جلالی: ایران رژیم صهیونیستی را به عنوان طرف مذاکره به رسمیت نمیشناسد
به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری دانشجو، کاظم جلالی، سفیر جهوری اسلامی ایران در روسیه در گفتگو با خبرگزاری روسی ریانووستی اظهار داشت: شرایط جدید بازار جهانی انرژی نشان داده که همکاری نزدیکتر میان تولیدکنندگان بزرگ گاز مانند ایران و روسیه میتواند نقش مهمی در تقویت امنیت انرژی و ثبات بازار منطقهای ایفا کند.
متن این مصاحبه به شرح زیر است:
سوال: آیا ایران در پی درگیری با آمریکا و اسرائیل، از روسیه درخواست کمک، از جمله کمک نظامی کرده است؟ اگر بله، چه نوع کمکی؟
جلالی: ما دو کشور همسایه و دوست هستیم و آنچه که برای همکاری ها نیاز باشد به همدیگری منتقل و به هم کمک میکنیم.
سوال: آیا ایران تلاش کرده است از طریق روسیه با مقامات اسرائیل تماس برقرار کند؟ آیا ممکن است دوباره روسیه بهعنوان میانجی میان ایران و اسرائیل ایفای نقش کند؟
جلالی: جمهوری اسلامی ایران، رژیم صهیونیستی را به عنوان یک طرف قابل مذاکره برسمیت نمی شناسد و تاکنون هیچ موردی از میانجیگری یا اقدامی شبیه آن، در این رابطه وجود نداشته است. در تحولات اخیر نیز ایران پاسخ آنها در میدان داده است و بدنبال میانجیگری یا هرگونه اقدامی مشابه با آن نیست. این اسرائیلیها بودند که به آقای پوتین گفتند ما قصد حمله به ایران نداریم که از طریق رییس جمهور روسیه به ما منتقل شد و همان موقع هم می دانستیم آنها دروغ میگویند و الان دروغگویی آنها اثباث شد.
سوال: آیا ایران بهطور کامل گزینه بازگشت به مذاکرات با آمریکا را برای خود منتفی میداند؟ یا در شرایط خاصی این امر ممکن است؟ تحت چه شرایطی؟
جلالی: کشور ما در حال حاضر تحت تجاوز بیرحمانهی ایالات متحده و رژیم اسرائیل قرار دارد و بالاترین اولویت کشور، حفاظت از حاکمیت ملی و تمامیت سرزمینی است. در چنین شرایطی، هیچکس به مذاکره با آمریکا فکر نمیکند. البته ایران پیش از این بارها تجربهی مذاکره با آمریکا را داشته که دو مورد اخیر آن، با دولت کنونی بوده است. دیدید که هر دو بار، مذاکره مقدمهای برای شروع تجاوز و ابزاری برای فریب بود. البته جمهوری اسلامی ایران هیچگاه میز مذاکره را ترک نکرده، زیرا به ماهیت برنامهی هستهای خود اطمینان داشته و مانعی برای اعتمادسازی و اقدامات شفافساز در برابر خود نمیدیده است.
سوال: ایران اعلام کرده بود که با استفاده از موشک، ناو هواپیمابر "آبراهام لینکلن" را هدف قرار داده است. هدف چه بود — آیا واقعاً قصد وارد کردن خسارت به ناو را داشت یا صرفاً میخواست آن را وادار به عقب نشینی از ایران کند؟ و بهطور کلی، آیا ایران توانایی غرق کردن یک ناو هواپیمابر آمریکایی را دارد؟
جلالی: ایران در راهبردها و تاکتیکهای نبرد، دارای دکترین منحصربهفرد است و سطح و شدت درگیری را در هر جبهه با توجه به مقتضیات خاص خود تنظیم میکند. نیروهای آمریکایی و اسرائیلی تاکنون با بخشی از توانمندیهای دفاعی ایران آشنا شدهاند. آسیب به ناو لینکلن پیامی بود که امید میرود توسط متجاوز دریافت شده باشد. این تصور که ایران تاکنون هرچه توانسته انجام داده، خطایی بزرگ است که پیامدهای آن بیش از هر کس، گریبان متجاوزان را خواهد گرفت. با تداوم تجاوز، آسیب به نیروها و تجهیزات دشمن بهطور فزایندهای رشد خواهد داشت.
سوال: دونالد ترامپ رئیسجمهور آمریکا مدعی شده است ایران ظاهراً دو بار تلاش کرده بود مقدمات ترور او را فراهم کند، آیا ایران تاکنون چنین برنامههایی داشته است؟ آیا اکنون ایران بهعنوان اقدام تلافیجویانه، امکان حذف فیزیکی برخی از مقامات اسرائیل یا آمریکا را بررسی میکند؟
جلالی: هیچ دستگاه امنیتی آمریکایی – حتی در دولت ترامپ – چنین ادعایی را تأیید نکرده است؛ ترامپ در بازهی انتخابات سعی داشت با طرح چنین ادعاهایی، محبوبیت خود را افزایش دهد. جمهوری اسلامی ایران تلاشی برای ترور رئیس جمهور آمریکا نداشته و مجازات او را در محاکم بینالمللی دنبال کرده است. با این حال، جنایت ترور رهبر معظم انقلاب اسلامی، میتواند قواعد درگیری را تغییر دهد. تصمیم برای نحوهی مجازات عاملان این جنایت، در زمان مقتصی در تهران اتخاذ خواهد شد.
