راه حل حذف مشايي از دولتاحمدينژاد/خاتمي چشمش به دهان ديگران بود/فلسفه كار با دولت دهم را قبول دارم
گروه سياسي «خبرگزاري دانشجو»، مجتبي رحماندوست كانديداي نهمين دوره انتخابات مجلس، پيش از اين در دو دوره رياست جمهوري سيد محمد خاتمي و محمود احمدي نژاد به عنوان مشاور رئيس جمهور سابقه حضور در دولت را در پرونده كاري خود ثبت كرده است.
به گفته خودش زماني كه قرار شد در دولت خاتمي كار كند، تا روز قبل وي را نديده بود از اين رو در كمال ناباوري وارد دولت اصلاحات شد. پس از اتمام دولت اصلاحات و با شروع دولت نهم، وي با حفظ سمت پيشين خود وارد دولت نهم شد و در كنار محمود احمدي نژاد به عنوان مشاور امور ايثارگران ايفاي نقش كرد.
با آغاز دولت دهم رحماندوست نيز وارد دولت شد و همچنان در جايگاه مشاور همكاري با رئيس جمهور را ادامه داد، اما اين همكاري تا زماني ادامه يافت كه رئيس دولت تصميم به بركناري وي از اين سمت گرفت و شايد اين بركناري ناگهاني، يادگاري رحماندوست از 13 سال مسئوليت وي در دو دولت متوالي بود.
در ادامه گفت و گوي تفصيلي اين خبرگزاري با مشاور سابق دو رئيس جمهور كشور و كانديداي انتخابات مجلس از نظرتان مي گذرد.
*رئيس جمهور تحليل غلطي از مسير انحراف داشت
«خبرگزاري دانشجو» - انگيزه شما از نوشتن نامه به رئيس جمهور در خصوص مسائلي نسبت به رئيس دفتر رئيس جمهور و توصيه به رايگيري مخفي از اعضاي هيئت دولت در اين باره چه بود؟
رحماندوست: هفتهها و بلكه ماهها قبل از اينكه اين نامه را بنويسم، شاهد شدت گرفتن اين پديده در دولت بودم. رئيس جمهور در آن زمان در اكثر سخنرانيها و خطابههايش مطالبي را در خصوص اينكه با ما در افتادهاند و ما را منحرف ميدانند و ما همان قبليها هستيم كه بوديم، مطرح مي كرد؛ احمدي نژاد آنچه را كه در رسانهها درباره رئيس دفترش عنوان ميشد، به حساب خود ميگذاشت و من معتقد بودم اين نوع برخورد توسط رئيس جمهور، زير بار مسئوليت سخنان و عملكرد شخص ديگري رفتن است كه به رئيس جمهور ربطي ندارد؛ همين نگاه باعث شناخت غلط از مسائل سياسي روز و مقدمهاي براي نتيجه گيريهاي غلط شد، در حالي كه اين موضوع از اول و اساس غلط بود.
مردم در اين زمينه با كسي كار داشتند كه حساب آن شخص را نيز آقا در حكم خودشان روشن كرده بودند، اما در عين حال اين شخص از سوي رئيس جمهور در دولت حفظ شد.
هدف اصلي من از نوشتن آن نامه اين بود كه مشخص كنم منشا اين گونه مسائل در كشور نه رئيس جمهور است و نه وزراي كابينه، بلكه مشكل جاي ديگري است. انگيزه اصلي من جلوگيري از مسير انحراف شناختي بود كه منتج به نتيجهگيريهاي غلط توسط رئيس جمهور ميشد؛ نتيجهگيري هايي كه ضرر آن به كشور ميرسيد و چون خود در دولت حضور داشتم و از اطلاعات ريز و دقيقي برخوردار بودم، معتقد بودم اين تحليل رئيس جمهور تحليل درستي نيست.
«خبرگزاري دانشجو» - يعني هدف اصلي نامه شما در قالب توصيه به رئيس جمهور بود؟
رحماندوست: بله توصيه بود؛ زيرا ما نميتوانيم به ايشان دستور نظامي دهيم.
