جمهوري اسلامي و خطر پوك شدگي از درون
محمد كوشكي، گروه انديشه «شبکه خبر دانشجو»؛ استحاله را فرآيند تغيير از يك حالت به حالت ديگر تعريف كردهاند، فرآيندي كه در آن موضوع تحت استحاله تغيير ماهيت داده و مختصات و ويژگي هاي سابق خود را از دست مي دهد، اما ظاهر اوليه اش تغيير نمي كند. ظاهر و شمايل، همان ظاهر و شمايل سابق است اما ريشه هاي هويتي و مختصات ذاتي اش تغيير كرده است. خصيصه ها، جهت گيري ها و تمايلات به سمت و سوي جديد چرخش پيدا كرده و نرم افزار جديدي بر سخت افزار سابق سوار مي شود. اين روح جديد اهداف و غايات جديدي مي آفريند كه با اهداف و تمايلات سابق همخواني ندارد.
چنين تغيير و تحولاتي علاوه بر نظام هاي ذهني و فكري افراد و سازمانها، بر نظام هاي اجتماعي و حكومتي هم قابل تععميم است. يك نظام اجتماعي يا حكومتي هم ميتواند با حفظ سخت افزار ظاهري خود، تغيير ماهيت داده و روح و نرم افزار جديدي را بپذيرد. در اين حالت سيرت جديد، مجموعه نظام را به سوي اهداف و افق هاي خاص خود هدايت مي كند. اينجاست كه آرام آرام نظام از هويت سابق خود فاصله گرفته و به سمت و سوي جديد حركت مي كند كه با سمت و سوهاي سابق فاصله دارد اما ظاهر آن هيچ تغييري نكرده است.
اگر نظام اسلامي را يك نظام اجتماعي و يا حتي حكومتي بدانيم، در اين صورت اين نظام ظاهري دارد و باطني، جسمي دارد و روحي، معنايي دارد و قالبي. جمهوري اسلامي جسم نظام است و انقلاب اسلامي روح آن، جمهوري اسلامي قالب نظام است و انقلاب اسلامي معنا و مضمون آن. انقلاب اسلامي منظومه انديشه اي است كه در كالبد جمهوري اسلامي دميده شده است.
انقلاب اسلامي منظومه مجردي است كه در ساختاري به نام جمهوري اسلامي عينيت ملموس يافته است. انقلاب اسلامي دايره المعارف معنايي جمهوري اسلامي است. براي يافتن معناي مفاهيمي از قبيل سياست عدالت مردم، حكومت، استكبار، استضعاف، دوست، دشمن و نظاير آن بايد به دايره المعارف معنايي نظام اسلامي رجوع كرد نه بسته هاي اهدايي شرق و غرب، كه دايره المعارف مجموعه اي از معناست كه براي يافتن معناي يك مفهوم به آن رجوع مي شود.
استحاله را تغيير ماهيت و معناي يك نظام اجتماعي دانستيم كه با حفظ ظاهر اتفاق مي افتد. چنانچه جمهوري اسلامي را موضوع مورد مطالعه قرار دهيم در اين صورت استحاله نظام يعني تغيير و تعويض دايرة المعارف معنايي و هويت آن با حفظ ظاهر اوليه. اينجاست كه جمهوري اسلامي معاني ديگري براي مفاهيم بنيادي خود قايل مي شود بدون آنكه چهره ظاهري اش تغيير كند. شكل ظاهري نظام اسلامي برقرار است اما از شعارها و آرمانهايي كه در بهمن 57 و سالهاي جنگ ديده مي شد خبري نيست و اين يعني استحاله جمهوري اسلامي، يعني پوك شدن دروني نظام، يعني از قالب تهي شدن جمهوري اسلامي از اسلام ناب و غالب شدن روح اسلام آمريكايي بر آن.
مقام معظم رهبري در اين زمينه سخنان قابل تأملي دارند:
«نظام جمهوري اسلامي يك ساحت حقوقي و رسمي دارد كه آن قانون اساسي مجلس شوراي اسلامي، دولت اسلامي، انتخابات دهمين و همين چيزهايي كه مشاهده مي كنيد است. اما هميشه در دل ساخت حقوقي، يك ساخت حقيقي، يك هويت حقيقي وجود دارد. آن هويت حقيقي در حكم معنا و مضمون است. اگر آن معنا و مضمون تغيير پيدا كند ولو اين ساخت ظاهري و حقوقي هم بماند نه فايده اي خواهد داشت و نه دوامي خواهد داشت. انحراف از هدف ها و آرمان ها و جهت گيري ها را بايد حفظ كرد كه پيش نيايد. جزو درگيري هاي اساسي در اين دو دهه گذشته همين بوده است تلاش هاي زيادي شده است كه جمهوري اسلامي از روح و معناي خود خارج كند.»(دي ماه 87 در ديدار با اساتيد و دانشجويان دانشگاه علم و صنعت)
ايشان خطر استحاله دروني و از قالب تهي شدن هايي از اين جنس را بسيار بيشتر از خطرات خارجي دانسته و در ادامه تاكيد مي كنند: «اگر اين مغزهاى حقيقى و اين بخشهاى اصلىِ هويت واقعى جمهورى اسلامى از دست برود و ضعيف شود، ساخت ظاهرىِ جمهورى اسلامى خيلى كمكى نمي كند؛ خيلى اثرى نميبخشد و پسوند اسلامى بعد از مجلس شورا، مجلس شوراى اسلامى، دولت جمهورى اسلامى، به تنهائى كارى صورت نميدهد. حوادث گوناگون نخواهد توانست اين درخت تناور را تكان بدهد آن روزي كه يك نهال بود نتوانستند از جا درش بياورند امروز تبديل شده به يك درخت تناور و ريشه داده بايد مراقب خودمان باشيم كه از درون پوك نشويم، از درون پوسيده نشويم.»(همان)/انتهاي پيام/