گزارش|
علائم سینوزیت چیست و چه فرقی با کرونا دارد؟
گرفتگی بینی، سردرد و فشار صورت را به حساب سرماخوردگی نگذارید، این علائم به احتمال زیاد میتواند نشان دهنده سینوزیت باشند.
به گزارش خبرنگار اجتماعی خبرگزاری دانشجو، گرفتگی بینی، احساس سنگینی در صورت و سردردهایی که گاهی با خم شدن بیشتر میشوند؛ علائمی که خیلیها آن را به حساب یک سرماخوردگی طولانی میگذارند و منتظر میمانند تا خودبهخود برطرف شود. اما اگر التهاب و تورم در سینوسها ادامه پیدا کند، ماجرا میتواند شکل دیگری به خود بگیرد؛ مشکلی که از یک التهاب گذرا تا سینوزیت مزمن و آزاردهنده را شامل میشود.
سینوسها حفرههایی پر از هوا در اطراف بینی، گونهها، پیشانی و پشت چشمها هستند. این فضاها به طور طبیعی ترشحات خود را از طریق مجاری کوچکی به داخل بینی تخلیه میکنند. وقتی مخاط بینی متورم میشود، این مسیرها ممکن است بسته شوند و ترشحات در سینوس باقی بمانند. همین اتفاق، زمینه التهاب و در بعضی موارد عفونت را فراهم میکند.
سینوزیت از کجا شروع میشود؟
بسیاری از موارد سینوزیت بعد از یک عفونت ویروسی دستگاه تنفسی و همان چیزی که به عنوان سرماخوردگی میشناسیم شروع میشوند. در این شرایط، تورم مخاط بینی میتواند خروج ترشحات سینوس را دشوار کند.
البته سرماخوردگی تنها متهم ماجرا نیست. حساسیتهای فصلی، آلرژی، انحراف تیغه بینی، پولیپ بینی و بعضی مشکلات ساختاری مجاری بینی نیز میتوانند در ایجاد یا طولانی شدن علائم نقش داشته باشند.
قرار گرفتن در معرض دود سیگار و آلودگی هوا هم شرایط را برای تحریک و التهاب راههای تنفسی فراهم میکند. به همین دلیل، فردی که مرتب در محیطهای آلوده یا پر از دود قرار دارد ممکن است بیشتر از دیگران با علائم طولانیمدت بینی و سینوس درگیر شود.
علائمی که میتواند نشان دهنده سینوزیت باشد
سینوزیت معمولاً با گرفتگی و انسداد بینی، ترشحات بینی، درد یا احساس فشار در صورت و سردرد سینوسی همراه است. درد و فشار بیشتر در ناحیه پیشانی، گونهها و اطراف چشم احساس میشود و ممکن است با خم شدن یا حرکت سر شدت بگیرد.
درد یا فشار پشت چشم، ترشحات پشت حلق، کاهش حس بویایی و بوی بد دهان نیز از علائم دیگری هستند که ممکن است در فرد مبتلا دیده شوند. در برخی موارد، تب، خستگی و بیحالی هم به علائم اضافه میشود.
شدت و نوع علائم میتواند سرنخهایی درباره وضعیت بیماری بدهد؛ برای مثال تورم یا قرمزی اطراف چشم، درد شدید صورت یا تب بالا نیازمند توجه بیشتری است و بهتر است فرد برای ارزیابی پزشکی مراجعه کند.
همچنین ادامهدار شدن گرفتگی بینی و ترشحات، یا تکرار مداوم علائم، میتواند نشانهای باشد که مشکل فقط یک سرماخوردگی ساده نیست و باید علت زمینهای آن بررسی شود.
پدرام برقعی، متخصص گوش گلو و بینی در این رابطه میگوید: مهمترین علامت سینوزیت را آبریزش بینی و گرفتگی بینی است. خلط بینی، ترشحات پشت حلق و ترشح بینی نیز از سایر علائم است. سردرد جزو علائم نسبتا خفیف سینوزیت است. سینوزیت سردرد خیلی شدید ندارد. ما سردرد مکرر و حاد در رینوسینوزیت نداریم.
