اطاعت خاشعين
گروه معارف «شبكه خبر دانشجو»، در دعاي روز پانزدهم ماه مبارك رمضان آمده است:
اللهمّ ارْزُقْني فيهِ طاعَةَ الخاشِعين واشْرَحْ فيهِ صَدْري بإنابَةِ المُخْبتينَ بأمانِکَ يا أمانَ الخائِفين.
خدايا روزي کن مرا در آن فرمانبرداري فروتنان وبگشا سينه ام در آن به بازگشت دلدادگان به امان دادنت اي امان ترسناکان.
«خاشعين» از ماده «خشوع» به معنى حالت تواضع و ادب جسمى و روحى است كه در برابر شخص بزرگ يا حقيقت مهمى در انسان پيدا مىشود، و آثارش در بدن ظاهر مىگردد.
در حديثى مىخوانيم: پيامبر صلى الله عليه و آله مردى را ديد كه در حال نماز با ريش خود بازى مىكند فرمود: أَما أِنَّهُ لَوْ خَشَعَ قَلْبُهُ لَخَشَعَتْ جَوارِحُهُ!: «اگر او در قلبش خشوع بود، اعضاى بدنش نيز خاشع مىشد». «تفسير صافي»
اشاره به اين است كه: خشوع يك حالت درونى است كه در برون اثر مىگذارد.
براى تحصيل خشوع و حضور قلب در نماز و ساير عبادات، امور ذيل را دقيقاً توصيه مىكنيم:
1- به دست آوردن آنچنان معرفتى كه دنيا را در نظر انسان كوچك، و خدا را بزرگ كند، تا هيچ كار دنيوى نتواند به هنگام راز و نياز با معبود نظر او را به خود جلب و از خدا منصرف سازد.
2- توجه به كارهاى پراكنده و مختلف، معمولًا مانع تمركز حواس است و هر قدر انسان، توفيق پيدا كند كه مشغلههاى مشوش و پراكنده را كم كند، به حضور قلب در عبادات خود كمك كرده است.
3- انتخاب محل و مكان نماز و ساير عبادات نيز، در اين امر، اثر دارد، به همين دليل، نماز خواندن در برابر اشياء و چيزهائى كه ذهن انسان را به خود مشغول مىدارد، مكروه است.
و همچنين، در برابر درهاى باز و محل عبور و مرور مردم، در مقابل آئينه و عكس و مانند اينها. به همين دليل، معابد مسلمين هر قدر سادهتر، خالى از زرق و برق و تشريفات باشد، بهتر است؛ چرا كه به حضور قلب كمك مىكند.
4- پرهيز از گناه نيز عامل مؤثرى است؛ زيرا گناه قلب را از خدا دور مىسازد، و از حضور قلب مىكاهد.
5- آشنائى به معنى نماز و فلسفه افعال و اذكار آن، عامل مؤثر ديگرى است.
6- انجام مستحبات نماز و آداب مخصوص آن چه در مقدمات و چه در اصل نماز نيز كمك مؤثرى به اين امر مىكند.
7- از همه اينها گذشته، اين كار، مانند هر كار ديگر نياز به مراقبت، تمرين، استمرار و پىگيرى دارد، بسيار مىشود كه در آغاز انسان در تمام نماز يك لحظه كوتاه قدرت تمركز فكر پيدا مىكند، اما با ادامه اين كار، و پىگيرى و تداوم، آنچنان قدرت نفس پيدا مىكند كه مىتواند به هنگام نماز دريچههاى فكر خود را بر غير معبود مطلقاً ببندد! (دقت كنيد).
تفسير نمونه، ج14.
/انتهاي پيام/