روز دوم اینوتکس ۲۰۲۶؛ از ۱۰۰ میلیارد تومان سرمایهگذاری تا نقشه راه جدید هوش مصنوعی
به گزارش خبرنگار دانشگاه خبرگزاری دانشجو؛ دومین روز از نمایشگاه اینوتکس ۲۰۲۶ در حالی برگزار شد که پارک فناوری پردیس میزبان استارتاپها، شرکتهای دانشبنیان، سرمایهگذاران، نخبگان و سیاستگذاران حوزه فناوری بود؛ روزی که در آن، از سرمایهگذاری روی ایدههای نوآورانه تا آینده قانونگذاری در حوزه هوش مصنوعی، بخش مهمی از تحولات زیستبوم فناوری کشور را به نمایش گذاشت.
اگر در غرفههای نمایشگاه، جوانان و صاحبان ایده تلاش میکردند محصولات و دستاوردهای خود را معرفی کنند، در سوی دیگر سرمایهگذاران به دنبال شناسایی فرصتهای جدید بودند و نمایندگان مجلس نیز از برنامههای قانونگذاری برای آینده فناوریهای نوظهور سخن گفتند.
روز دوم اینوتکس را میتوان روز پیوند «ایده، سرمایه و سیاستگذاری» دانست؛ سه حلقهای که آینده زیستبوم فناوری کشور به میزان هماهنگی آنها وابسته است.
نخبگان جوان؛ سرمایهای که باید دیده شود
احسان عظیمیراد، نماینده مردم مشهد و کلات در مجلس شورای اسلامی و رئیس کمیته دانشبنیان مجلس، در حاشیه نمایشگاه اینوتکس ۲۰۲۶ با اشاره به ظرفیت بالای نخبگان جوان کشور گفت: ایران سرشار از استعدادها، نخبگان جوان، افراد باانگیزه و صاحبان ایده است و حضور گسترده این افراد در نمایشگاه اینوتکس، نشاندهنده بخشی از این ظرفیت بزرگ است.
وی با اشاره به حضور جوانان و نخبگان با ایدههای متنوع در این نمایشگاه افزود: برخی از این ایدهها از مرحله اولیه عبور کرده و به محصول رسیدهاند و امروز فرصت یافتهاند تا دستاوردهای خود را در معرض دید فعالان زیستبوم فناوری و نوآوری قرار دهند.
رئیس کمیته دانشبنیان مجلس همچنین حضور نمایندگان مجلس در اینوتکس را فرصتی برای ارتباط مستقیم با فعالان حوزه فناوری دانست و تأکید کرد: هدف از این حضور، آشنایی بیشتر با جوانان، شرکتها و مجموعههای نوآور و کمک به اتصال آنها به ظرفیتها و فرآیندهای حمایتی کشور است.

عظیمیراد معتقد است اینوتکس بهخوبی نشان میدهد که کشور از ظرفیت قابل توجهی در حوزه فناوری و نوآوری برخوردار است؛ ظرفیتی که بخش مهمی از آن در دانشگاهها، میان جوانان و در مجموعههای دانشبنیان شکل گرفته و در صورت برخورداری از حمایتهای لازم، میتواند نقش مؤثرتری در اقتصاد کشور ایفا کند.
بیش از ۱۰۰ استارتاپ زیر ذرهبین سرمایهگذاران
اما یکی از مهمترین اتفاقات روز دوم نمایشگاه، پررنگ شدن موضوع سرمایهگذاری روی استارتاپها و طرحهای نوآورانه بود.
علیرضا خاکدامن، مدیرعامل مؤسسه دانشبنیان برکت، با اشاره به حضور این مجموعه در اینوتکس ۲۰۲۶، این نمایشگاه را جشن سالانه زیستبوم علم و فناوری کشور توصیف کرد؛ رویدادی که استارتاپها، مجموعههای سرمایهگذاری و نهادهای فعال حوزه نوآوری را در کنار یکدیگر قرار میدهد.