وی با بیان اینکه یک رینوسینوزیت سالم به مراقبت خاص نیاز ندارد، ادامه داد:، زیرا سینوسها دقیق آفریده شدهاند و فرد سالم به انجام کار خاص نیاز ندارد تا از سینوس خود مراقبت کند. مراقبتهای عمومی مثل نرفتن به محیط آلوده بسیار موثر است، زیرامحیطی که آلودگی شیمیایی یا آلودگی تنفسی دارد، میتواند مخاط سینوس را ملتهب کند.
وی با بیان اینکه در هوای سرد احتمال سینوزیت بیشتر است، بیان کرد:، چون جریان هوای سرد، جریان عروق مخاط بینی را کاهش میدهد و در نتیجه احتمال آلرژی بیشتر میشود. دوم این که در هوای سرد احتمال ابتلا به سرماخوردگیهای ویروسی بیشتر است.
همه سینوزیتها عفونت باکتریایی نیستند
یک نکته مهم که گاهی باعث درمان اشتباه میشود، تصور این است که هر سینوزیتی به آنتیبیوتیک نیاز دارد. در حالی که بخش قابل توجهی از موارد حاد، به دنبال عفونتهای ویروسی ایجاد میشوند و بدون مصرف آنتیبیوتیک بهبود پیدا میکنند.
سینوزیت حاد معمولاً برای مدت کوتاهی ایجاد میشود، اما اگر علائم برای مدت طولانی ادامه داشته باشد یا بارها تکرار شود، احتمال سینوزیت مزمن مطرح میشود. تشخیص نوع بیماری و اینکه آیا عفونت باکتریایی در میان است یا نه، بر عهده پزشک است و مصرف خودسرانه آنتیبیوتیک نهتنها لزوماً کمکی نمیکند، بلکه میتواند به مقاومت میکروبی منجر شود.
شباهت علائم کرونا و سینوزیت
گرفتگی بینی، سردرد، خستگی و حتی گلودرد میتوانند هم در سینوزیت و هم در عفونتهای ویروسی مانند کووید-۱۹ دیده شوند و همین شباهت گاهی تشخیص را برای افراد دشوار میکند. با این حال، چند نشانه میتواند به تفکیک این دو کمک کند.
در سینوزیت، بهخصوص زمانی که التهاب سینوسها مطرح است، احساس فشار یا درد در پیشانی، گونهها و اطراف چشم، گرفتگی بینی، ترشحات غلیظ بینی و کاهش حس بویایی بیشتر به چشم میآید. این درد یا فشار ممکن است هنگام خم شدن بیشتر احساس شود.
در مقابل، کرونا میتواند با علائمی مانند تب، لرز، بدندرد، سرفه، گلودرد، خستگی و در برخی افراد تنگی نفس همراه باشد. از دست دادن یا کاهش حس بویایی و چشایی نیز در برخی مبتلایان دیده میشود، هرچند این علامت بهتنهایی نمیتواند کرونا را از سایر بیماریهای تنفسی تشخیص دهد.
نکته مهم این است که تنها بر اساس علائم نمیتوان با اطمینان گفت فرد به سینوزیت یا کرونا مبتلا شده است؛ چرا که همپوشانی علائم زیاد است. بهخصوص اگر تب، سرفه، بدندرد یا تماس با فرد مبتلا وجود داشته باشد، احتمال عفونت ویروسی باید در نظر گرفته شود و در صورت نیاز، آزمایش و ارزیابی پزشکی انجام شود.
در واقع، اگر مشکل اصلی فرد فشار و درد صورت همراه با گرفتگی و ترشحات بینی باشد، سینوزیت بیشتر مطرح میشود؛ اما اگر علائم عمومی مانند تب، بدندرد، سرفه و ضعف شدید هم به ماجرا اضافه شده باشد، باید احتمال یک عفونت ویروسی از جمله کووید-۱۹ را جدیتر گرفت.
علائم سینوزیت برای همه افراد یکسان نیست. گرفتگی یا آبریزش بینی، ترشحات غلیظ بینی، احساس فشار یا درد در صورت و اطراف چشمها، کاهش حس بویایی و سردرد از نشانههایی هستند که بیشتر دیده میشوند.
گاهی درد یا فشار در ناحیه گونهها و پیشانی با خم شدن به جلو بیشتر احساس میشود. سرفه، بهخصوص در کودکان، احساس خستگی و بوی بد دهان نیز ممکن است همراه این علائم دیده شود.
