تغيير كتب دبستان همگام با سند تحول آموزش و پرورش است

با توجه به اهميت تغيير در كتاب هاي درسي سطوح مختلف تحصيلي در آموزش و پرورش و سئوالات مطرح شده در جامعه در راستاي اين تغييرات گفت و گويي با حجت الاسلام محمديان، معاون پژوهشي وزير آموزش و پرورش انجام شده است كه به تفضيل در ذيل آمده است.

 

خبرگزاري دانشجو: روند تغييرات كتب درسي تا كنون به چه صورت بوده است؟

 

 

سطح تغييرات جزئي در كتاب هاي درسي فرآيندي است كه از مجموع تدريس معلمان و پيشنهادات آنان به وزارت آموزش و پرورش صورت مي گيرد كه به طور مثال مي توان به تغيير در تقسيمات كشوري اشاره كرده كه در صورتي كه اين تغيير ايجاد شود كتاب هاي درسي نيز بر اين اساس تغيير جزئي مي يابد.

 

تغييرات كلي، تغييراتي است كه سازماندهي مباحث تغيير مي يابد، اما راهنماي برنامه كتاب به صورت قديمي باقي مي ماند به اين معنا كه يك يا دو بخش كتاب اضافه و يا حذف مي شود.

 

كتاب هاي جديد التاليف كتاب هايي هستند كه بعد از يك دوره  تدريس پنج ساله از برنامه درسي آنان ارزيابي مي شود كه اين ارزيابي بر اساس نيازهاي جديد اجتماعي، درخواست هاي حوزه هاي فناوري و نظام آموزش عالي صورت مي گيرد.

 

 

خبرگزاري دانشجو: كتاب هاي درسي كلاس اول ابتداي متوسطه در كدام يك از تغييرات بالا قرار مي گيرد؟

 

محمديان: سند تحول راهبردي شوراي آموزش و پرورش در شوراي عالي انقلاب فرهنگي در دست بررسي است كه بر اساس اين سند، سند برنامه درسي ملي درحال تهيه است كه اين سند چارچوب نظام آموزشي را براي آموزش و پرورش طراحي مي كند.

 

با الهام گرفتن از اين برنامه درسي ملي كه بخشي از آن مسلمات كارشناسي است برنامه هاي آتي توليد محتواري آموزشي خود را تدوين مي كنيم كه در اين راستا سه سند مادر با نام هاي راهنماي حوزه هاي يادگيري، راهنماي جامع هر دوره تحصلي و راهنماي هر عنوان درسي تدوين شدند.

 

طي 30 سال گذشته تغييرات كتاب هاي دوره ابتدايي كند بوده است و 30 سال بود كه كتاب رياضي دوره ابتداي تغييري نكرده بود كه با توجه به تغيير در روش هاي تدريس رياضي و تحول در دانش رياضي نيازهاي جديد در اين كتاب حس مي شد.

 

در توليد كتاب هاي دوره ابتداي بخصوص كتاب رياضي پايه اول دبستان توجه عمده ما به نيازها بوده كه از طريق معلمان و كارشناسان حوزه رياضي مطرح شد كه از اين طريق شوراي برنامه ريزي براساس برنامه درسي ملي موفق به توليد راهنماي برنامه حوزه يادگيري رياضي از اول ابتدايي تا پايان دوره متوسطه شده است.

 

براي تحول در كتاب درسي رياضي پايه اول دبستان حدود 500 معلمان به عنوان كارشناس در جريان توليد كتاب بودند و از حدود 200 دانش آموز دوره پيش دبستاني نيز در فرايند توليد كتاب نظرخواهي شده است.

 

خبرگزاري دانشجو: براي تدريس كتاب رياضي جديد التاليف پايه اول دبستان در مدارس چه اقداماتي صورت گرفته است؟

 

محمديان: كتاب جديدالتاليف رياضي پايه اول دبستان به 1500 نفر از معلمان تدريس شده تا آنان بعنوان مدرسان مياني از اوايل شهريور ماه به ديگر معلمان اين پايه تحصلي تدريس كنند و همچنين آموزش هاي ديگري نيز حين تدريس و در طول سال تحصلي به معلمان ارائه مي شود.

 

اقدام ديگري نيز كه در آمادگي معلمان براي تدريس كتاب رياضي اول دبستان ايجاد شده، توليد نرم افزارهاي آموزشي و ارائه رايگان اين نرم افزارها به معلمان است.

