مسیر توسعه خاویار از دل تعاملات زاگرس

به گزارش گروه استانهای خبرگزاری دانشجو ، چهارمحال و بختیاری که سالهاست به عنوان یکی از قطبهای اصلی تولید ماهیان سردابی کشور شناخته میشود، این روزها در آستانه فصل تازهای از توسعه شیلات قرار گرفته است؛ فصلی که با تمرکز بر پرورش ماهیان خاویاری و گسترش همکاریهای منطقهای میان استانهای زاگرسنشین شکل میگیرد.
سفر حسین بهرامی، رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان چهارمحال و بختیاری، به استان کهگیلویه و بویراحمد و بازدید از بزرگترین مزرعه پرورش ماهیان خاویاری غیرساحلی کشور در روستای دهشیخ یاسوج را میتوان نقطه آغاز این تعاملات تازه دانست؛ تعاملی که هدف آن بهرهگیری از ظرفیتهای مشترک اقلیمی و انتقال تجربههای موفق در حوزه شیلات است.
چهارمحال و بختیاری با حدود ۵۰۰ مزرعه فعال و تولید سالانه نزدیک به ۳۶ هزار تن ماهی، جایگاه دوم تولید ماهی کشور را در اختیار دارد. افزون بر این، ۶۰ تا ۷۰ درصد خوراک آبزیان سردابی کشور نیز در واحدهای تولیدی این استان تأمین میشود؛ ظرفیتی که نشان میدهد این استان نه تنها در تولید بلکه در تکمیل زنجیره ارزش آبزیپروری نیز نقش مهمی ایفا میکند.
با این حال، محدودیت منابع آبی و تغییرات اقلیمی، ضرورت حرکت به سمت تنوعبخشی در تولیدات شیلاتی را بیش از گذشته نمایان کرده است. در همین راستا، پرورش ماهیان خاویاری به عنوان یکی از حوزههای با ارزش افزوده بالا مورد توجه قرار گرفته و میتواند افق تازهای برای اقتصاد شیلاتی استان ایجاد کند.
از سوی دیگر، استان کهگیلویه و بویراحمد نیز با تولید حدود ۲۹ هزار تن ماهی و بیش از ۳۰۰ واحد پرورش ماهی فعال، جایگاه سوم تولید کشور را در اختیار دارد. نزدیکی جغرافیایی، شباهتهای توپوگرافی، شرایط آب و هوایی و منابع آبی مشترک در حوزه زاگرس باعث شده است این دو استان ظرفیت بالایی برای همکاریهای مشترک در توسعه شیلات داشته باشند.
در این میان، تجربه موفق اجرای طرحهای قفسگذاری در سد کارون ۴ در چهارمحال و بختیاری میتواند الگویی مناسب برای اجرای طرحهای مشابه در سد چمشیر و همچنین استفاده از ظرفیتهای رودخانه زهره در کهگیلویه و بویراحمد باشد. این تبادل تجربهها میتواند مسیر توسعه پرورش ماهیان خاویاری و سایر گونههای اقتصادی را در جنوب و جنوبغرب کشور هموارتر کند.
حسین بهرامی رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان چهارمحال و بختیاری در جریان این بازدیدها با تأکید بر اهمیت همافزایی میان استانهای همجوار زاگرسی، معتقد است که توسعه آینده آبزیپروری دیگر صرفاً مبتنی بر افزایش تعداد مزارع نیست، بلکه باید بر ارتقای بهرهوری، کیفیسازی تولید و استفاده از فناوریهای نوین در مدیریت منابع آب استوار باشد.
وی افزود :این استان یکی از قطبهای تولید آبزیان سردابی کشور است و حدود ۵۰۰ مزرعه با تولید سالانه ۳۶ هزار تن در آن فعال هستند.
رییس سازمان جهادکشاورزی چهارمحال وبختیاری اظهار داشت : ۶۰ تا ۷۰ درصد خوراک آبزیان سردابی کشور نیز در واحدهای تولیدی این استان تأمین میشود.
