پايان نامه‌هاي سفارشي؛‌ نتيجه اهمال استادان دانشگاهي

گروه علمي «خبرگزاري دانشجو»،‌ فردين آجوداني؛ به جرئت مي توان گفت كه امروزه يكي از مهمترين اركان قدرت يك كشور توليد علم و فناوري است. علمي كه بومي، ‌كاربردي و در جهت رفع نياز هاي آن كشور باشد.

 

اگر نگاهي به سير قدرت در تاريخ بشريت بياندازيم متوجه مي شويم كه زماني قدرت به زور بازو بود سپس به سرمايه منتقل شد و هم اكنون كسي يا كشوري كه دانش تخصصي دارد قدرتمند است.

 

دانشگاه ها و موسسات آموزش عالي با تربيت دانشجويان كارشناسي ارشد و دكترا سهم بسزايي در به وجود آوردن اين قدرت دارند و يكي از مرحل تربيت اين دانشجويان ارائه پايان نامه مي باشد كه متاسفانه در كشور ما مورد كم توجهي قرار گرفته است.

 

در تعريف پايان نامه داريم كه گزارشي است از فرايند پاسخ به يك پرسش و يا راه حل يافتن يك مسئله كه محقق آن را به عهده مي گيرد. پايان نامه در اصل چكيده فعاليت هاي پژوهشي شمرده مي شود و شايد مهمترين هدف آن اين باشد كه دانشجو آموخته هاي خود را در فضايي واقعي به بوته آزمايش بگذارد.

 

نگارش پايان نامه ها كه معرف كيفيت فعاليت هاي آموزشي و پژوهشي دانشجو در ابعاد بزرگتر دانشگاه و حتي كشور بوده، و نيز از نظر پرستيژ و وجه دانشجو در دانشگاه مورد تامل و تاكيد است دركشور ما با برخي مشكلات مواجه است.

 

مي توان اين مشكلات را در دو دسته‌ جاي داد.‌ مشكلاتي كه مربوط به مراحل تدوين رساله اند و در داخل فرايندنگارش به وجود مي آيند و مشكلاتي كه مربوط به كليات پايان نامه مي شود مانند تقلب در نگارش پايان نامه،‌ پايان نامه فروشي و ... طبقه بندي كرد.

 

يكي از مشكلاتي كه در دسته اول جاي مي گيرد عبارت است از انتخاب موضوع و مسئله مورد تحقيق كه بايد متناسب با نياز هاي جامعه باشد و به مشكلات و چالش هاي روز در زمينه اي خاص پاسخ گويد.

 

تناسب ميان موضوع و نياز، مستلزم وجود ارتباطي قوي بين برون و درون دانشگاه است بدين معني كه ماده اوليه توليد پايان نامه از بيرون و توسط كساني كه دستي دركار دارند و در حال دست و پنجه نرم كردن با مشكلات هستند تامين شود.

 

به روز بودن تحقيقات و متناسب بودن آن با نياز هاي جامعه بويژه در پايان نامه هاي علوم انساني اهميت ويژه دارد؛ چرا كه علوم انساني از يك سو دچار تقليدي دراز مدت از غرب بوده، و از سويي ديگر كشور دچار تهاجم فرهنگي و جنگ نرم است كه نيازمند حمايت تئوريك توسط دانشمندان علوم انساني مي باشد.

 

شايد ارائه پايان نامه هايي قوي و ارائه راهكار هايي جهت مقابله با جنك نرم و تهاجم فرهنگي دشمن در آنها بتواند راهگشا باشد.

 

يكي ديكر از مشكلاتي كه پيش پاي دانشجويان قرار دارد عبارت است از عدم وجود ارتباطي كارآمد و دائمي بين دانشجو و استادان، كه از علل آن مي توان به تعداد زياد دانشجويان و نبود وقت كافي براي اختصاص دادن به دانشجو،‌ ضعف برخي استادان در امر تحقيق، ‌پذيرش زياد دانشجو از طرف استاد به دليل ايجاد نوعي برتري، ‌عدم استفاده برخي از استادان و سياست در هاي باز و حتي كم بود و يانبود فضايي مناسب براي پژوهش و عدم گفت و گوي استاد و دانشجو را نام برد.

 

شايد ايجاد يك مكانيسم دقيق براي ارتباط مناسب استاد و دانشجو در زمينه پايان نامه به اجراي صحيح آن بتواند مشكل گشا باشد. توجه بيش از حد دانشجو به نمره تا محتوا و سليقه اي برخورد كردن با امر نمره دادن توسط استاد را نيز مي توان به علل ضعف برخي پايان نامه ها افزود.

 

همانطور كه مي دانيم بسياري از پايان نامه ها نيازمند تحقيقات ميداني و دسترسي به آمار و اطلاعات نهادها و ارگان هاي دولتي و غير دولتي مي باشند و عدم همكاري و اهمال اين نهاد ها در برخي موارد سبب اخلال در روند پايان نامه و لطمه خوردن به محتواي علمي آن مي شود كه اين خود يكي از بزرگترين مشكلات پايان نامه ها مي باشد.

 

از دسته دوم مشكلات پايان نامه فروشي و كپي پايان نامه را شايد بتوان عجيب ترين مشكل پايان نامه نويسي در كشور نام برد، كافي است يك بار در سطح شهر بگرديد تا ببينيد چقدر فراوانند . كافي نت ها و كتاب فروشي هايي كه كلمه پايان نامه را با حروفي بزرگ به شيشه مغازه خود چسبانده اند . پايان نامه هايي كه نه بر اساس محتوا و فقط بر اساس تعدا صفحات به شكل فله اي عرضه مي شوند.

 

دانشجو پيش خود چنين مي انديشيد كه بهتراست به جاي ماه ها تلاش، ‌در عرض چند دقيقه صاحب پايان نامه اي شود كه برايش قبلا تدارك ديده شده است، متاسفانه اين مسئله آن روي سكه نگارش پايان نامه در ايران بوده، و زحمات خيل كثيري از دانشجويان و استاداني كه وقت و انرژي بسياري را صرف تدوين پايان نامه ها مي كنند را زير سوال مي برد.

 

به نظر مي رسد عدم تصميم گيري صحيح و سريع و به كار نبستن تدابيري كار گشا از طرف مسئولان امر سبب بدتر شدن اوضاع و به وجودآمدن يك عادت نادرست و راحت طلبانه در مورد نگارش پايان نامه خواهد شد و عواقب سخت و سنگيني را براي آينده كشور رقم خواهد زد.

 

همچنين و باتوجه به اظهار نظر مراجع عظام تقليد از جمله: ‌آيت الله خامنه اي، ‌آيت الله مكارم شيرازي، ‌‌آيت الله صافي گلپايگاني،‌ ‌آيت الله مظاهري و ‌آيت الله گرگاني مبني بر جايز نبودن فروش پايان نامه ها و تقلب از روي پايان نامه ي ديگر، حجت برهمگان تمام شده و انتظار اعمال مديريتي صحيح در امر پايان نامه فروشي از سوي مسئولان مي رود.

 

در پايان ذكر اين نكته خالي از لطف نيست كه دانشجويان بايد بدانند كه در كار زار توليد علم و فناوري و جهاد علمي هر يك از آنها سهم بسزايي در پيشرفت دانش كشور دارند و پايان نامه هاي آنان نيز مي تواند زمنيه ساز بخش مهمي از اين پيشرفت باشد پس شايسته نيست با سستي و اهمال در نگارش رساله سهم خود را از پيشرفت كشور ادا نكنند.