وحدت اسلامی تاکتیک نیست؛ راهبرد جمهوری اسلامی است
به گزارش گروه استانهای خبرگزاری دانشجو، حجتالاسلام والمسلمین مهدی غلامعلی، دبیر شورای برنامهریزی مدارس علوم دینی اهل سنت کشور، در سیوهشتمین همایش بزرگ وحدت اسلامی در کرمانشاه، با تبریک میلاد پیامبر اکرم(ص)، میلاد امام صادق(ع) و هفته وحدت، اظهار کرد: امروز در جمع عالمان، ماموستایان، فرهیختگان و اندیشمندان استان کرمانشاه حضور داریم و برنامهای ارزشمند و متنوع را شاهد بودیم.
وی با قدردانی از برگزارکنندگان این همایش افزود: از مرکز اسلامی استان و دستاندرکاران برگزاری این مراسم تشکر میکنم و از بیانات آیتالله غفوری، ملا قادر قادری و استاندار کرمانشاه بهره بردیم.
دبیر شورای برنامهریزی مدارس علوم دینی اهل سنت کشور همچنین با گرامیداشت یاد شهدای انقلاب اسلامی، رزمندگان اسلام و شهدای جنگ ۱۲ روزه، گفت: در رأس این شهدا، امام و قائد شهید ما قرار دارد که هم در گفتار و هم در عمل به وحدت پایبند بود و عملکرد وحدتآفرین ایشان را همه کسانی که با ایشان ارتباط داشتند، گواهی میکنند.
وحدت در جهان اسلام سابقهای هزارساله دارد
غلامعلی با بیان اینکه موضوع سخنان خود را «وحدت در آیینه تاریخ» قرار داده است، اظهار کرد: امروز در چنین مجالسی درباره وحدت سخن میگوییم و گرد هم میآییم؛ اقدامی که خود خاری در چشم دشمن است و امام شهید نیز در آخرین دیدار خود با جمعی از علمای اهل سنت تأکید کردند که همین نشستن شیعه و سنی در کنار یکدیگر برای دشمن ناگوار است.
وی ادامه داد: وحدت در جهان اسلام یک پیشینه هزارساله دارد و از قرن پنجم تا امروز، اندیشمندان و علمای شیعه و اهل سنت در دورههای مختلف برای گفتوگوی علمی و کاهش اختلافات تلاش کردهاند.
دبیر شورای برنامهریزی مدارس علوم دینی اهل سنت کشور با اشاره به بغداد بهعنوان یکی از مراکز مهم گفتوگوی علمی در جهان اسلام گفت: در بغداد، شخصیتهایی همچون شیخ مفید، سید مرتضی، ابوبکر باقلانی و خطیب بغدادی با یکدیگر مباحثات علمی داشتند.
غلامعلی افزود: شیخ طوسی نیز در کتاب «الخلاف» دیدگاههای علمای اهل سنت، بهویژه امام شافعی را مطرح و بررسی کرده است. بعدها امینالاسلام طبرسی در «مجمعالبیان» از دیدگاههای علمای شیعه و اهل سنت بهره گرفت و این اثر به یک تفسیر تطبیقی تبدیل شد.
وی با اشاره به نقش آیتالله بروجردی در تقویت رویکرد تقریبی اظهار کرد: به همت آیتالله بروجردی، «مجمعالبیان» در مصر نیز مورد توجه قرار گرفت و این رویکرد نشان داد که میتوان آثار علمی شیعه و اهل سنت را در کنار یکدیگر مورد توجه قرار داد.
سیدجمال جریان وحدت را از یک تلاش فردی فراتر برد
دبیر شورای برنامهریزی مدارس علوم دینی اهل سنت کشور با اشاره به تلاشهای سیدجمالالدین اسدآبادی گفت: بسیاری از تلاشهای پیشین برای وحدت، فردی بود، اما سیدجمالالدین اسدآبادی توانست این موضوع را به یک جریان تبدیل کند.