سوال: آیا ایران در پی درگیری با آمریکا، موضع رسمی خود مبنی بر عدم تمایل به دستیابی به سلاح هستهای و عدم اقدام در این راستا را بازنگری خواهد کرد؟ آیا موضوع خروج از معاهده عدم اشاعه سلاحهای هسته ای (ان پی تی) در حال حاضر از سوی مقامات ایران بررسی میشود؟
جلالی: ایران بارها گفته است بر اساس دکترین امنیتی و فتوای رهبر، ایران هرگز به دنبال سلاح هستهای نخواهد بود. ایران عضو متعهد NPT است. ما برنامه صلحآمیز هستهای داریم و مشکلی برای اطمینان دادن به دیگران نداریم. در این شرایط آنچه که بسیار اهمیت دارد و در خصوص آن مدیر کل آژانس بین المللی لازم است هشدار های لازم را صادر نماید، هشدار در خصوص حمله به تاسیسات هسته ای صلح آمیز ایران است.
آژانس انرژی اتمی در قطعنامههای متعدد کنفرانس عمومی درباره موضوع حملات نظامی علیه تأسیسات هستهای شاره میکند که که «هرگونه حمله مسلحانه به تأسیسات هستهای با اهداف صلحآمیز یا تهدید علیه آنها، نقض اصول منشور ملل متحد، حقوق بینالملل و اساسنامه آژانس محسوب میشود.».
سوال: آیا همکاریهای فنی-نظامی میان روسیه و ایران در میانه این درگیری ها همچنان ادامه دارد؟
جلالی: ایران و روسیه از سالها قبل، در حوزه فنی-نظامی، همکاری داشتهاند و این امور جدای از تحولات اخیر، ادامه دارد.
سوال: ارزیابی شما از میزان خسارت واردشده به پروژههای مشترک روسیه و ایران، از جمله پروژه ساخت راهآهن رشت–آستارا در نتیجه درگیریها چیست؟
جلالی: پاسخی در حال حاضر نیست.
سوال: روسیه و ایران پیشتر موضوع صادرات گاز روسیه به ایران را بررسی کرده بودند. آیا درگیریهای منطقهای فعلاً این برنامهها را متوقف کرده است؟ یا حتی در چنین شرایطی میتوان انتظار آغاز نخستین محموله ها را داشت؟
جلالی: همکاری ایران و روسیه در حوزه گاز بخشی از مشارکت راهبردی بلندمدت دو کشور در بخش انرژی است و صرفاً به شرایط مقطعی منطقه وابسته نیست. این همکاریهای متکی به اراده رهبران دو کشور، ملاحظات ژئوپلتیک و مناسبات اقتصادی ایران و روسیه است که همه این عوامل در شرایط فعلی نیز معتبر هستند.
در سالهای اخیر گفتوگوهای گستردهای میان نهادهای مسئول و شرکتهای انرژی دو کشور درباره سوآپ گاز، صادرات و توسعه زیرساختهای انتقال انجام شده است. تحولات ژئوپلیتیکی و برخی ملاحظات فنی و مالی میتواند بر زمانبندی اجرای پروژهها تأثیر بگذارد، اما این روند به هیچ وجه متوقف نشده است. برعکس، شرایط جدید بازار جهانی انرژی نشان داده که همکاری نزدیکتر میان تولیدکنندگان بزرگ گاز مانند ایران و روسیه میتواند نقش مهمی در تقویت امنیت انرژی و ثبات بازار منطقهای ایفا کند.
در حال حاضر گفتوگوهای فنی و تجاری ادامه دارد و دو طرف در حال بررسی مدلهای عملیاتی مختلف برای آغاز جریان گاز هستند. این پروژه همچنان در دستور کار است و اگر هماهنگیهای فنی و تجاری نهایی شود، آغاز جریانهای اولیه گاز یا پروژههای سوآپ در آینده قابل پیشبینی دور از انتظار نیست.
سوال: تا چه اندازه تهدید علیه نیروگاه هستهای بوشهر در نتیجه درگیریها جدی است؟ وضعیت ایران چه تأثیری بر برنامههای انتقال سوخت هستهای مصرفی از این نیروگاه دارد؟
جلالی: مهمترین تهدید در شرایط کنونی، عدم اعتنا به قواعد و قوانین بین المللی است. حمله رژیم صهیونیستی و آمریکا به ایران یک اقدام «تجاوزکارانه آشکار» و«نقض فاحش» قوانین بینالمللی مندرج در منشور سازمان ملل و و «اصول بنیادین» حقوق بین الملل محسوب می گردد. قطعنامه GC(XXXIV)/RES/533آژانس بین المللی انرژی اتمی تأکید کرده است که «حملات مسلحانه به تأسیسات هستهای میتواند به انتشار مواد رادیواکتیو منجر شود که پیامدهای سنگینی در داخل و خارج از مرزهای کشور مورد حمله خواهد داشت.
سوال: مسکو و تهران پیشتر درباره ساخت نیروگاههای هستهای کوچک و یک نیروگاه بزرگ توسط روسیه در ایران، توافق کرده بودند. آیا وضعیت خاورمیانه بر اجرای این پروژهها تأثیر گذاشته است؟ آیا طرفین قصد دارند فعلاً از اجرای این پروژه ها صرفنظر کنند؟
جلالی: همکاری های جمهوری اسلامی ایران و فدراسیون روسیه بر اساس معاهده جامع راهبردی که در سال که در ژانویه 2025 توسط روسای جمهور دو کشور امضا شد، مبتنی بر یک نقشه راه 20 ساله روابط در زمینههای مختلف از جمله انرژی و فناوریهای نوین است.