«خبرگزاري دانشجو» - خاطرهتان هست در اين نامه دقيقاً از رئيس جمهور چه درخواستي كرديد؟
رحماندوست: در نامه به ايشان گفتم نسبت براي ادامه حضور مشايي در دولت يك رايگيري مخفي انجام دهد و ببيند آيا خود اعضاي دولت به ايشان اعتقاد دارند يا نه.

«خبرگزاري دانشجو» - و جواب رئيس جمهور به اين درخواست چه بود؟
رحماندوست: ايشان گفتند نيازي به اين كار نيست.
*راي گيري مخفي، مشايي را از دولت حذف مي كرد
«خبرگزاري دانشجو» - تصور ذهني شما از نتيجه اين رايگيري مخفي در كابينه چه بود؟
رحماندوست: به دليل اينكه من يك سال عضو دولت دوم احمدي نژاد بودم و از نزديك با وزرا و معاونان رئيس جمهور تعاملاتي داشتم، بنابراين ذهنيت آنها براي من روشن بود و ميتوانستم پيشبيني كنم كه راي دوستان چيست.
ممكن است وزيري مسئلهاي را در برابر رئيس جمهور به دلايل مختلفي از جمله نگه داشتن حرمت وي عنوان نكند، ولي وقتي با من يا با ديگران صحبت ميكرد، نظرش چيز ديگري بود؛ تلقي من اين است كه اگر رايگيري مخفي انجام شود و نتيجه رايگيري را همه بدانند، منجر به حذف مشايي از دولت ميشود، البته اين مسئله عرف نبود كه يكي از اعضاي دولت با رايگيري ديگران حذف شود.
نهايتاً در دولت مسائلي مانند سفر يك وزير طبق شرايط و مقتضيات زمان با هواپيماي اختصاصي و انتخاب يك استاندار و مسائلي از اين دست مورد بررسي قرار ميگيرد، ولي اين درخواستي را كه من آن زمان اعلام كردم خارج از چارچوب تعريف شده آييننامه دولت بود؛ درخواست من در واقع اين بود كه چرا رئيس جمهور، مشايي را كه زمينه پذيرش عمومي ندارد، نگه داشته، در حالي كه نزديكترين دوستان احمدي نژاد كه همان اعضاي دولت هستند، حضور مشايي را مفيد نميدانند.
«خبرگزاري دانشجو» - آيا شما در طي حضور خود در دولت برخوردي از نوع كاري و مسائل جاري دولت با مشايي داشتيد؟
رحماندوست: همين الان ممكن است وزيري در دولت حضور داشته باشد و كاملاً با مشايي مخالف باشد، اما نميتواند برخورد كاري با او نداشته باشد؛ مشايي مسئول دفتر رئيس جمهور است و همه وزرا در اكثر مسائل خود با او مكاتبات اداري و يا رايزنيهاي كاري دارند و كانال انتقال مسائل مختلف وزرا به رئيس جمهور و دولت رئيس دفتر است.

«خبرگزاري دانشجو» - آيا مشايي تا به حال خواستهاي از شما داشته است؟
رحماندوست: چون مشايي ذهنيت من را ميدانست، بخصوص از زماني كه در سازمان ميراث فرهنگي بود، به نوعي با ديدگاههاي من آشنا بود. يادم هست زماني كه صحبتي را درباره مردم اسرائيل عنوان كرد، من به عنوان دبيركل جمعيت دفاع از ملت فلسطين از وي خواستم در يكي از جلساتمان نسبت به اين نظر خود توضيحاتي را ارائه بدهد؛ به طور كلي او با ذهنيت من آشنا بود و ميدانست با بسياري از مواضع او مخالف هستم.
*خاتمي هم مثل مسئولان ديگر چشمش به زبان ديگران بود
«خبرگزاري دانشجو» - شما حضور در دولت خاتمي و احمدينژاد را تجربه كردهايد. فكر ميكنيد كار كردن با كدام يك از اين افراد به عنوان عضوي از دولت مشكلتر و سختتر است؟
رحماندوست: براي پاسخ به اين سوال به اين خاطره بسنده ميكنم؛ روزي از محمد سعيدي كيا كه زماني وزير مسكن دولت احمدينژاد و دورهاي نيز در دولت خاتمي وزير راه و ترابري و جهاد سازندگي بود، همين سوال را پرسيدم، سعيدي كيا گفت: ما كارگريم، سرمان را پايين انداختيم و توجهي به سطوح بالاتر سياسي نداريم، به كار در دولت به صورت مسئله اجرايي نگاه ميكنيم؛ به همين دليل فقط مشغول كار هستيم.