بهرامی با اشاره به ضرورت تنوعبخشی در تولیدات شیلاتی اظهار کرد: با توجه به چالشهای موجود در تولید ماهیان سردابی، پرورش ماهیان خاویاری میتواند گزینهای مناسب برای افزایش ارزش افزوده و توسعه فعالیتهای اقتصادی در این حوزه باشد.
وی هدف از این بازدید را بررسی ظرفیتها، افزایش تعامل و برنامهریزی برای توسعه پرورش ماهیان خاویاری در دو استان عنوان کرد.
رضا فرازی، رئیس سازمان جهاد کشاورزی کهگیلویهوبویراحمد در حاشیه این بازدید گفت: این مجموعه که آخرین طرح توسعه آن در دهه فجر به بهرهبرداری رسیده، در سال گذشته نیز به عنوان یکی از واحدهای نمونه کشور معرفی شده بود.
وی افزود: این واحد بهعنوان پایلوت مهم پرورش ماهیان خاویاری در منطقه شناخته میشود و هدف از این بازدید، تبادل تجربه و تقویت همکاریهای شیلاتی میان دو استان است.
فرازی گفت: در حال حاضر بیش از ۳۰۰ واحد مجاز پرورش ماهی در کهگیلویهوبویراحمد فعال است و سال گذشته با رشد ۳۵۰۰ تنی، میزان تولید ماهی استان به ۲۹ هزار تن رسید.
وی تصریح کرد: همچنین دو واحد پرورش ماهیان خاویاری در استان فعال است و یک واحد دیگر با حدود ۵۰ درصد پیشرفت در حال ساخت است.
رئیس سازمان جهاد کشاورزی کهگیلویهوبویراحمد توسعه پرورش ماهیان خاویاری را از برنامههای مهم این حوزه دانست و افزود: محدوده سد چمشیر و رودخانه زهره از مناطق مستعد برای اجرای این طرح هستند و مطالعات اولیه آن با همکاری دستگاههای مرتبط آغاز شده است که نخستین سرمایهگذار هفته آینده برای بررسی شرایط به منطقه اعزام میشود.
فرازی همچنین از پیگیری طرح پرورش ماهی در قفس در سد چمشیر خبر داد و افزود: مکاتبات لازم انجام شده و این طرح در مرحله دریافت مجوز قرار دارد.
وی تأکید کرد: تجربه موفق چهارمحالوبختیاری در اجرای طرح مشابه در سد کارون ۴ میتواند الگویی ارزشمند برای استان باشد
در جریان این بازدید میدانی، مدیرکل حفاظت محیط زیست چهارمحال و بختیاری، رئیس سازمان نظام مهندسی کشاورزی و منابع طبیعی استان ، مدیر شیلات و ابزیان استان، جمعی از کارشناسان دامپزشکی و کارشناسان شیلات نیز حضور داشتند و از نزدیک در جریان روند تولید، مسائل فنی، ملاحظات زیستمحیطی و ظرفیتهای توسعهای این مجموعه قرار گرفتند.
حضور همزمان دستگاههای تخصصی مرتبط، نشاندهنده رویکرد هماهنگ و بینبخشی برای توسعه هدفمند پرورش ماهیان خاویاری است؛ رویکردی که بر رعایت الزامات زیستمحیطی، استانداردهای بهداشتی و اصول فنی مهندسی در کنار افزایش تولید و ارزش افزوده تأکید دارد.
به نظر میرسد تعاملات جدید میان چهارمحال و بختیاری و کهگیلویه و بویراحمد، علاوه بر تبادل تجربه، میتواند زمینهساز شکلگیری یک محور توسعه شیلاتی در جنوب زاگرس باشد؛ محوری که در آن پرورش ماهیان خاویاری به عنوان یکی از مزیتهای اقتصادی آینده، نقش مهمی در افزایش ارزش افزوده، ایجاد اشتغال و تقویت صادرات آبزیان ایفا خواهد کرد.
میتوان انتظار داشت که در سالهای آینده نام چهارمحال و بختیاری در کنار استانهای پیشرو کشور، نه تنها در تولید ماهیان سردابی بلکه در صنعت خاویار نیز بیش از پیش مطرح شود؛ فصلی تازه که نویدبخش جهش جدیدی در اقتصاد آبزیپروری زاگرس است.