گزارش|
برق خورشیدی چقدر برای خانوارها آب میخورد؟ / هزینه وام و سود نیروگاههای خورشیدی خانگی زیر ذرهبین
با افزایش توجه به انرژیهای تجدیدپذیر، بسیاری از خانوارها به نصب نیروگاه خورشیدی به چشم یک سرمایهگذاری بلندمدت نگاه میکنند؛ اما هزینه اولیه، امکان دریافت تسهیلات، شیوه فروش برق و زمان بازگشت سرمایه، عواملی هستند که تعیین میکنند این تصمیم تا چه اندازه اقتصادی است.
مسیرهای فروش برق نیروگاههای کوچک
در حال حاضر، یکی از مسیرهای اصلی درآمدی نیروگاههای کوچکمقیاس و خانگی، فروش برق در قالب قراردادهای خرید تضمینی است. در این مدل، صاحب نیروگاه برق تولیدی خود را به شبکه میفروشد و متناسب با میزان برق تحویلی و شرایط قرارداد، درآمد دریافت میکند.
در کنار خرید تضمینی، استفاده از ظرفیت بورس انرژی و بهویژه «تابلوی سبز» نیز بهعنوان مسیر دیگری برای فروش برق نیروگاههای کوچک مورد توجه قرار گرفته است؛ مسیری که میتواند گزینههای بیشتری برای فروش برق در اختیار صاحبان این نیروگاهها قرار دهد.
قاسمینژاد توضیح داد که نیروگاههای بسیار کوچک بهتنهایی امکان حضور مؤثر در بازار برق و بورس انرژی را ندارند. از سوی دیگر، مدیریت، پایش و رؤیتپذیری تکتک این نیروگاهها در شبکه نیز به زیرساختهای فنی مشخصی نیاز دارد. به همین دلیل، استفاده از «تجمیعکنندههای برق تجدیدپذیر» بهعنوان راهکاری برای تجمیع ظرفیت چند نیروگاه کوچک و حضور آنها در بازار برق مطرح شده است.
نقش تجمیعکنندههای برق تجدیدپذیر
تجمیعکنندهها میتوانند ظرفیت چند نیروگاه کوچک را با یکدیگر تجمیع کنند و مجموع برق تولیدی آنها را بهصورت یک مجموعه وارد بازار کنند. برای مثال، چند نیروگاه خانگی ۵ کیلوواتی میتوانند در کنار نیروگاههای ۱۰۰ و ۵۰۰ کیلوواتی قرار گیرند تا مجموع ظرفیت آنها به حد لازم برای حضور در بازار برسد.
معاون مدیرکل دفتر جذب مشارکت های مردمی در حوزه انرژی های خورشیدی در توضیح این سازوکار، ظرفیتی در حدود یک مگاوات را بهعنوان نمونه مطرح کرد. پس از رسیدن ظرفیت تجمیعشده به این سطح، امکان عرضه برق تولیدی نیروگاهها از طریق تابلوی سبز بورس انرژی فراهم میشود.
به این ترتیب، یک نیروگاه خانگی که بهتنهایی امکان ورود به بورس انرژی را ندارد، میتواند از طریق یک تجمیعکننده برق تولیدی خود را در این بازار به فروش برساند. این سازوکار از یک سو گزینههای بیشتری برای فروش برق در اختیار صاحبان نیروگاههای کوچک قرار میدهد و از سوی دیگر میتواند بخشی از بار خرید تضمینی برق را از دوش دولت بردارد.
در مورد تجمیعکنندهها نیز موضوع تضامین اهمیت دارد. از آنجا که این شرکتها مسئول تجمیع برق نیروگاههای مختلف و عرضه آن در بازار هستند، باید سازوکاری برای حفظ حقوق صاحبان نیروگاهها وجود داشته باشد. به گفته قاسمینژاد، از این شرکتها نیز تضامین لازم دریافت میشود تا در پرداخت مطالبات صاحبان نیروگاهها یا اجرای تعهدات خود با مشکل مواجه نشوند و فعالیت آنها در چارچوب ضوابط مشخص انجام شود.
توجیه اقتصادی و بازگشت سرمایه
یکی از مهمترین عوامل برای خانواری که به احداث نیروگاه خورشیدی به چشم سرمایهگذاری نگاه میکند، دوره بازگشت سرمایه است.
برآوردهای مطرحشده در این زمینه یکسان نیست. پیشتر دوره بازگشت سرمایه یک نیروگاه خورشیدی خانگی ۵ کیلوواتی حدود چهار و نیم تا پنج سال اعلام شده بود.
معاون مدیرکل دفتر جذب مشارکت های مردمی در حوزه انرژی های خورشیدی در انتهای گفت و گو اظهار کرد: اگر امکان فروش برق این نیروگاهها در بورس انرژی و تابلوی سبز توسعه پیدا کند و درآمد حاصل از فروش برق افزایش یابد، دوره بازگشت سرمایه میتواند حتی به حدود سه سال کاهش پیدا کند.
با این حال، این ارقام را نمیتوان بهعنوان دوره بازگشت سرمایه قطعی برای همه متقاضیان در نظر گرفت. برای محاسبه واقعی بازگشت سرمایه باید هزینه احداث نیروگاه با درآمد خالص سالانه آن مقایسه شود؛ درآمدی که به میزان برق تولیدشده، نرخ فروش برق و هزینههای نگهداری بستگی دارد.
نحوه تأمین سرمایه نیز در این محاسبه اهمیت دارد. استفاده از تسهیلات میتواند میزان سرمایهای را که خانوار در ابتدای کار از منابع شخصی خود تأمین میکند کاهش دهد، اما دریافت وام به معنای کاهش هزینه واقعی سرمایهگذاری نیست؛ زیرا اصل تسهیلات و سود آن باید در دوره بازپرداخت پرداخت شود.
بنابراین دورههای سه تا پنجساله مطرحشده را باید برآوردهایی وابسته به شرایط تولید و فروش برق دانست، نه بازدهی تضمینشده برای همه نیروگاههای خانگی. هزینه اولیه احداث، میزان تابش و تولید واقعی نیروگاه، نرخ فروش برق، هزینه نگهداری و شرایط تأمین مالی همگی بر زمان واقعی بازگشت سرمایه اثر میگذارند.
لینک کپی شد
گزارش خطا
اخبار مرتبط
