علي هم از ميوههاي رنگارنگ و مختلف بهشتي که در پوست و غلاف خود قرار دارند و بدون هر گونه زحمت و دردسري قابل چيدن و خوردن است، سخن بهميان آورده است.9
همچنين درباره حبوبات و سبزيهاي بهشتي، غير از آنچه از آياتي چون: «هر چه بخواهيد در اختيار شما قرار ميگيرد» (سوره ق، آيه 35) استفاده ميشود، همه انواع سبزيها هم فراهم خواهد بود. قرآن هم ميفرمايد: «دانههاي (غذايي) که همراه با ساقه و برگ است و به صورت نرم درميآيد و نيز گياهان خوشبو و معطّر در اختيار اهل بهشت قرار داده ميشود».(سوره الرحمن، آيه12)
بههرحال، درباره ميوههاي بهشتي، غير از ويژگيهايي که بيان شد، سه موضوع مهمّ ديگر را هم بايد مورد توجّه داشته باشيم:
1. ميوههاي بهشتي، هميشه تر و تازهاند، بهگونهاي که هر وقت اهل ايمان آنها را ميخورند، ميگويند: «اين همان است که از قبل در دنيا ميخورديم و وعده آن به ما داده شده بود، امّا هر بار ميوهاي را ميخوريم، براي ما، طعم و مزهاي جديد دارد».(سوره بقره، آيه 25)
2.آن ميوهها، در عين حالي که فراوان است و همه از آن بهرهمند ميگردند و در کنار آنها محرومي وجود ندارد، ميوهها هميشگي هستند و تمام شدني ندارند: «اُکُلُها دائم».(سوره رعد، آيه 35)
3. با وجود اينکه اهل بهشت ميوههاي فراوان و مختلف را هر چه ميل داشته باشند 10، بهطور انبوه ميخورند، احتياج به دفع فضولات و تحمّل زحمت و ناراحتي هم نخواهند داشت.
در اين باره، يک مرد مسيحي که اهل شام بود، از امام باقر سؤال کرد: چگونه ميشود اهل بهشت، آنهمه خورد و خوراک داشته باشند و احتياج به دفع فضولات و قضاي حاجت پيدا نکنند؟ براي من آن را در يک مثال دنيايي بيان کن.
امام باقر فرمود: «جنين هم در شکم مادر، از آنچه مادر ميخورد تغذيه ميکند؛ امّا به قضاي حاجت و دفع فضولات داخل بدن خود احتياج پيدا نميکند».11
وضع خورد و خوراک بهشتيان و احتياج نداشتن به دفع فضولات و آلودگيها، در آن مکان پاک و پاکيزه از هر جهت، اينگونه ميباشد.
1. سورههاي طور، آيه19؛ الحاقه، آيه24؛ مرسلات، آيه43.
2. بحار الانوار، ج 8، ص 199.
3.سوره بقره، آيه 25.
4.سوره محمد، آيه 15.
5 . سوره مؤمنون،آيه 19.
6. الخصال، ج 1، ص 289؛ بحار الانوار، ج 8، ص 130.
7. کتاب جنّت و نار، ص 125.
8. بحار الانوار، ج 8، ص 160.
9.نهجالبلاغه، صبحي صالح، خ 165، ص 239؛ فيضالاسلام، خ 164، ص 537.
10. سورههاي يس، آيه57؛ واقعه، آيه20؛ مرسلات، آيه42.
11. بحار الانوار، ج 8، ص 182 و 122.
منيع: پايگاه حوزه.
/انتهاي پيام/