آيه صادقين
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ وَكُونُوا مَعَ الصادِقِينَ اى كسانى كه ايمان آوردهايد! از (مخالفت فرمان) خدا بپرهيزيد، و با صادقان باشيد. «توبه/ 119»
آيه فوق، آيه صادقين نامگذارى شده است و يكى ديگر از آيات متعدّد مربوط به ولايت و امامت و عصمت حضرت على عليه السلام و يازده فرزندش عليهم السلام مىباشد.
خداوند در اين آيه، مؤمنان را به پيروى و تبعيّت از «صادقين» فراخوانده است؛ خداوند در اين آيه شريفه كه مخاطب آن مؤمنين و مسلمانان هستند، به آنها دو دستور مىدهد:
نخست اين كه مسلمانان تقواى الهى را پيشه كنند، تقوايى كه بالاترين سرمايه محسوب مىشود، تقوايى كه ميزان قرب الى اللَّه است و هر چه سالك الى اللَّه درجه عالىترى از تقوى داشته باشد به خداوند نزديكتر مىشود و هر چه كمتر باشد از خداوند دورتر مىشود.
دومين دستورى كه خداوند در اين آيه به مؤمنان مىكند؛ اين كه همراه صادقين (راستگويان) باشيد.
صادقين چه كساني هستند؟
آيا منظور از «صادقين» در اين آيه شريفه، كه مسلمانان موظّف به پيروى از آنها شدهاند، افراد خاصى هستند و يا منظور معناى لغوى آن و همراهى كردن با هر انسان راستگويى است؟
منظور از «صادقين» در اين آيه شريفه، هر انسان راستگويى نيست، بلكه افراد خاصّى منظور مىباشد، دو قرينه و شاهد و دليل بر اين ادّعا وجود دارد:
1- نخست اين كه اگر «صادقين» به معناى عام باشد و افراد خاصى مد نظر نباشد، مىفرمايد: «كونوا من الصّادقين» نه «مع الصّادقين» چون همه بايد از راستگويان باشند، نه اين كه صرفاً همراه آنان باشند؛ بنا بر اين از آنجا كه «معالصّادقين» گفته شده و پيروى از آنها لازم گشته، معلوم مىشود، منظور افراد خاصّ و برجستهاى هستند كه پيروى از آنها لازم شده است.
2- شاهد دوم اين كه ظاهر آيه نشان مىدهد اين همراهى و پيروى بى قيد و شرط است و چون همراهى و پيروى از صادقين بى قيد و شرط است، پس لابد صادقين مورد بحث، ضمانت الهى دارند و مصون از خطا و اشتباه هستند؛ چون اگر معصوم نباشند مسلمانان نمىتوانند هميشه از آنها پيروى كنند، بلكه به هنگام اشتباه و خطا و گناه، بايد از آنها جدا شوند.
بنا بر اين، چون همراهى و پيروى از «صادقين» به صورت مطلق ذكر شده، بايد آنان افراد خاصّ و معصوم از خطا و گناه باشند تا پيروى بى قيد و شرط از آنها امكانپذير باشد.
نتيجه اين كه يا بايد همراهى و اطاعت از صادقين مطلق باشد، ولى «صادقين» مقيّد به افراد خاصّى باشند و يا اين كه «صادقين» مطلق باشند و شامل تمام راستگويان شوند و همراهى و پيروى از آنان مقيّد شود و طبق دو قرينهاى كه گذشت، همان احتمال اوّل صحيح است؛ بنا بر اين «صادقين» مقيّد است و منظور از آن افراد خاصّى است؛ ولى همراهى و پيروى از آن افراد خاص مطلق است.