من نيز در دولت خاتمي مسئوليت مشاوره وي در خصوص مسائل جانبازان و ايثارگران را داشتم؛ اين حوزه به قدري مسائل به زمين مانده، دارد كه هميشه سرمان شلوغ است؛ به همين دليل خيلي وارد مسائل سياسي نميشويم و آن را به گونهاي مخل مسائل اجرايي ميدانيم، البته از نظر سياسي من نيز مانند خيلي ها داراي ديدگاههاي خود هستم، اما در اين شرايط و در نزديكي انتخابات به نظرات شخصي من در مسائل سياسي به ديد نگاه شخصي نگاه نميشود و برداشت ديگري در اين خصوص صورت ميگيرد. اجازه دهيد در اين خصوص چيزي نگويم. ما سرمان را پايين انداخته بوديم و براي ايثارگران كارگري ميكرديم البته خيلي از مسائل را به خوبي درك ميكرديم و ميفهميديم، اما بگذاريد كارگري خودمان را بكنيم.
«خبرگزاري دانشجو» - خيليها معتقدند خاتمي از اطرافيان خود زياد تاثير مي گرفت. نظر شما در اين خصوص چيست؟
رحماندوست: اين موضوع فقط در مورد خاتمي صدق نميكند. همه ما اين گونه هستيم و از اطرافيانمان تاثير ميپذيريم. خاتمي هم مثل مسئولان ديگر چشمش به زبان ديگران بود، به هر حال وي سمت بالايي در كشور داشت و چون يك شخص مهم محسوب ميشد و به طور طبيعي نميتوانست در همه زمينهها صاحب تخصص باشد، بنابراين ناچار بود كه چشمش به دست و قلم مشاورانش باشد، اما نبايد اين مسئله را منفي برداشت كرد.
«خبرگزاري دانشجو» - خاتمي از كدام يك از مشاوران خود بيشتر تاثير ميپذيرفت؟
رحماندوست: به طور طبيعي وقتي كسي مشاور، يار غار و از جمله دوستان رئيس جمهور و يا هر مسئول ديگري باشد، بيشتر مورد اعتماد اوست و از او تاثيرپذيري بيشتري دارد؛ مانند رابطهاي كه ثمره هاشمي با احمدينژاد دارد، اما كسي كه به پيشنهاد ديگران مشاور شده باشد و رابطه كاري چنداني را با ديگران تجربه نكرده باشد، چندان تاثيرگذار نيست؛ من قبل از اينكه حكم مشاوره خود را از خاتمي بگيرم، هرگز وي را نديده بودم و هيچ ارتباط كاري مشتركي با خاتمي نداشتم؛ در طول يك سفر به يكي از شهرستانها بعد از نماز ظهر و عصر من كه پشت خاتمي نماز ميخواندم، خود را معرفي كردم و گفتم من رحماندوست هستم، مشاور شما؛ يعني خودم را به او معرفي كردم؛ به طور قطع تاثيرپذيري اين فرد از مشاوري كه به خاطر توصيه و مصلحتانديشي ديگران انتخاب شده، كمتر از ديگران است.
در مجموع خاتمي با محمدجواد فريدزاده از زمان خيلي قديم دوست بود. وقتي وي مشاور فرهنگي خاتمي شد، حتي بسياري از يادداشتها نيز توسط فريدزاده نوشته ميشد؛ فريدزاده بسيار مورد اعتماد خاتمي بود.

