کودتای ۲۸ مرداد

پس از کودتای ۲۸ مرداد ۱۳۳۲، محدودشدن فعالیت‌های سیاسی و گسترش فضای امنیتی، بسیاری از مسیر‌های علنی اعتراض را مسدود کرد؛ اما مخالفت با وضعیت موجود به‌طور کامل از میان نرفت و در محیط‌هایی، چون دانشگاه، بازار، حوزه‌های علمیه و میان جریان‌های سیاسی ادامه پیدا کرد.

فرمانده کل انتظامی جمهوری اسلامی ایران گفت: کودتای ۲۸ مرداد سال ۱۳۳۲، مداخله آشکار و مستقیم آمریکا و انگلیس استعمارگر در حق تعیین سرنوشت و اراده ملت ایران و تجاوز به حق حاکمیت مردم بود.

تجربه ۳۰ تیر و ۲۸ مرداد نشان می‌دهد که اگر جریان‌های مختلف یک حرکت اجتماعی نتوانند پس از شکل‌گیری اتحاد اولیه، اختلافات خود را مدیریت کنند، سرمایه اجتماعی از بین خواهد رفت و زمینه برای ورود و اثرگذاری بازیگران خارجی فراهم می‌شود.

از کودتای آژاکس و «شاه چمدانی» تا نقش تنگه هرمز در تحمیل شکست بزرگ به آمریکا؛ مرور تاریخی و تحلیل اقتصادی جنگ تمام‌عیار که می‌تواند به کار امروز بیاید.

نشست خبری نمایشگاه تخصصی تاریخ معاصر با عنوان «یک تجربه تاریک» برگزار شد؛ رویدادی که با حضور بیش از ۱۱۰ ناشر، برگزاری ۹ نشست علمی و ارائه ده‌ها سند و اثر هنری، تلاش دارد با نگاهی تحلیلی به کودتای ۲۸ مرداد، حافظه تاریخی جامعه را بازسازی و از تحریف آن جلوگیری کند.

شهید مصطفی چمران از شاهدان عینی حادثه ۱۶ آذرماه سال ۱۳۳۲ است، ایشان در سال ۱۳۴۱ در روایتی این اتفاق تاریخی را به رشته تحریر درآورده است.

در میز تحلیلی که به مناسبت سالروز کودتای ۲۸ مرداد برگزار شد، دانشجویان دهه هشتادی دانشگاه‌های استان قم با مرور این واقعه تاریخی، نقش دخالت خارجی و پیامدهای اعتماد به آمریکا را بررسی کردند.

مورخ، نویسنده و روزنامه نگار در رونمایی از دادخواست دادگاه شکایت از آمریکا با موضوع کودتای ۲۸ مرداد: مصدق نه جمهوری خواه بود نه می‌خواست شاه را عوض کند فقط می‌خواست شاه ایران مثل شاه نروژ شود. اطرافیان شاه مدام می‌گفتند مصدق می‌خواهد رئیس جمهور بشود یا می‌خواهد رژیم را عوض کند. مطبوعات انگلیسی‌ها مدام به آمریکایی‌ها القا می‌کردند که ایران می‌خواهد کمونیست شود. حزب توده یکی از مسببین ۲۸ مرداد است؛ حزب توده بعد‌ها هم به این موضوع اقرار کردند و گفتند ما اشتباه کردیم با مصدق در افتادیم.

مورخ، نویسنده و روزنامه نگار در رونمایی از دادخواست دادگاه شکایت از آمریکا با موضوع کودتای ۲۸ مرداد: آمریکا ایران را به حالت نیمه مستملکه درآورد و وارد پیمان بغداد کرد. به دستور آمریکایی‌ها میلیون‌ها دلار پول نفت ایران صرف ساخت جاده‌های نظامی شد. دولت آمریکا در پیمان بغداد گفته بود که اگر جنگ شود فقط از جنوب غرب ایران دفاع خواهد کرد که آن هم به خاطر نفت بود.

مورخ، نویسنده و روزنامه نگار در رونمایی از دادخواست دادگاه شکایت از آمریکا با موضوع کودتای ۲۸ مرداد: آمریکا از سال ۱۳۲۰ به این طرف روش سبعانه‌ای در قبال ایران پیش گرفت. ما آمریکایی‌ها را به ایران دعوت نکردیم. یکی از موارد شکایت باید این باشد که آمریکایی‌ها چرا به ایران آمدند؟ چه کسی از آن‌ها دعوت کرده بود؟ آیا می‌شود یک کشوری بدون اجازه دولت، ۳۰ هزار سرباز خود را وارد بنادر جنوب ایران بکنند؟

جدیدترین قسمت از برنامه «نقد سینما» به نقدوبررسی مستند «کودتای ۵۳» و فیلم سینمایی «آرژانتین ۱۹۸۵» می‌پردازد.

رئیس مجلس در نطق پیش از دستور: کودتای ۲۸ مرداد از مصادیق غیرقابل انکاری است که یادآوری می‌کند هنگامی که نظام سلطه منافع خود را در خطر می‌بیند، بی ارزش بودن دموکراسی و آزادی، آشکار می‌شود، آمریکای امروز همان آمریکای ۲۸ مرداد است و نگاه مستکبرانه آن‌ها به مردم دیگر کشور‌ها از جمله ایران هیچ تغییری نکرده است و با زیر پا گذاشتن تمامی قواعد حقوقی و انسانی، خون پاک فرزندان برومند ملت ایران همچون شهید سلیمانی را بر زمین ریخت. تاریخ جنایت‌های آمریکا، به ملت ایران این درس را آموخته است که مستکبرین هرگز اصلاح شدنی نیستند و آنچه تضمین استقلال و آزادی مردم ایران است، تنها تبدیل شدن به ایران قوی است و قوی شدن ایران نیز در گرو قوی شدن تک تک مردم ایران است.