به گفته وی، مؤسسه دانشبنیان برکت امسال با دو رویکرد اصلی در اینوتکس حضور پیدا کرده است؛ نخست، شناسایی و سرمایهگذاری روی استارتاپهای جدید و مستعد و دوم، استفاده از ظرفیت نوآوری باز و شرکتهای دانشبنیان برای حل مسائل و نیازهای واقعی کشور.
خاکدامن با اشاره به دستاوردهای حضور این مجموعه در نمایشگاه گفت: در جریان برگزاری اینوتکس ۲۰۲۶، با بیش از ۱۰۰ استارتاپ جدید ارتباط برقرار شده و هماهنگیهای اولیه برای بررسی زمینههای سرمایهگذاری با این مجموعهها انجام شده است.
وی ابراز امیدواری کرد پس از پایان نمایشگاه و انجام ارزیابیهای تکمیلی، بخشی از این ارتباطات به همکاریهای مشخص و سرمایهگذاریهای عملیاتی منجر شود.
۷۰ طرح نوآوری اجتماعی در مسیر ارزیابی
سرمایهگذاری در اینوتکس، اما تنها به استارتاپهای تجاری محدود نمانده است. بخش دیگری از فعالیتهای مؤسسه دانشبنیان برکت به حوزه نوآوری اجتماعی اختصاص دارد؛ حوزهای که تلاش میکند از ظرفیت فناوری برای حل مسائل اجتماعی و مشکلات مناطق محروم استفاده کند.
مدیرعامل مؤسسه دانشبنیان برکت اعلام کرد نزدیک به ۷۰ طرح مختلف در حوزه نوآوری اجتماعی به این مجموعه ارائه شده و ارزیابیهای اولیه آنها در حال انجام است.
بر اساس اعلام خاکدامن، مجموع بودجه طرحهایی که در حال حاضر برای سرمایهگذاری در دست بررسی قرار دارند، نزدیک به ۱۰۰ میلیارد تومان است؛ رقمی که نشان میدهد بخشی از ارتباطات شکلگرفته در نمایشگاه از مرحله گفتوگو فراتر رفته و وارد مسیر ارزیابی برای سرمایهگذاری شده است.
وی همچنین از حضور طرحهایی به ارزش نزدیک به ۲۰ میلیارد تومان در حوزه سرمایهگذاری اجتماعی خبر داد و تأکید کرد که شناسایی ایدههای جدید و توسعه فعالیتهای فناورانه برای حل مسائل اجتماعی، یکی از اولویتهای جدی این مجموعه است.
اینوتکس؛ صحنهای برای آینده هوش مصنوعی
یکی دیگر از محورهای مهم روز دوم نمایشگاه، بحث آینده هوش مصنوعی و نقش قانونگذاری در توسعه این فناوری بود.
مصطفی طاهری، نماینده مجلس شورای اسلامی و طراح طرح ملی توسعه هوش مصنوعی، در حاشیه اینوتکس ۲۰۲۶ از نهاییشدن قانون هوش مصنوعی پس از طی مراحل بررسی خبر داد و اعلام کرد که با تصویب این قانون، ساختار راهبری هوش مصنوعی در کشور و مسئولیت دستگاههای مرتبط مشخص شده است.
به گفته طاهری، بخش خصوصی و شرکتهای دانشبنیان نقش محوری در توسعه هوش مصنوعی کشور خواهند داشت و قانون جدید تلاش کرده زمینه فعالیت بیشتر این مجموعهها را فراهم کند.
وی با اشاره به یکی از مهمترین ظرفیتهای پیشبینیشده در این قانون گفت: امکان استفاده شرکتهای فعال حوزه هوش مصنوعی از دادههای دولتی و خصوصی مورد توجه قرار گرفته و وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات نیز مکلف شده زیرساختهای مورد نیاز برای توسعه این فناوری را فراهم کند.
نماینده مجلس همچنین از تسری حمایتهای قانون جهش تولید دانشبنیان به شرکتهای فعال حوزه هوش مصنوعی خبر داد.
طاهری در تشریح دیگر ابعاد قانون هوش مصنوعی، به ضرورت آیندهنگری در این حوزه اشاره کرد و گفت یکی از محورهای مهم قانون، انجام مطالعات بنیادین و بررسی مستمر روندهای آینده است تا کشور در برابر تحولات سریع این فناوری دچار غافلگیری نشود.
