متخصص زنان و زایمان: بسیاری از موارد ناباروری قابل درمان است/ بیشترین شانس باروری در زنان بین ۲۰ تا ۳۰ سالگی

شهرزاد زاده مدرس، متخصص زنان و مامایی و فلوشیپ ناباروری در گفت‌و‌گو با خبرنگار اجتماعی خبرگزاری دانشجو با اشاره به علت‌های ناباروری در زنان اظهارکرد: ((ناباروری در زنان معمولاً به چند گروه علت اصلی تقسیم می‌شود و هر یک از این عوامل می‌توانند به‌تنهایی یا درکنار یکدیگر باعث ایجاد مشکل شوند. شایع‌ترین علت، اختلالات تخمک‌گذاری است که در شرایطی مانند سندرم تخمدان پلی‌کیستیک برخی اختلالات هورمونی یا نارسایی زودرس تخمدان مشاهده می‌شود.))

وی در ادامه افزود: ((گروه دیگری از علل، مشکلات مربوط به لوله‌های فالوپ است؛ انسداد یا آسیب این لوله‌ها ممکن است بر اثر عفونت‌های لگنی، جراحی‌های قبلی یا بیماری‌هایی مانند آندومتریوز ایجاد شود. همچنین اختلالات رحم یا دهانه رحم نیز می‌تواند از علل ناباروری باشند.))

فلوشیپ ناباروری با توجه به نقش سن و سبک زندگی به عنوان دیگر علل موثر در ناباروری گفت: ((سن نقش تعیین‌کننده‌ای در ناباروری دارد؛ به‌ویژه پس از ۳۵ سالگی که تعداد و کیفیت تخمک‌ها به‌طور قابل توجهی کاهش می‌یابد. علاوه برآن سبک زندگی مانند استرس شدید، چاقی یا لاغری مفرط، مصرف سیگار و الکل، سوءتغذیه یا انجام ورزش‌های سنگین نیز می‌توانند بر باروری اثر منفی داشته باشند.))

او در ادامه با تاکید بر نقش سبک زندگی مطرح کرد: ((استرس زیاد می‌تواند ترشح هورمون‌های تنظیم‌کننده تخمک‌گذاری را مختل کند و تغذیه نامناسب (کمبود ویتامین‌ها، آهن، روی و اسید فولیک) بر کیفیت تخمک و چرخه قاعدگی اثر می‌گذارد و کم خوابی یا بی تحرکی، احتمال ناباروری را افزایش می‌دهد.))

متخصص زنان و مامایی با اشاره به بازه سنی مشخصی برای شانس بیشتر باروری گفت: ((بیشترین شانس باروری در زنان بین ۲۰ تا ۳۰ سالگی است؛ در این سن تخمک‌ها از نظر کیفیت و تعداد در بهترین وضعیت‌اند. با افزایش سن، به‌ویژه پس از حدود ۳۵ سالگی، تعداد و کیفیت تخمک‌ها کاهش می‌یابد و احتمال تخمک‌گذاری نامنظم، سقط جنین و ناهنجاری‌های کروموزومی بیشتر می‌شود.))

زاده مدرس در زمینه راه‌های تشخیص ناباروری افزود: ((معمولا پزشکان درباره‌ی سن، چرخه قاعدگی، سابقه بیماری‌ها، جراحی‌ها، عفونت‌ها، سبک زندگی و استرس فرد ابتدا سوالاتی می‌پرسند و در ادامه متناسب با شرایط، پزشک از طریق معاینه، انجام آزمایش‌های هورمونی، سونوگرافی رحم و تخمدان و سایر روش‌ها تشخیص لازم را می‌دهد.))

او در زمینه نقش مشکلات هورمونی مطرح کرد: ((مشکلات هورمونی می‌تواند نقش قابل توجهی در ناباروری داشته باشد. به طور مثال سندروم تخمدان پلی کیستیک با سطح بالای آندروژن‌ها (هورمون‌های مردانه) باعث می‌شود تخمک‌گذاری منظم نباشد، همچنین اختلال در ترشح هورمون‌های FSH و LH از غده‌ی هیپوفیز، افزایش پرولاکتین، اختلال در عملکرد تیروئید (کم کاری یا پرکاری) نیز می‌تواند از موارد موثر باشند.))

فلوشیپ ناباروری با بیان نکاتی درباره‌ی رایج‌ترین روش درمان ناباروری گفت: ((لقاح خارج‌رحم (IVF) رایج‌ترین و مؤثرترین روش در درمان ناباروری است که در آن تخمدان‌ها با دارو تحریک می‌شوند، تخمک‌ها خارج شده و در آزمایشگاه با اسپرم لقاح می‌یابند. سپس جنینِ تشکیل‌شده به رحم منتقل می‌شود، میزان موفقیت این روش، به سن و کیفیت تخمک وابسته است و در زنان زیر ۳۵ سال معمولاً بالای ۴۰٪ در هر چرخه است.))

وی با بیان شکل تخصصی لقاح خارج از رحم افزود: ((تزریق اسپرم به تخمک (ICSI)، شکل تخصصی IVF است و زمانی به‌کار می‌رود که کیفیت اسپرم پایین باشد. در این روش یک اسپرم مستقیماً داخل تخمک تزریق می‌شود تا لقاح تضمین شود.))

زاده مدرس با اشاره به روش لقاح داخل رحم گفت: ((روش دیگری که تلقیح داخل رحمی (IUI) نامیده می‌شود به این صورت خواهد بود که اسپرم شسته‌شده و سالم مستقیماً وارد رحم می‌شود تا شانس برخورد با تخمک افزایش یابد و برای زنانی مناسب است که تخمک‌گذاری طبیعی و لوله‌های رحمی باز دارند.))

متخصص زنان و مامایی با پرداختن به سایر روش‌های موجود اظهارکرد: ((علاوه بر روش‌های مطرح شده، تخمک یا جنین اهدایی، رحم جایگزین و همچنین فریز تخمک، اسپرم یا جنین از دیگر راهکار‌هایی است که متناسب با شرایط بیمار، می‌تواند مورد استفاده قرارگیرد.))

وی در نهایت با تاکید بر قابل درمان بودن بسیاری از ناباروری‌ها افزود: ((در بسیاری از موارد ناباروری زنان قابل درمان است. پیشرفت‌های پزشکی باعث شده که امروزه حدود ۸۰ تا ۹۰ درصد از موارد ناباروری‌ها با روش‌های دارویی، جراحی یا کمک‌باروری قابل درمان باشند. اما درصد موفقیت درمان به چند عامل اصلی نظیر سن، علت ناباروری، وضعیت سلامت عمومی و روش درمانی مورد استفاده بستگی خواهد داشت.))