کاظمی: آموزش ابتدایی نقطه کانونی تحول در نظام تعلیم و تربیت است

به گزارش گروه اجتماعی خبرگزاری دانشجو، علیرضا کاظمی، وزیر آموزش و پرورش، صبح امروز، پنج شنبه، هشتم مردادماه در گردهمایی معاونان آموزش ابتدایی سراسر کشور، با قدردانی از تلاش‌های معاونت آموزش ابتدایی و مجموعه مدیران و کارشناسان این حوزه، اظهار کرد: شخصیت دانش‌آموز در دوره ابتدایی شکل می‌گیرد، استعداد‌ها شناسایی می‌شوند، توانمندی‌ها بروز پیدا می‌کنند و علاقه یا بی‌علاقگی دانش‌آموز به علم و یادگیری در همین دوره شکل می‌گیرد.

وی افزود: برای ایجاد تحول عمیق، باید بهترین نیرو‌های انسانی با بالاترین توانمندی علمی و حرفه‌ای در دوره ابتدایی به کار گرفته شوند و در کنار توانمندسازی مستمر، از شرایط مناسب حقوقی، امکانات، تجهیزات و فضای آموزشی جذاب، بانشاط و امیدآفرین برخوردار باشند.

کاظمی با تأکید بر این‌که مشکلات آموزش و پرورش را نباید صرفاً به کمبود نیروی انسانی، بودجه یا فضای آموزشی محدود کرد، گفت: این مشکلات وجود دارند، اما مسائل اساسی نظام تعلیم و تربیت نیستند و حل آنها به‌تنهایی تحول ایجاد نمی‌کند.

وی با اشاره به سابقه ۳۵ ساله خود در آموزش و پرورش، افزود: بسیاری از مشکلاتی که امروز با آنها مواجهیم، همان مشکلات سال‌های گذشته هستند و برای ایجاد تحول باید به سراغ مسائل بنیادی و ساختاری رفت.

وزیر آموزش و پرورش، توسعه عدالت، ارتقای کیفیت و تقویت هویت ملی و دینی را سه سیاست راهبردی وزارتخانه عنوان کرد و گفت: برنامه‌های مختلف آموزش و پرورش بر اساس این سه محور در حال پیگیری است.

کاظمی در تشریح اقدامات حوزه عدالت آموزشی، به برنامه‌های اجراشده در مناطق عشایری اشاره کرد و توسعه مدارس شبانه‌روزی، توسعه هنرستان‌ها، تقویت سرانه‌ها، تأمین تجهیزات و امکانات و توانمندسازی نیرو‌ها را از جمله این اقدامات دانست.

وی تأکید کرد: برای دانش‌آموزان عشایری باید توجه ویژه‌ای در نظر گرفته شود؛ چراکه نگهداشت دانش‌آموز، تأمین و ساماندهی نیروی انسانی و ارائه خدمات آموزشی در این مناطق دشواری‌های خاص خود را دارد.

کاظمی با اشاره به اطلس فضای آموزشی کشور، گفت: امروز اطلاعات دقیق فضا‌های آموزشی کشور به‌صورت نقطه‌ای در اختیار آموزش و پرورش قرار دارد و وضعیت مدارس کانکسی و سنگی، پروژه‌های نیمه‌تمام، سرانه فضای آموزشی، تراکم دانش‌آموزی و تعداد کلاس‌های هر منطقه قابل رصد است.

وزیر آموزش و پرورش همچنین گفت: سال گذشته حدود ۲۴۰۰ مدرسه با ۱۱ هزار کلاس درس افتتاح شد و امسال نیز حدود ۲۳۰۰ مدرسه در دستور افتتاح قرار دارد

به گفته کاظمی، ۲۸.۵ همت برای نوسازی و توسعه فضا‌های آموزشی در سال جاری و ۱۸.۵ همت در سال گذشته اختصاص یافته است. همچنین حدود ۷۶ هزار فضای آموزشی در حال بهسازی و ۶ هزار فضای ورزشی شامل چمن مصنوعی، سالن و استخر در حال اجرا است.

کاظمی توانمندسازی معلمان را یکی از مهم‌ترین اقدامات آموزش و پرورش دانست و گفت: در حوزه آموزش ابتدایی اقدامات ارزشمندی از جمله آشنایی معلمان با هوش مصنوعی، طرح توانا، محیط‌های مثبت یادگیری و اصلاح روش‌های تدریس انجام شده است.