در همین راستا، استفاده از ظرفیت دانشگاهها و مراکز علمی برای رصد تحولات آینده هوش مصنوعی در نظر گرفته شده است.
موضوع دیگری که در قانون مورد توجه قرار گرفته، مدیریت مخاطرات هوش مصنوعی است؛ چراکه توسعه این فناوری در کنار فرصتهای گسترده، میتواند چالشها و آسیبهایی نیز به همراه داشته باشد که نیازمند سیاستگذاری و تنظیمگری است.
به گفته طاهری، در حوزه تربیت نیروی انسانی نیز وزارت علوم، آموزش و پرورش و وزارت بهداشت مکلف شدهاند برنامههای مرتبط با توسعه آموزش و نیروی انسانی هوش مصنوعی را دنبال کنند.
سازمان ملی هوش مصنوعی برای پایان دادن به موازیکاری
یکی از بخشهای مهم قانون جدید، ایجاد سازمان ملی هوش مصنوعی است؛ نهادی که قرار است مسئولیت راهبری و سیاستگذاری متمرکز در این حوزه را بر عهده داشته باشد.
طاهری با تأکید بر ضرورت تمرکز در مدیریت هوش مصنوعی گفت: ایجاد این سازمان میتواند از موازیکاری میان دستگاههای مختلف جلوگیری کند و یک متولی مشخص برای پیگیری شبانهروزی توسعه این فناوری در کشور شکل دهد.
وی همچنین بر ضرورت حرکت ایران به سمت جایگاه کشورهای پیشرو در حوزه هوش مصنوعی تأکید کرد و گفت توسعه این فناوری نیازمند نهادی متمرکز و برنامهریزی بلندمدت است.
نماینده مجلس در بخش دیگری از سخنان خود به موضوع کودکان و نوجوانان و استفاده آنها از هوش مصنوعی نیز اشاره کرد و گفت اگرچه در قانون فعلی اشاره مستقیمی به این موضوع نشده، اما سازمان ملی هوش مصنوعی میتواند با استفاده از اختیارات خود، آییننامههای لازم را در این زمینه تدوین و پس از تصویب دولت اجرایی کند.
روز دوم؛ جایی میان ایده، سرمایه و آینده
اگر در غرفههای اینوتکس، جوانان و صاحبان ایده تلاش میکنند محصول خود را به بازدیدکنندگان، سرمایهگذاران و فعالان صنعت معرفی کنند، در سوی دیگر نمایشگاه، مذاکرات برای سرمایهگذاری، همکاری و توسعه بازار جریان دارد و در نشستها و پنلهای تخصصی نیز سیاستگذاران از آینده قوانین و زیرساختهای مورد نیاز فناوری سخن میگویند.
دومین روز اینوتکس ۲۰۲۶ تصویری از همین زنجیره را به نمایش گذاشت؛ زنجیرهای که از یک ایده در ذهن یک جوان آغاز میشود، در مسیر فناوری و نوآوری شکل میگیرد و برای رسیدن به بازار، نیازمند سرمایه، حمایت، زیرساخت و سیاستگذاری است.

حضور بیش از ۱۰۰ استارتاپ در مذاکرات اولیه با یک مجموعه سرمایهگذاری و قرار گرفتن طرحهایی با مجموع بودجه نزدیک به ۱۰۰ میلیارد تومان در مسیر ارزیابی، نشان میدهد اینوتکس تنها محلی برای نمایش محصولات فناورانه نیست. در پشت بسیاری از غرفهها، گفتوگوهایی در جریان است که میتواند پس از پایان نمایشگاه به همکاریهای تجاری، سرمایهگذاریهای جدید و شکلگیری پروژههای مشترک منجر شود.
از سوی دیگر، حضور نمایندگان مجلس و طرح مباحثی مانند قانون هوش مصنوعی، ساختار راهبری این فناوری، نقش بخش خصوصی، دسترسی به داده و توسعه زیرساختها، بُعد دیگری از اهمیت این رویداد را نشان میدهد؛ اینکه زیستبوم فناوری برای حرکت رو به جلو تنها به ایدههای جدید نیاز ندارد و سیاستگذاری نیز باید همزمان با سرعت تحولات فناوری حرکت کند.