«خبرگزاري دانشجو» - گفته ميشد خاتمي فرد عصبانياي بود. آيا شما اين مسئله را تاييد ميكنيد؟
رحماندوست: من در برخوردهايي كه با خاتمي داشتم، چندان با اين موضوع برخورد نكردم؛ زيرا بيشتر ايام مشغول كار بوديم و با يكديگر ارتباط كاري داشتيم؛ البته يادم هست يك بار در خصوص مسائل ايثارگران به رهبري نامهاي نوشتم. ظهر وقتي به دفتر خاتمي رفتم تا من را ديد با حالت بسيار عصباني نسبت به نوشتن اين نامه، گلايههايي را مطرح كرد و من در پاسخ گفتم قبلاً براي شما نوشتيم، اما چون جوابي نگرفتيم به رهبري نوشتيم؛ به طور كلي در طي دوراني كه با يكديگر بوديم برخوردهايي را از وي نديدم كه بگويم فرد عصبانياي است.
*چهره هاي فرهنگي اصلاحات نقطه مقابل مدل مقاومت بودند
رحماندوست: وقتي كسي به عنوان ليدر و رئيس جمهور منصوب ميشود به طور قطع چون شخصيت اول اجرايي كشور ميشود خود توانايي خط دهي و الگودهي به ساير اشخاص و سياسيون را دارد و صرفا به همين دليل است كه مردم وي را به عنوان رئيس جمهور انتخاب ميكنند. تا جايي كه من به ذهنم مراجعه ميكنم شخص خاصي در اين زمينه نقش نداشته و خود آقاي خاتمي نقش موثري را در هدايت مسائل فرهنگي و سياسي دولت داشتند سياستهاي فرهنگي اصلاحات بيشتر تحتتاثير افكار خاتمي بود؛ زيرا هنوز هم وقتي صحبت از ليدر اصلاحات ميشود بسياري از افراد خاتمي را انتخاب ميكنند.
رحماندوست: اينكه آقاي احمدينژاد تحت تاثير فكري و فرهنگي آقاي مشايي است شكي در آن نيست. براي دوران رياست جمهوري خاتمي بايد ذهن خود را جستوجو كنم تا شخصي را پيدا كنم اما در اين دولت اظهرمنالشمس است كه آقاي مشايي، رئيس دفتر رئيس جمهور نقش موثري در اين بين دارد وقتي ايشان رئيس كارگروه فرهنگي دولت و رئيس كميسيون فرهنگي دولت ميشود و يا حتي وقتي در مجامع و مراسمهايي كه با حضور اعضاي دولت انجام ميشود طولانيتر از رئيس جمهور سخنراني ميكند به طور قطع نقش او نيز در اين زمينه پررنگتر است.
«خبرگزاري دانشجو» - شما مدت زماني نيز دبير كل جمعيت دفاع از ملت فلسطين بوديد آيا فكر ميكنيد تصميمات، برنامهها و حتي ملاقاتهايي كه با اشخاص و مسئولان فلسطيني در خصوص مسائل مردم فلسطين داشتيد مفيد واقع شده است؟

«خبرگزاري دانشجو» - با چه مقاماتي از نيروهاي فلسطين و حتي حزبالله ديدار داشتهايد؟
«خبرگزاري دانشجو» - خاطرهاي از ديدار خود با سيد حسن نصرالله بيان ميكنيد؟
رحماندوست: بنده معاون فرهنگي و اجتماعي بنياد از سال 67 تا 74 و نيز قائم مقام فرهنگي بنياد مستضعفين و جانبازان را داشتم زماني اين بنياد مستقيما زير نظر رهبري بود و رئيس آن را نيز رهبري تعيين ميكرد البته رهبري هميشه گفتهاند كه دستگاههاي زير نظر من را نيز تحقيق و تفحص كنيد اين سازمان هماكنون زير نظر دولت است و از بعد از اينكه بنياد جانبازان، ستاد ايثارگران و بنياد شهيد با هم ادغام شدند رئيس آن از سوي رئيس جمهور تعيين ميشود و البته رهبري نمايندهاي در اين بنياد دارد اما اين نهاد زير نظر مستقيم دولت است و اگر هم نبود نيز بايد از آن تحقيق و تحفص ميشد.
«خبرگزاري دانشجو» - اگر به عنوان نماينده انتخاب شديد آمادگي و زمينه حضور در كدام يك از كميسيونهاي مجلس را خواهيد داشت؟
«خبرگزاري دانشجو» - اگر شما خود بخواهيد بين اين 4 حوزه يكي را انتخاب كنيد كدام را انتخاب خواهيد كرد؟