ماجرای جهش قیمت تخممرغ چه بود؟
به گزارش گروه اقتصادی خبرگزاری دانشجو؛ بازار پروتئین کشور این روزها با نوسانات قابل توجهی همراه است. تخممرغ که همواره به عنوان یکی از ارزانترین منابع پروتئینی در سبد خانوار جای داشت، اکنون با افزایش قیمت قابل توجهی مواجه شده است. بررسیهای میدانی نشان میدهد که قیمت یک شانه ۳۰ عددی تخممرغ در سوپرمارکتها بیش از ۵٠٠ هزار تومان و در فروشگاههای زنجیرهای بین ۴٠۰ تا ۵٠٠ هزارتومان است، در حالی که در برخی سوپر اپلیکیشنها، ارقام بالاتری حتی بیش از ۶۰۰ هزار تومان دیده میشود و قیمت هر عدد تخممرغ به بیش از ۲۱ هزارتومان میرسد.
غلامرضا نوری، وزیر جهادکشاورزی در گفتوگوی خبری با اشاره به عوامل تاثیرگذار بر قیمت کالاهای اساسی گفت: در ماههای گذشته عوامل مختلفی بر قیمت تمامشده کالاها اثرگذار بودهاند که از جمله آنها میتوان به تغییر نرخ ارز اشاره کرد. دولت این افزایش را از طریق اجرای طرح کالابرگ برای مردم جبران کرده است.
نوری قزلجه افزود: علاوه بر نرخ ارز، افزایش دستمزدها، هزینههای حملونقل، تغییرات مالیاتی از جمله مالیات بر ارزش افزوده، و اصلاح پایه حقوق گمرکی و نرخ ارز مبنای محاسبات نیز بر قیمت تمامشده کالاها تأثیرگذار بودهاند.
او با اشاره به تحولات جهانی گفت: قیمت برخی کالاهای جهانی نیز تحت تأثیر شرایط بینالمللی و جنگ افزایش یافته و در برخی موارد بین ۱.۵ تا ۱۵ درصد افزایش داشته است.
وزیر جهاد کشاورزی تأکید کرد: جامعه انتظار ندارد تولیدکنندگان متضرر شوند، بلکه لازم است تولید برای کشاورزان، دامداران و مرغداران صرفه اقتصادی داشته باشد تا بتوانند به فعالیت خود ادامه دهند. در ماههای گذشته قیمت مرغ و تخممرغ حتی پایینتر از نرخ تعادلی تعیین شده بود و تولیدکنندگان با دشواریهایی مواجه شدند.
در این راستا، ناصر نبیپور، رئیس هیئتمدیره اتحادیه مرغ تخمگذار استان تهران در گفتوگو با خبرگزاری دانشجو با اشاره به زیان انباشته مرغداران گفت: در شرایط کنونی، حداکثر قیمت تخممرغ درب مرغداری کیلویی ۲۳۰ هزار تومان است، در حالی که قیمت تمامشده آن حدود ۲۳۵ هزار تومان برآورد میشود. به عبارت دیگر، مرغداران بدون هیچ سودی، متحمل زیان میشوند. در حال حاضر، قیمت تخممرغ همچنان به سطح اعلامی دولت نرسیده است. هر شانه دو کیلویی تخممرغ درب مرغداری، در بهترین حالت، ۴۶۰ هزار تومان قیمت دارد.
او افزود: پیش از این، وزیر جهاد کشاورزی اعلام کرده بود که مرغداران مرغ بریزند و دولت نیز همکاری خواهد کرد. مرغداران نیز اقدام به ریختن مرغ کردند، اما طی چهار ماه اخیر، مرغداران حداقل کیلویی ۸۰ هزار تومان زیر قیمت تمامشده محصول خود را فروختهاند. امروز دولت نیز اعلام میکند قیمت تمامشده تخممرغ بالای ۲۳۰ هزار تومان است، در حالی که مرغداران در اسفند و فروردین ماه، کیلویی ۷۰ هزار تومان و حداکثر ۱۳۰ هزار تومان فروش داشتند.
نبیپور ادامه داد: در نتیجه، مرغداران با مشاهده زیان حداقل ۷۰ تا ۸۰ هزار تومانی در هر کیلو، ناچار به فرستادن تعداد زیادی مرغ جوان به کشتارگاه شدند. تخمین زده میشود حدود ۲۵ میلیون قطعه مرغ ۴۰ تا ۵۰ هفتهای به دلیل این زیان سنگین از چرخه تولید خارج شد.
رئیس هیئتمدیره اتحادیه مرغ تخمگذار استان تهران تاکید کرد: قیمت نهادههای دامی نیز افزایش چشمگیری داشته است. به عنوان مثال، فسفاتی که دوم فروردینماه ۱۵۰ هزار تومان خریداری شده، اکنون به ۳۶۰ هزار تومان رسیده است.
او ادامه داد: هزینههای حقوق کارگر، حمل و نقل و سایر هزینههای جانبی افزایش یافته است. قیمت نهادههای ریز مغذی نیز چندین درصد رشد داشته است. در بازارگاه، زمانی که ذرت را به عنوان مثال کیلویی ۴۱ هزار تومان اعلام میکنند و سهمیه ۳۰۰ تنی برای مرغدار تعریف میکنند، مرغدار به دلیل کمبود نقدینگی، قادر به خرید ۱۵ تن ۱۵ تن است. بانکها نیز همکاری لازم را نداشتهاند و این افزایش قیمتها منجر به تحمیل ضرر و زیان به مرغداران شده است.
نبیپور دلیل اصلی افزایش قیمت تخممرغ را ضرر و زیان انباشته مرغداران و ارسال مرغهای جوان به کشتارگاه دانست و هشدار داد: کمبود ناشی از این اقدامات، مستقیماً به گرانی تخممرغ دامن زده است. من آبان ماه هشدار دادم که اگر شرایط به همین منوال ادامه یابد، تا مرداد ماه مجبور به واردات تخممرغ خواهیم شد.
پیشبینی میشود توقف صادرات، در کوتاهمدت منجر به کاهش قیمت تخممرغ شود. با این حال، تا زمانی که هزینههای تولید از جمله نهادههای دامی کنترل نشود و نقدینگی مورد نیاز مرغداران تأمین نشود، آرامش در بازار موقتی خواهد بود. به عبارت دیگر، بازار ممکن است برای مدت کوتاهی از التهاب خارج شود، اما رسیدن به تعادل پایدار بدون رفع ریشههای ساختاری زیاندهی مرغداران امکانپذیر نیست.
در چنین شرایطی که همزمان با افزایش هزینههای تمامشده تولید و زیان انباشته مرغداران، قیمت تمامشده تخممرغ از نرخ فعلی درب مرغداری فراتر رفته و شوک قیمتی در بازار به وجود آمدهاست، دولت باید با نظارت و تنظیمگری موثر، مابهالتفاوت ایجاد شده بین قیمت تمامشده و نرخ فروش را جبران کند تا مرغداران متحمل زیان نشوند.
همچنین برای اینکه تنوع سبد غذایی مردم در اثر تورم کاهش پیدا نکند، این افزایش قیمت باید در مبلغ کالابرگ اعمال شود تا توان خرید خانوارها حفظ شده و سفره مردم دچار خلل نشود. احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی از افزایش مبلغ کالابرگ در ماه آینده خبر داده و تأکید کرده است که جزئیات نهایی این طرح بهزودی تصویب و اطلاعرسانی خواهد شد.