با این حال، صرف داشتن سردرد به معنای سینوزیت نیست. بسیاری از سردردها علتهای دیگری دارند و تشخیص بیماری فقط بر اساس یک علامت امکانپذیر نیست.
ارتباط سینوزیت و آسم
شیوا صمصام شریعت، متخصص طب اورژانس و عضو هیئت علمی دانشگاه علوم پزشکی اصفهان، با بیان اینکه سینوزیت و آسم هر دو از بیماریهای التهابی دستگاه تنفسی هستند، افزود: التهاب سینوسها میتواند باعث افزایش ترشحات مخاطی شود. این ترشحات به حلق و سپس به مجاری تنفسی پایین منتقل میشوند و در نهایت میتوانند علائم آسم را تشدید کنند.
چه کارهایی میتواند علائم را کمتر کند؟
در موارد خفیف، مراقبتهای ساده میتوانند به کاهش علائم کمک کنند. استراحت کافی، نوشیدن مایعات و استفاده از محلول سالین برای شستوشوی بینی از اقداماتی هستند که میتوانند به مرطوب ماندن مجاری بینی و خروج بهتر ترشحات کمک کنند.
شستوشوی بینی البته باید با محلول مناسب و آب سالم انجام شود و وسایل مورد استفاده نیز تمیز باشند. هدف از این کار، پاک کردن ترشحات و کاهش گرفتگی است، نه اینکه جای درمان پزشکی را بگیرد.
دوری از دود سیگار و سایر مواد تحریککننده هم اهمیت دارد. اگر فرد به آلرژی مبتلا باشد، کنترل عامل حساسیتزا میتواند در کاهش تکرار علائم مؤثر باشد.
برای کاهش درد یا تب نیز ممکن است داروهای بدون نسخه مورد استفاده قرار گیرند، اما انتخاب دارو به شرایط فرد، بیماریهای زمینهای و داروهای دیگری که مصرف میکند بستگی دارد. بهخصوص در کودکان، زنان باردار و افراد مبتلا به بیماریهای مزمن، بهتر است پیش از مصرف دارو با پزشک یا داروساز مشورت شود.
بخور چقدر میتواند موثر باشد؟
بخور دادن و قرار گرفتن در هوای مرطوب ممکن است برای بعضی افراد احساس گرفتگی را کمتر کند، اما نباید آن را درمان قطعی سینوزیت دانست. بخار بسیار داغ نیز میتواند باعث سوختگی شود؛ موضوعی که بهویژه برای کودکان خطر بیشتری دارد؛ بنابراین اگر فردی با بخور احساس بهتری پیدا میکند، میتواند از رطوبت ملایم محیط برای کاهش خشکی و ناراحتی بینی استفاده کند، اما ادامهدار شدن علائم نباید پشت این روشهای خانگی پنهان شود.
چه زمانی مراجعه به پزشک ضروری است؟
اگر علائم شدید باشند، به جای بهتر شدن ادامه پیدا کنند یا پس از یک دوره بهبود دوباره برگردند، بهتر است فرد توسط پزشک بررسی شود. تب بالا، درد شدید صورت یا تورم اطراف چشم نیز از نشانههایی هستند که نباید نادیده گرفته شوند.
در موارد مزمن یا عودکننده، ممکن است پزشک علاوه بر معاینه، بررسیهای بیشتری برای پیدا کردن علت زمینهای انجام دهد؛ مثلاً مشخص شود که آیا آلرژی، پولیپ، انحراف تیغه بینی یا مشکل دیگری باعث بسته شدن مسیر تخلیه سینوسها شده است.
سینوزیت در بسیاری از موارد بیماری پیچیدهای نیست و با مراقبت مناسب برطرف میشود. مسئله زمانی جدیتر میشود که علائم طولانی شوند، بارها تکرار شوند یا فرد برای هر گرفتگی بینی به سراغ مصرف خودسرانه دارو برود.
شاید مهمترین مراقبت، همین شناختن مرز میان یک سرماخوردگی معمولی و علائمی باشد که نیاز به بررسی پزشکی دارند؛ چون همیشه طولانی شدن گرفتگی بینی به معنی «یک سرماخوردگی سمج» نیست.
لینک کپی شد
گزارش خطا
اخبار مرتبط