غلامعلی افزود: سیدجمال به اندازهای در رفتار و منش خود بر مسائل مشترک میان مسلمانان تأکید داشت که برخی درباره اینکه شیعه است یا اهل سنت، دچار تردید بودند. او در مصر و دیگر کشورهای اسلامی فعالیت کرد و شخصیتهایی همچون شیخ محمد عبده نیز از شاگردان و متأثران جریان فکری او بودند.
وی ادامه داد: بعدها مرحوم محمدتقی قمی با پیگیری این اندیشه، ارتباط با علمای الازهر را دنبال کرد و در سال ۱۹۴۷ میلادی، دارالتقریب مذاهب اسلامی در مصر با همکاری علمای الازهر شکل گرفت.
غلامعلی این اقدام را برگ امیدی برای جهان اسلام دانست و گفت: آیتالله بروجردی نیز حمایت ویژهای از این جریان داشت و ارتباط و نامهنگاری میان علمای شیعه و اهل سنت در قم و مصر، برکات فراوانی به همراه داشت.
سه حکومت در تاریخ اسلام به مسئله وحدت توجه کردند
وی در ادامه با اشاره به نقش حکومتها در مسئله وحدت اظهار کرد: تلاشهای فردی علما ارزشمند است، اما زمانی که حاکمیت به این نتیجه برسد که باید وحدت در کشور و جامعه اسلامی برقرار باشد، این مسئله ماندگارتر خواهد شد.
دبیر شورای برنامهریزی مدارس علوم دینی اهل سنت کشور افزود: در هزار سال گذشته حکومتهای متعددی در جهان اسلام روی کار آمدند، اما تنها چند حکومت بهصورت جدی به مسئله وحدت شیعه و سنی توجه کردند.
غلامعلی با اشاره به حکومت آلبویه گفت: آلبویه در قرن چهارم و پنجم هجری تلاش کرد میان شیعه و اهل سنت نوعی مدیریت اختلاف ایجاد کند. در آن دوره، مراسم مرتبط با شیعه و اهل سنت مورد توجه قرار گرفت و زمینه برای فعالیت علمی علما فراهم شد.
وی حکومت نادرشاه افشار را دومین نمونه دانست و گفت: نادرشاه با هدف پایان دادن به انزوای شیعه و کاهش اختلاف با حکومت عثمانی، گفتوگو میان علمای شیعه و اهل سنت را دنبال کرد و تلاش کرد اختلافات در فضای علمی مطرح و مدیریت شود.
غلامعلی افزود: در این دوره حتی گفتوگوهایی میان علمای شیعه و اهل سنت در نجف شکل گرفت و متنی با عنوان «معتمد نجف» تدوین شد. این اقدامات موجب شد شرایط برای ارتباط میان مسلمانان و برگزاری حج و نماز در کنار یکدیگر تسهیل شود.
جمهوری اسلامی وحدت را بر مبنای امت واحده دنبال کرد
وی جمهوری اسلامی ایران را سومین نمونه تاریخی دانست و اظهار کرد: جمهوری اسلامی برخلاف برخی حکومتهای گذشته، وحدت را صرفاً برای مدیریت اختلاف یا حفظ حکومت دنبال نکرد، بلکه بر مبنای قرآن و اعتقاد به ضرورت تشکیل امت واحده اسلامی، شیعه و سنی را در کنار یکدیگر قرار داد.
دبیر شورای برنامهریزی مدارس علوم دینی اهل سنت کشور گفت: امام خمینی(ره) بر مسئله وحدت تأکید جدی داشت و هفته وحدت یکی از میراثهای ماندگار ایشان است.
غلامعلی با اشاره به دوران رهبری امام خمینی(ره) افزود: با وجود اینکه بخش زیادی از این دوره با جنگ تحمیلی سپری شد، در همان سالها اقدامات ارزشمندی برای وحدت انجام گرفت و استانهای غربی کشور نیز با وجود حضور گسترده برادران اهل سنت، در برابر دشمن ایستادگی کردند.
