بحران پایدار زیرساخت در آمریکا؛ قانون ۱.۲ تریلیونی در بنبست
به گزارش گروه بینالملل خبرگزاری دانشجو به نقل از پولیتیکو، نزدیک به پنج سال پس از تصویب قانون «سرمایهگذاری در زیرساختها و مشاغل» (IIJA) با ارزش ۱.۲ تریلیون دلار، که یکی از بزرگترین بستههای سرمایهگذاری فدرال در دهههای اخیر محسوب میشود، سیاستگذاران آمریکایی بار دیگر با یک پرسش تکراری روبهرو شدهاند: ایالات متحده چگونه میتواند سرمایهگذاری بلندمدت در زیرساختهای خود را پایدار نگه دارد؟
این پرسش در واشنگتن با فوریت بیشتری مطرح شده است، زیرا برخی از مفاد این قانون در سال جاری منقضی میشود و بحثها درباره نحوه تمدید و بازتعریف سیاست حملونقل زمینی، آینده تأمین مالی و نوسازی جادهها، پلها و شبکههای حملونقل را تحت تأثیر قرار داده است.
این موضوع در اوایل ماه جاری در نمایشگاه CONEXPO-CON/AGG در لاسوگاس، بزرگترین نمایشگاه صنعت ساختوساز آمریکای شمالی، به محور گفتوگوها تبدیل شد؛ جایی که سیاستگذاران و فعالان صنعت درباره آینده سرمایهگذاری در زیرساختهای آمریکا بحث کردند.
برایان بیلر، رئیس شرکت BOMAG Americas، در این نشست تأکید کرد که آنچه در خطر است فراتر از پروژههای عمرانی است. به گفته او، پروژههای زیرساختی سالها زمان برای برنامهریزی و اجرا نیاز دارند و به همین دلیل، وجود بودجه پایدار و بلندمدت برای بزرگراهها ضروری است. او هشدار داد که بدون تأمین مالی پایدار فدرال، رشد و توسعه پروژههای ملی با اختلال روبهرو خواهد شد.
این دیدگاه در میان انجمنهای صنعتی نیز تکرار میشود؛ جایی که تأکید اصلی بر این است که سیاستهای زیرساختی باید هم نوسازی شبکه حملونقل و هم پایداری سرمایهگذاری در بخش صنعتی مرتبط را تضمین کند. برای تولیدکنندگان تجهیزات عمرانی، تصمیمهای بودجهای مستقیماً بر زمانبندی پروژهها، فناوریهای جدید و توسعه نیروی کار اثر میگذارد.
در دهههای گذشته، سرمایهگذاری فدرال نقش اصلی در شکلدهی شبکه حملونقل آمریکا داشته است؛ از ساخت بزرگراههای بینایالتی تا طرحهای مدرنسازی اخیر. اما اکنون فعالان صنعت میگویند چالش اصلی دیگر صرفاً ساخت زیرساخت نیست، بلکه حفظ و نوسازی آن در بلندمدت است.
بر اساس «گزارش ۲۰۲۵ وضعیت زیرساختهای آمریکا» از سوی انجمن مهندسان عمران آمریکا، به زیرساختهای این کشور نمره C داده شده است؛ بالاترین امتیاز از سال ۱۹۹۸، اما همچنان نشاندهنده وضعیت نامطلوب. در بخش حملونقل زمینی نیز وضعیت پلها، جادهها، راهآهن و حملونقل عمومی بین C تا D+ ارزیابی شده است.
بیلر در این باره گفته است که حملونقل زمینی ستون فقرات اقتصاد است و اختلال در آن مستقیماً هزینهها را افزایش داده، ایمنی را کاهش میدهد و رقابتپذیری اقتصادی را تضعیف میکند. این مشکل بهویژه در مناطق روستایی که بخش مهمی از تولید صنعتی در آن متمرکز است، شدیدتر است.
در همین حال، دادههای انجمن تولیدکنندگان تجهیزات نشان میدهد این صنعت ۲.۲ میلیون شغل را پشتیبانی کرده و سالانه ۴۱۵ میلیارد دلار به اقتصاد آمریکا اضافه میکند؛ رقمی قابل توجه در مقایسه با اقتصاد برخی کشورها.
با وجود بهبود نسبی نمره زیرساختها، کارشناسان تأکید میکنند این پیشرفت عمدتاً نتیجه قانون IIJA است که در سال ۲۰۲۱ تصویب و اجرای آن از ۲۰۲۲ آغاز شد. این قانون ۱.۲ تریلیون دلار برای زیرساختها اختصاص داده است.
با این حال، این بسته مالی از نگاه فعالان صنعت «پایان مسیر» نیست. بیلر هشدار داده است که در صورت عدم تمدید و تثبیت منابع مالی، زیرساختهای آمریکا ممکن است دوباره عقبگرد داشته باشند.
در کنار این مسئله، چالش دیگری نیز وجود دارد: افزایش هزینهها. بر اساس دادههای اداره فدرال بزرگراهها، هزینههای ساختوساز از سال ۲۰۲۱ حدود ۶۸ درصد افزایش یافته است. در ایالت نوادا نیز کسری زیرساختی سالانه بین ۱.۲ تا ۱.۴ میلیارد دلار گزارش شده است.
از سوی دیگر، صندوق امانی بزرگراهها که عمدتاً از مالیات سوخت تأمین میشود، با خطر کاهش منابع روبهرو است. این مدل تأمین مالی که از دهه ۱۹۹۰ بهروزرسانی نشده، اکنون دیگر پاسخگوی نیازهای شبکه حملونقل نیست.
در چنین شرایطی، برخی کارشناسان از ضرورت اصلاح ساختار مالی و جایگزینی مدلهای جدید تأمین هزینه سخن میگویند؛ از جمله مدلهایی که به جای سوخت، بر اساس وزن یا نوع استفاده از خودروها طراحی شوند.
در کنار مشکل مالی، موضوع فناوری نیز مطرح است. کارشناسان میگویند آمریکا برای رقابتپذیری نیازمند استفاده گستردهتر از فناوریهای دیجیتال در ساختوساز است؛ از جمله مدلسازی دیجیتال، حسگرها، پهپادها و سیستمهای هوشمند مدیریت پروژه. با این حال، روند پذیرش این فناوریها هنوز کند است.
در مجموع، گزارشها و اظهارنظرها نشان میدهد زیرساختهای آمریکا با مجموعهای از چالشهای همزمان مواجهاند: کمبود بودجه پایدار، افزایش هزینهها، فرسودگی شبکه حملونقل و عقبماندگی در نوآوری اجرایی. کارشناسان هشدار میدهند در صورت تداوم این روند، حتی دستاوردهای قانون IIJA نیز ممکن است در بلندمدت از بین برود.
در نهایت، تحلیلها تأکید میکنند که مسئله زیرساخت در آمریکا دیگر یک بحث صرفاً عمرانی نیست، بلکه به یک چالش ساختاری در سیاستگذاری اقتصادی و رقابتپذیری ملی تبدیل شده است.