وی با اشاره به تجربه بازدید از یک مدرسه روستایی در زنجان، اظهار کرد: اگرچه مدرسه از نظر امکانات فیزیکی شرایط مناسبی نداشت، اما اصلاح روش تدریس و چیدمان کلاس در آن اتفاق افتاده بود و این نشان می‌دهد کیفیت آموزش فقط به ساختمان و تجهیزات وابسته نیست.

وزیر آموزش و پرورش همچنین «یادگیری از یکدیگر» و «به یکدیگر یاد دادن» میان معلمان را از اقدامات ارزشمند در حوزه توانمندسازی دانست.

کاظمی با اشاره به استانداردسازی فناوری‌های کلاس درس، گفت: برای این موضوع حدود شش ماه مطالعه، بررسی تجربیات بین‌المللی و برگزاری جلسات تخصصی انجام شد تا به یک استاندارد مشخص برسیم.

وی افزود: هدف‌گذاری کرده‌ایم ۵۰ هزار کلاس درس به تجهیزات و تلویزیون‌های برخوردار از فناوری‌های روز مجهز شوند و سفارش ۵ هزار دستگاه نیز انجام شده است.

وزیر آموزش و پرورش با اشاره به کمبود نیروی انسانی، گفت: به جای نگه‌داشتن همکاران با نارضایتی در سیستم، از آنها خواستیم در ادامه مسیر به آموزش و پرورش کمک کنند و برای استمرار خدمت نیز مشوق‌هایی در نظر گرفته شد.

وی افزود: از حدود ۶۰ هزار مورد، ۵۵ درصد همکاران در سامانه درخواست استمرار خدمت خود را ثبت کرده‌اند.

کاظمی همچنین مسئله نیرو‌های خرید خدمات را از مسائل مهم آموزش و پرورش دانست و گفت: برای ساماندهی این نیرو‌ها و تأمین منابع مورد نیاز آنها باید تصمیم‌های سخت گرفته شود.

کاظمی با اشاره به شرایط دشوار اقتصادی کشور، گفت: طرح رتبه‌بندی معلمان در شرایطی اجرا شد که تأمین منابع مالی آن با دشواری همراه بود.

وی افزود: حدود ۳۰۰ هزار حکم برای معلمان ابتدایی صادر و حقوق و معوقات مربوط به آنها پرداخت شد.

وزیر آموزش و پرورش همچنین از استخدام ۱۸۰ هزار نفر خبر داد و گفت: حقوق معلمان در ۲۰ اسفند پرداخت شد؛ اقدامی که در سال‌های گذشته سابقه نداشته است.

کاظمی با تأکید بر ضرورت تقویت مدارس دولتی، گفت: در مقطعی مدرسه دولتی را تضعیف کردیم و امکانات و منابع بیشتری در اختیار بخش‌های دیگر قرار گرفت؛ در حالی که نمی‌توان از یک بستر ضعیف انتظار عملکرد قوی داشت.

وی افزود: صرف تزریق پول و تجهیزات مشکل را حل نمی‌کند و برای تقویت مدرسه دولتی باید سیاست‌ها اصلاح شوند.

کاظمی همچنین از اجرای اقدامات مربوط به استاندارد‌های سرمایشی و گرمایشی در حدود ۲۶ هزار کلاس درس خبر داد.

وزیر آموزش و پرورش وضعیت اقتصادی و معیشتی معلمان را یکی از دغدغه‌های جدی خود عنوان کرد و گفت: شرایط اقتصادی کشور سخت است، اما باید برای بهبود وضعیت معیشتی جامعه معلمان راهکار پیدا کنیم و این موضوع در دستور کار قرار دارد.

کاظمی تحول در برنامه درسی را یکی از مهم‌ترین برنامه‌های تحولی آموزش و پرورش دانست و گفت: این تحول از پایه اول ابتدایی آغاز شده و باید از یک برنامه محدود به یک جریان عمومی در سطح کشور تبدیل شود.

وی تأکید کرد: باید مشخص شود برنامه جدید تا چه اندازه تربیت‌محور و مهارت‌محور است، محتوای کتاب‌های درسی تا چه اندازه مفید و جذاب است، زمان آموزشی پاسخگوی حجم مطالب هست یا خیر و آیا نیروی انسانی متناسب با این برنامه تربیت شده است یا نه.