وی با اشاره به رشادت مردم پاوه و نقش ملا قادر قادری گفت: حوادث پاوه و تلاشهای ماندگار ملا قادر قادری نمونهای از همان اندیشه وحدت بود که در آن شیعه و سنی در کنار یکدیگر مقابل دشمن ایستادند.
تأسیس مجمع تقریب از نخستین اقدامات رهبر انقلاب بود
غلامعلی با اشاره به اقدامات رهبر انقلاب در حوزه وحدت تصریح کرد: یکی از نخستین اقدامات رهبر انقلاب پس از آغاز رهبری در سال ۱۳۶۸، تأسیس مجمع تقریب مذاهب اسلامی بود که در سال ۱۳۶۹ پایهگذاری شد.
وی افزود: رهبر انقلاب بر این باور بودند که بسیاری از شیعیان شناخت دقیقی از اهل سنت ندارند و بسیاری از اهل سنت نیز شیعه را بهدرستی نمیشناسند، در حالی که مشترکات مسلمانان بسیار زیاد است.
دبیر شورای برنامهریزی مدارس علوم دینی اهل سنت کشور با اشاره به دیدار رهبر انقلاب با علمای اهل سنت گفت: رهبر انقلاب در یکی از دیدارهای اخیر خود از علمای اهل سنت، از جمله ملا قادر قادری، بهعنوان دوستان قدیمی خود یاد کردند که نشاندهنده سابقه و عمق نگاه ایشان به مسئله وحدت است.
امت واحده دغدغه دیرینه رهبر انقلاب است
غلامعلی با اشاره به بیانات رهبر انقلاب در دیدار با علمای اهل سنت اظهار کرد: رهبر انقلاب بارها تأکید کردهاند که مسئله امت واحده اسلامی از دغدغههای دیرینه ایشان بوده و شکلگیری امت واحده را یک هدف اساسی میدانند.
وی ادامه داد: رهبر انقلاب تأکید دارند که هویت اسلامی و امت اسلامی فراتر از هویتهای ملی است و مسلمانان، فارغ از اینکه ایرانی، عراقی، سوری یا متعلق به هر کشور دیگری باشند، باید در مسیر امت واحده اسلامی حرکت کنند.
دبیر شورای برنامهریزی مدارس علوم دینی اهل سنت کشور، دشمنشناسی را دومین محور مهم در بیانات رهبر انقلاب دانست و گفت: دشمن از گفتوگوی شیعه و سنی خوشحال نمیشود؛ چه رسد به اینکه مسلمانان در کنار یکدیگر بنشینند، صمیمی شوند و برای حل مسائل خود همکاری کنند.
غلامعلی افزود: مخالفان وحدت را میتوان در سه گروه تقسیم کرد؛ گروه نخست دشمنانی هستند که آگاهانه در مقابل وحدت میایستند، گروه دوم برخی خواص شیعه و اهل سنت هستند که عامدانه به اختلافات دامن میزنند و گروه سوم نیز عوامی هستند که به دلیل ناآگاهی موجب ایجاد اختلاف میشوند.
وی تأکید کرد: وظیفه علما این است که در نمازهای جمعه، سخنرانیها و مجالس مختلف، مردم را نسبت به توطئههای تفرقهآمیز آگاه کنند.
وحدت تاکتیک نیست؛ راهبرد است
غلامعلی در پایان با تأکید بر اینکه وحدت نباید بهعنوان یک اقدام مقطعی دیده شود، گفت: سومین نکته مهم این است که وحدت تاکتیکی نیست؛ وحدت برای ما یک راهبرد است، زیرا ریشه در اصول اسلامی و قرآنی دارد.
وی افزود: امروز باید قدر این برادری و وحدت را بدانیم و برای تقویت آن تلاش کنیم. آنچه در این مجالس و در میان علمای شیعه و اهل سنت مشاهده میکنیم، جلوهای از همان وحدت و برادری است که میتواند زمینهساز تحقق امت واحده اسلامی باشد.