 

 

خبرگزاري دانشجو: در پايه اول دبستان به جز تغيير در كتاب رياضي كتاب هاي ديگر اين پايه تحصيلي نيز تغييراتي داشته است؟

 

محمديان: ساير كتاب هاي اول دبستان نيز تغييراتي داشته است؛ كتاب علوم اين پايه تحصيلي حدود 17 سال بود كه هيچ گونه تغييري نداشت كه ما بخش هايي از كتاب را غني سازي، بهسازي و سازماندهي كرديم و كه مي توان گفت تغييرات كتاب علوم پايه اول دبستان از جنس تغييرات كلي بوده است.

 

در اين كتاب استفاده از وسايل كمك آموزشي در حين تدريس اضافه شده است.

 

كتاب هاي ادبيات فارسي و قرآن نيز حدود 12 سال است كه تغييري نداشته است كه كتب با توجه به آخرين مطالعات و دريافت ها هاي نظرات معلمان بهسازي و بخش هايي از كتب همگام با برنامه ملي هم سو سازي شده است.

  

در اين كتاب ها با توجه به اينكه معلمان با سابقه روش تدريس آشنايي داشتند، نوع آموزش معلمان در حدود تذكر و يادآوري بوده است.

  

در واقع مي توان گفت در پايه اول دبستان كتاب رياضي جديد التاليف، كتاب علوم تغيير كلي و كتاب فارسي و قرآن نيز تغييرات جزئي داشته اند.

 

خبرگزاري دانشجو: آموزش و پرورش برنامه اي براي تغيير ديگر كتب پايه هاي تحصيلي در مقطع ابتدايي دارد؟

 

محمديان: بله، در سال هاي آينده به تبع تغييرات ايجاد شده در كتب اول ابتدايي تغييراتي در پايه دوم و سوم ابتدايي به مرور زمان ايجاد خواهد شد.

 

خبرگزاري دانشجو: با توجه به اينكه برنامه آموزش و پرورش بر اين مبنا بود كه تغيير در كتاب ها با اجراي آزمايشي همراه باشد، اما امسال اين روند انجام نمي شود؟ 

 

محمديان: همه ساله كتاب هاي جديد التاليف به صورت آزمايشي در 30 تا 40 كلاس طي يك سال تدريس مي شد، اما امسال با توجه به عقب افتادگي تاريخي كه وجود دارد با اقدامات آموزشي كه به معلمان صورت گرفته است، اجراي آموزشي با روش ديگري انجام شده است.

 

امسال براي نخستين بار كتاب هاي جديد التاليف قبل از سال تحصيلي در اختيار معلمان قرار گرفت تا معلمان با مطالب كتاب ها آشنايي يابند و همچنين سي دي هاي آموزشي و كتاب هاي راهنماي معلمان نيز براي تدريس اين دروس آماده شده است.

 

در سال جاري و در راستاي تغييرات صورت گرفته در كتاب رياضي پايه اول دبستان ارزشيابي از اين كتاب حين تدريس معلمان صورت مي گيرد.

 

خبرگزاري دانشجو: با توجه به اينكه سند تحول آموزش و پرورش هنوز كامل نشده است، چرا تغيير در كتب درسي دانش آموزان صورت گرفته است؟

 

محمديان: تغييرات كتاب رياضي پايه اول دبستان و تغييرات جزئي در كتاب هاي فارسي و قرآن نيز در اين پايه براساس سند تحول آموزش و پرورش بوده است و اين تغييرات بعنوان تغييرات كلي كه قرار است از طريق سند تحول آموزش و پرورش در اين وزارت خانه ايجاد شود، قرار ندارد و اين تغييرات در راستاي زمينه سازي براي رسيدن به اهداف سند تحول آموزش و پرورش بوده است.

 

تغييرات ايجاد شده در كتب دوره دبستان هيچ گونه تفاوتي با اسناد بالا دستي مربوط به آموزش و پرورش ندارد.

  

 

خبرگزاري دانشجو: چرا موضوع خانواده آقاي هاشمي كه در كتاب اجتماعي سوم دبستان وجود داشت، حذف شده است؟

 

محمديان: در واقع اين درس حذف نشده، بكله براي دروس اجتماعي، تاريخ و جغرافيا برنامه تلفيقي در آموزش و پرورش طراحي شده و قرار است اين سه درس در يك كتاب به دانش آموزان آموزش داده شود.

 

اين كتاب تلفيقي امسال به صورت آزمايشي در چند كلاس سوم دبستان تدريس مي شود و ديگر دانش آموزان اين دوره همان كتاب قديمي را مي خوانند.