هوش مصنوعی، سرمایهگذاری خطرپذیر، نوآوری اجتماعی، توسعه شرکتهای دانشبنیان و حمایت از نخبگان جوان، موضوعاتی بودند که هر کدام بهنوعی در روز دوم اینوتکس به هم رسیدند. موضوعاتی که اگرچه در ظاهر متفاوت به نظر میرسند، اما همه آنها یک نقطه مشترک دارند؛ آینده اقتصاد و فناوری کشور.
نمایشگاه اینوتکس در روز دوم نشان داد بخش قابل توجهی از نسل جوان فعال در حوزه فناوری، همچنان برای ساختن آینده برنامه و ایده دارد. جوانانی که بسیاری از آنها با وجود چالشهای اقتصادی، محدودیتهای سرمایهگذاری و دشواریهای مسیر کسبوکار، تلاش میکنند ایدههای خود را از مرحله ذهن و طرح اولیه به محصول و بازار برسانند.
در این میان، مسئله اصلی دیگر تنها تولید ایده نیست. ایران از نظر نیروی انسانی، دانشگاهها، نخبگان و صاحبان ایده با کمبود جدی مواجه نیست؛ چالش اصلی، ایجاد مسیری است که بتواند میان این ظرفیتها و نیازهای واقعی کشور ارتباط برقرار کند.
همان مسیری که از دانشگاه آغاز میشود، از شرکتهای دانشبنیان و استارتاپها عبور میکند، به سرمایهگذاران میرسد و در نهایت نیازمند همراهی سیاستگذاران و دستگاههای اجرایی است.
روز دوم اینوتکس ۲۰۲۶، بیش از هر چیز تلاش برای شکلگیری همین اتصال را به تصویر کشید؛ اتصال میان جوانی که یک ایده دارد و سرمایهگذاری که به دنبال فرصت جدید است، میان شرکتی دانشبنیان که محصولی توسعه داده و صنعتی که به دنبال حل مسئله است و میان فناوری که با سرعت در حال تغییر است و قانونی که باید خود را با این تحولات هماهنگ کند.
شاید مهمترین تصویری که از دومین روز اینوتکس باقی میماند، همین باشد؛ اینجا تنها محصول و فناوری به نمایش گذاشته نمیشود، بلکه آیندهای در حال مذاکره است.
آیندهای که در آن، یک استارتاپ برای جذب سرمایه گفتوگو میکند، یک نخبه جوان محصولش را به سرمایهگذار معرفی میکند، مجموعهای برای حل یک مسئله اجتماعی به دنبال فناوری میگردد و سیاستگذاران درباره قانون هوش مصنوعی و ساختار آینده این فناوری تصمیم میگیرند.
اینوتکس در دومین روز خود نشان داد که فاصله میان «ایده داشتن» و «اثرگذار شدن» همچنان مسیری طولانی است؛ مسیری که عبور از آن تنها با برگزاری نمایشگاه ممکن نمیشود، بلکه به تداوم ارتباطات شکلگرفته، سرمایهگذاری واقعی، حمایت مؤثر و سیاستگذاری دقیق نیاز دارد.
با این حال، آنچه در راهروها و غرفههای اینوتکس دیده میشود، نشان میدهد موتور ایده و نوآوری همچنان روشن است. اکنون پرسش اصلی این است که چه میزان از این ایدهها پس از خاموش شدن چراغهای نمایشگاه، مسیر خود را به سمت سرمایه، بازار و حل مسائل واقعی کشور ادامه خواهند داد.
دومین روز اینوتکس ۲۰۲۶ با همین پرسش به پایان رسید؛ روزی که در آن نخبگان دیده شدند، سرمایهگذاران فرصتها را بررسی کردند و سیاستگذاران از نقشه راه آینده گفتند؛ اما پاسخ نهایی، شاید نه در غرفههای نمایشگاه، بلکه در ماهها و سالهای آینده و در سرنوشت ایدههایی مشخص شود که امروز در پارک فناوری پردیس، نخستین گامهای خود را برای دیده شدن برداشتند.