وزیر آموزش و پرورش تصریح کرد: برنامه درسی باید از یک برنامه آموزش‌محور به برنامه‌ای آموزشی، مهارت‌محور، استعداد‌یاب، استعدادپرور، نشاط‌بخش و امیدآفرین تبدیل شود.

به گفته وی، اجرای کامل این تحول در برنامه درسی یک فرایند چندساله خواهد بود.

کاظمی با تأکید بر یکپارچگی فعالیت‌های آموزشی و تربیتی، گفت: فعالیت‌های آموزشی، پرورشی و ورزشی نباید جدا از یکدیگر باشند، بلکه همه باید به برنامه درسی متصل و مکمل آن باشند.

وی افزود: مدرسه باید مملو از موقعیت‌های تربیتی باشد و «محیط مثبت یادگیری» باید به گونه‌ای شکل بگیرد که از فضای مدرسه تربیت ببارد.

وزیر آموزش و پرورش از آغاز اصلاح ساختار نظام آموزشی و ساختار سازمانی خبر داد و گفت: اصلاح ساختار سازمانی در کمیسیون اصلی دولت تصویب شده و برای تصویب در هیأت دولت پیگیری می‌شود.

کاظمی تأکید کرد: ساختار آموزش و پرورش در سطوح مدرسه، منطقه، استان و وزارتخانه نیازمند بازنگری است و ستاد باید کوچک‌تر، توانمندتر و بیشتر سیاست‌گذار باشد.

وی همچنین از ضرورت کاهش موازی‌کاری و تداخل وظایف و افزایش اختیار مدارس سخن گفت و افزود: مدیر مدرسه باید در چارچوب سیاست‌های مشخص، اختیار بیشتری در مدیریت مدرسه داشته باشد.

کاظمی «تحول در حکمرانی» را یکی از سخت‌ترین مراحل تحول در آموزش و پرورش دانست و گفت: سیاست‌های بودجه‌ای، نیروی انسانی، محتوا و ارزش‌ها باید متناسب با شرایط واقعی مناطق مختلف کشور اصلاح شوند.

وی افزود: نمی‌توان برای همه مناطق کشور یک سیاست واحد در حوزه نیروی انسانی و محتوای آموزشی داشت.

وزیر آموزش و پرورش با اشاره به تفاوت شرایط دانش‌آموزان مناطق مرزی و عشایری تأکید کرد: محتوای آموزشی باید متناسب با شرایط و نیاز‌های دانش‌آموزان هر منطقه طراحی شود.

کاظمی یکی از سیاست‌های دو سال گذشته خود را کاهش فاصله صف و ستاد عنوان کرد و گفت: ارتباط میان ستاد، مدیران کل و مجموعه مدارس نسبت به گذشته نزدیک‌تر شده و نشست‌های مشترک و تخصصی به‌صورت مستمر برگزار می‌شود.

وی تأکید کرد: در آستانه آغاز سال تحصیلی باید همه مجموعه آموزش و پرورش به یک درک مشترک برسند و در یک جهت حرکت کنند.

وزیر آموزش و پرورش در جمع‌بندی سخنان خود تأکید کرد: حل مسائل جاری مانند کمبود نیرو، فضا و تجهیزات ضروری است، اما نباید آموزش و پرورش در این مسائل متوقف بماند.

کاظمی گفت: این مشکلات ممکن است یک‌بار حل شوند و دوباره در شکل دیگری بازگردند؛ بنابراین باید همزمان با حل مسائل روزمره، اصلاحات بنیادی در برنامه درسی، ساختار نظام آموزشی، ساختار سازمانی و حکمرانی آموزش و پرورش دنبال شود.

وی در پایان با قدردانی از معاونان و مدیران آموزش ابتدایی سراسر کشور، گفت: مسیر پیش‌رو سخت و طولانی است و فرصت مسئولیت کوتاه؛ بنابراین باید از این فرصت برای انجام کار‌های ماندگار در نظام تعلیم و تربیت استفاده کرد.

کاظمی تأکید کرد: تمام انتظارات ما از تحول در نظام تعلیم و تربیت تا حد زیادی در حوزه آموزش ابتدایی خلاصه می‌شود و برای تقویت این حوزه از هیچ کوششی دریغ نخواهیم کرد.