۲ روز عزای عمومی در کردستان پس از جانباختن ۱۱ نفر در حادثه تانکر سوخت سنندج
حادثه عصر شنبه در ورودی سنندج بار دیگر یکی از تلخترین صحنههای جادهای را رقم زد؛ جایی که برخورد یک تانکر حامل سوخت با یک دستگاه مینیبوس، در مدت کوتاهی به آتشسوزی گسترده انجامید و ۱۱ نفر جان خود را از دست دادند و هفت نفر دیگر راهی مراکز درمانی شدند.
صدای انفجار در نزدیکی پلیسراه سنندج ـ همدان، تنها یک حادثه رانندگی نبود؛ صدایی بود که بار دیگر نگرانیها درباره تردد خودروهای حامل مواد سوختی در محورهای پرتردد و حساس کردستان را زنده کرد.
در این حادثه، تانکری که حامل ۲۰ هزار لیتر بنزین بود، پس از برخورد با مینیبوس دچار آتشسوزی شد و شدت حریق به حدی بود که نیروهای امدادی برای مهار آن وارد عملیات گسترده شدند. اگرچه تلاش برای کنترل شرایط و جلوگیری از گسترش آتش انجام شد، اما ۱۱ نفر از سرنشینان و افراد حاضر در صحنه جان خود را از دست دادند؛ جانهایی که در یک لحظه و بر اثر وقوع یک حادثه، از خانوادههایشان گرفته شد.
برای مردم سنندج، این نخستین بار نیست که نام تانکر سوخت با یک حادثه مرگبار گره میخورد. مرور حوادث سالهای گذشته نشان میدهد که موضوع ایمنی حمل سوخت در این منطقه، سابقهای نگرانکننده دارد.
در تیرماه سال ۱۳۹۷، برخورد یک دستگاه تانکر حمل سوخت با اتوبوس مسافربری در کمربندی دکتر حسینی سنندج، یکی از تلخترین سوانح استان را رقم زد؛ حادثهای که در جریان آن ۱۵ نفر جان خود را از دست دادند و چهار نفر نیز مصدوم شدند.
چند سال بعد، در دیماه ۱۴۰۰، واژگونی یک تانکر حامل مازوت در حسینآباد سنندج و انفجار ناشی از آن، بار دیگر حادثهای مشابه را رقم زد. در آن سانحه نیز چهار نفر جان باختند و ۱۴ نفر مصدوم شدند.
اکنون وقوع حادثه جدید در همان محدوده جغرافیایی، بار دیگر این پرسش را مطرح کرده است که آیا اقدامات پیشگیرانه متناسب با خطرات موجود انجام شده است یا اینکه باید پس از هر حادثه، تنها شاهد اعلام تأسف و تشکیل پرونده باشیم؟
وقتی محموله یک خودرو، خطر یک شهر میشود
حمل سوخت از جمله فعالیتهایی است که کوچکترین نقص فنی یا خطای انسانی در آن میتواند پیامدهایی بسیار سنگین داشته باشد. برخلاف بسیاری از خودروهای عبوری، تانکرهای حمل مواد سوختی تنها وسیله نقلیه نیستند؛ آنها حامل محمولهای هستند که در صورت بروز حادثه میتواند چندین برابر یک تصادف معمولی خسارت ایجاد کند.
به همین دلیل، کنترل دقیق وضعیت فنی تانکرها، بررسی مستمر تجهیزات ایمنی، نظارت بر شرایط فعالیت رانندگان و ارزیابی مسیرهای پرخطر، موضوعاتی نیست که بتوان آنها را به بعد از وقوع حادثه موکول کرد.
محورهای مواصلاتی کردستان به دلیل شرایط جغرافیایی، شیبها و پیچهای متعدد، نیازمند حساسیت بیشتری در زمینه تردد خودروهای حامل مواد خطرناک هستند. هرگونه ضعف در زنجیره ایمنی میتواند حادثهای کوچک را به بحرانی بزرگ تبدیل کند.
ورود دستگاه قضایی و آغاز بررسیها
پس از وقوع حادثه، دستگاه قضایی استان کردستان نیز بررسی ابعاد مختلف این سانحه را در دستور کار قرار داد.
رئیس کل دادگستری استان کردستان اعلام کرد که برای مشخص شدن علت دقیق حادثه، پرونده قضایی تشکیل شده است. بر اساس بررسیهای اولیه، نقص فنی در سیستم ترمز تانکر سوخت به عنوان یکی از عوامل احتمالی حادثه مطرح شده و بررسیهای کارشناسی برای روشن شدن ابعاد موضوع ادامه دارد.
تشکیل پرونده قضایی، گام نخست برای مشخص شدن زوایای پنهان حادثه است، اما آنچه اهمیت بیشتری دارد، تبدیل نتایج این بررسیها به اقداماتی عملی برای جلوگیری از تکرار چنین اتفاقاتی است.
استاندار کردستان در پی این حادثه دو روز عزای عمومی اعلام کرد و ضمن ابراز همدردی با خانوادههای جانباختگان، بر پیگیری موضوع تأکید داشت.
اما برای مردم، پایان این حادثه تنها با اعلام عزای عمومی و همدردی مسئولان رقم نمیخورد؛ چراکه تجربه سالهای گذشته نشان داده است تکرار سوانح مشابه، نیازمند تصمیمهای جدیتر در حوزه ایمنی است.
حادثه سنندج بار دیگر یادآوری کرد که در موضوع حمل سوخت، پیشگیری هزینهای بسیار کمتر از جبران خسارتهای انسانی دارد. ۱۱ نفری که در این حادثه جان باختند، تنها یک عدد در آمار سوانح نیستند؛ هرکدام عضوی از یک خانواده بودند که حالا جای خالیشان باقی مانده است.
اکنون انتظار میرود بررسی دقیق این حادثه، به اصلاح فرآیندهای نظارتی و افزایش ایمنی ناوگان حمل سوخت منجر شود تا جادههای کردستان، بار دیگر شاهد تکرار چنین صحنههای تلخی نباشند.