لاجوردی: شبکه بهداشت باید به خط مقدم سلامت دهان و دندان تبدیل شود/وزارت بهداشت قانون متوقف شده "تربیت بهداشتکاران دهان و دندان" را اجرا کند

زهره سادات لاجوردی نماینده مردم شهر تهران در مجلس شورای اسلامی، در گفت‌و‌گو با خبرگزاری دانشجو، با اشاره به نیاز به نیرو‌های حدواسط در کشور، به ویژه در مناطق کم‌برخوردار گفت: «اگر سلامت دهان و دندان را بخشی از نظام سلامت می‌دانیم، باید برای ارائه خدمات دهان و دندان در شبکه‌های بهداشت نیز شرایطی راتعریف کنیم. نمی‌توان از نظام شبکه بهداشت، پیشگیری و مراقبت‌های اولیه صحبت کرد، اما سلامت دهان و دندان را با نبود دندانپزشکان در این شبکه بزرگ در کشور خارج از این ساختار قرار داد.

لاجوردی با اشاره به نقش شبکه‌های بهداشت در کشور گفت: «شبکه بهداشت کشور ظرفیت گسترده‌ای دارد و می‌تواند محل ارائه خدمات پایه و پیشگیرانه سلامت دهان باشد. البته این به معنای آن نیست که هر خدمتی را می‌توان بدون حضور دندانپزشک ارائه کرد. اتفاقاً باید مرز‌ها کاملاً مشخص باشد. نیرو‌های حدواسط باید آموزش ببینند، شرح وظایف مشخص داشته باشند و تحت نظارت دندانپزشک فعالیت کنند. خدمات پیچیده و تخصصی نیز باید در سطح دندانپزشک ارائه شود. یعنی آنکه تقسیم کاری در این زمینه صورت گرفته تا در ابتدا تیم دندانپزشکی در کشور شکل بگیرد و در در وهله دوم بتوان نقشی اساسی برای دندانپزشکان جهت ارائه خدمات تخصصی در نظر گرفت.»

وی در پاسخ به سوالی درباره وضعیت فعلی و تفاوت آن با وضعیت مطلوب گفت: «تفاوت اصلی در «سطح‌بندی خدمت» است. در وضعیت مطلوب، فرد از همان ابتدا به سطح تخصصی مراجعه نمی‌کند. ابتدا نیاز او شناسایی می‌شود، خدمات پیشگیرانه و پایه را دریافت می‌کند و اگر مشکلی وجود داشته باشد که نیازمند مداخله دندانپزشک است، به سطح بالاتر ارجاع می‌شود. این همان منطقی است که در بسیاری از حوزه‌های نظام سلامت وجود دارد.»

او ادامه داد: «برای مثال، در سلامت عمومی، قرار نیست همه مردم برای ساده‌ترین مسائل مستقیماً به متخصص مراجعه کنند. سطح اول باید بخش قابل توجهی از نیاز‌ها را پاسخ دهد و موارد تخصصی‌تر را ارجاع دهد. همین منطق می‌تواند در سلامت دهان نیز مورد استفاده قرار گیرد. به شرط آن که نیرویی برای این کار با شرح وظایف مشخص وجود داشته باشد.»

نماینده مردم تهران، ری و شمیرانات گفت: «وقتی مردم در یک منطقه محروم برای دریافت ساده‌ترین خدمت سلامت دهان باید مسافت زیادی طی کنند، نمی‌توان انتظار داشت نظام پیشگیری و مراقبت مستمر شکل بگیرد. اگر بهداشتکار دهان و دندان یا نیروی حدواسط در شبکه بهداشت حضور داشته باشد، خدمات می‌تواند به مردم نزدیک‌تر شود. این نیرو می‌تواند وضعیت سلامت دهان افراد را بررسی کند، آموزش دهد، خدمات پایه ارائه کند و موارد نیازمند درمان تخصصی را شناسایی و ارجاع دهد. در وضعیت کنونی دندانپزشکان عموماً از زیر بار حضور در این مناطق شانه خالی می‌کنند و باید برای این موضوع سیاستگذاران حوزه سلامت اندیشه کنند. لکن با این مدل، شرایط ایجاد نظام ارجاع برای دندان مردم ممکن نیست. اکنون بالغ بر ۷۰۰ مرکز جامع سلامت فاقد دندانپزشک هستند. در نتیجه، مردم از حداقل خدمات سلامت دهان و دندان محروم هستند.

او با اشاره به اینکه خدمات درمانی ضروری و پایه نیز باید تحت نظارت دندانپزشک ارائه گردد گفت: «در این مدل نقش دندانپزشک نه تنها حذف نمی‌شود بلکه تخصص او هدفمندتر مورد استفاده قرار می‌گیرد. دندانپزشک می‌تواند بر موارد پیچیده‌تر، تشخیص‌های تخصصی، درمان‌های ضروری و بیمارانی که از سطح اول ارجاع می‌شوند تمرکز کند. در واقع مزیت دندانپزشک ارائه خدمات تخصصی و پیچیده‌است. نه خدمات پایه و ضروری. در واقع ما می‌خواهیم دندانپزشک را از کار‌های قابل واگذاری آزاد کنیم تا بتواند خدماتی را ارائه دهد که نیازمند دانش و مهارت تخصصی اوست.»

وی در پایان با اشاره به مطالبات مجلس از وزارت بهداشت در این زمینه گفت: «مطالبه ما این است که وزارت بهداشت صرفاً به اعلام ضرورت تربیت نیروی حدواسط اکتفا نکند. آذرماه سال گذشته وزیر بهداشت قول تربیت نیروی حدواسط را داده‌است لکن تاکنون اقدامی در این زمینه صورت نگرفته‌است. باید مدل استقرار این نیرو‌ها در شبکه بهداشت، شرح وظایف، نظام نظارت، نحوه ارجاع و تأمین نیروی انسانی مشخص شود. همچنین مجلس مطالبه‌ای در راستای اجرای قانون دهه ۶۰ را دارد که به طریقی وزارت بهداشت را موظف به تربیت نیرو‌های بهداشتکار دهان و دندان می‌نماید. اگر این موارد طراحی شود، شبکه بهداشت می‌تواند به یکی از پایه‌های اصلی ارتقای سلامت دهان مردم تبدیل شود. منتظر درج ظرفیت پذیرش قابل توجهی از بهداشتکاران دهان و دندان در دفترچه انتخاب رشته کنکور سراسری تجربی امسال هستیم.»